Έξαρση της ευλογιάς των πιθήκων το 2022

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Χάρτης της εξάπλωσης της νόσου σε παγκόσμια κλίμακα.
  Κλάδος της Δυτ. Αφρικής
  Κλάδος της Κ. Αφρικής
  Και οι δύο κλάδοι μαζί
  Έξαρση του 2022

Μια συνεχιζόμενη έξαρση της ευλογιάς των πιθήκων επιβεβαιώθηκε στις 6 Μαΐου 2022 στο Ηνωμένο Βασίλειο.[1] Ακολούθησε η ανακοίνωση πολλών από τα κρούσματα της ευλογιάς των πιθήκων στο Ηνωμένο Βασίλειο, με αποτέλεσμα ορισμένοι παρατηρητές να θεωρήσουν ότι λαμβάνει χώρα η μετάδοση στην κοινότητα.[2] Στις 18 Μαΐου ανακοινώθηκαν κρούσματα σε Πορτογαλία, Ισπανία, Καναδά και ΗΠΑ,[3] και τις επόμενες ημέρες σε Ιταλία, Σουηδία, Βέλγιο, Γαλλία, Αυστραλία και Γερμανία.[4] Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κήρυξε την έξαρση επείγουσα διεθνή κατάσταση για τη δημόσια υγεία στις 23 Ιουλίου 2022.[5]

Φυλογενετική ανάλυση του ιού έδειξε ότι ανήκει στον κλάδο της Δυτικής Αφρικής, ο οποίος σχετίζεται με εξαγόμενα περιστατικά ταξιδιωτών από τη Νιγηρία το 2018 και το 2019.[6] Η ευλογιά των πιθήκων είναι μια νόσος ενδημική στην κεντρική και δυτική Αφρική. Τα αρχικά συμπτώματα περιλαμβάνουν πυρετό, πονοκέφαλο, μυϊκούς πόνους, πρησμένους λεμφαδένες και αίσθημα κόπωσης.[7] Ακολουθεί χαρακτηριστικό εξάνθημα που σχηματίζει φουσκάλες και κρούστες.[7] Ο χρόνος από την έκθεση μέχρι την έναρξη των συμπτωμάτων είναι περίπου 10 ημέρες.[7] Η διάρκεια των συμπτωμάτων είναι συνήθως δύο έως τέσσερις εβδομάδες.[7]

Μέχρι τις 10 Νοεμβρίου είχαν καταγραφεί 78.278 κρούσματα σε 103 μη ενδημικές χώρες και έχουν καταγραφεί 36 θάνατοι σε μη ενδημικές χώρες.[8]

Υπόβαθρο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η ανθρώπινη ευλογιά των πιθήκων είναι μια ιογενής λοίμωξη που προκαλείται από τον ιό της ευλογιάς των πιθήκων, συγγενή της πλέον εξαλειφθείσας ευλογιάσ. Η ευλογιά των πιθήκων εμφανίζεται γενικά με παρόμοια συμπτώματα με την ευλογιά, αν και συνήθως πιο ήπια. Το ποσοστό θνησιμότητας από κρούσματα μπορεί να είναι έως και 10% χωρίς έγκαιρη θεραπεία,[9] ωστόσο ο κλάδος που εντοπίστηκε στα κρούσματα υποδηλώνει ποσοστό θνησιμότητας <1%.[10]

Η ευλογιά των πιθήκων είναι ενδημική στη Δυτική και Κεντρική Αφρική.[11][12] Πριν από το ξέσπασμα του 2022, το Ηνωμένο Βασίλειο είχε καταγράψει μόνο επτά προηγούμενα κρούσματα ευλογιάς των πιθήκων,[13] τα οποία ήταν όλα εισαγόμενα κρούσματα από την Αφρική ή εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας που συμμετείχαν στη θεραπεία τους. Οι πρώτες τρεις τέτοιες περιπτώσεις ήταν το 2018,[14] ακολούθησε μια άλλη περίπτωση το 2019[15] και άλλες τρεις το 2021.[16] Η έξαρση στη Νιγηρία άρχισε το 2017, μετά από 39 χρόνια που δεν είχαν καταγραφεί κρούσματα, και αποτελεί το μεγαλύτερο του δυτικού κλάδου της ευλογιάς των πιθήκων.[17] Το μόνο σημαντικό ξέσπασμα ευλογιάς των πιθήκων που καταγράφηκε σε μια δυτική χώρα πριν από το 2022 ήταν το ξέσπασμα της ευλογιάς των πιθήκων στις Μεσοδυτικές Ηνωμένες Πολιτείες το 2003, από μολυσμένα κατοικίδια και δεν υπήρχε μετάδοση στην κοινότητα.[18][19]

Η ευλογιά των πιθήκων μεταδίδεται κυρίως μέσω στενής επαφής με μολυσματικά άτομα.[20] Πριν από το ξέσπασμα του 2022, η ευλογιά των πιθήκων δεν θεωρούνταν σεξουαλικώς μεταδιδόμενο νόσημα (ΣΜΝ)[2] και ορισμένοι ειδικοί αμφιβάλλουν ότι έχει μετατραπεί σε ένα.[21] Η ταχεία εξάπλωση του ιού μεταξύ των σεξουαλικών συντρόφων στα αρχικά στάδια της επιδημίας έχει προκαλέσει συζήτηση ότι η σεξουαλική επαφή μπορεί να είναι μια περαιτέρω οδός μετάδοσης.[2] Δεν είναι ακόμη σαφές εάν έχει γίνει ΣΜΝ ή όχι.[21]

Χαρακτηριστικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μια γονιδιωματική ανάλυση που διεξήχθη σε ένα κρούσμα στην Πορτογαλία τον Μάιο του 2022 τοποθέτησε τον ιό που μόλυνε αυτόν τον ασθενή στον κλάδο της Δυτικής Αφρικής, βρίσκοντας ότι σχετίζεται στενότερα με ιούς που σχετίζονται με κρούσματα που εξήχθησαν από τη Νιγηρία το 2018 και το 2019.[22] Ο κλάδος αυτός σύμφωνα με τον ΠΟΥ έχει θνητότητα κάτω από 1%.[23]

Η έξαρση του 2022 έχει διαφορετικό μοτίβο εξάπλωσης σε σύγκριση με προηγούμενες εξάρσεις ευλογιάς των πιθήκων εκτός Αφρικής.[24] Δεδομένης της ασυνήθιστα υψηλής συχνότητας μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο που παρατηρείται σε αυτό το συμβάν και της πιθανής μετάδοσης από την κοινότητα χωρίς ιστορικό ταξιδιού σε ενδημικές περιοχές, η εξάπλωση του ιού μέσω στενής επαφής είναι πιο πιθανή, με τη μετάδοση κατά τη διάρκεια σεξουαλικών δραστηριοτήτων να είναι η πιο κοινή διαδρομή.[25] Οι περισσότερες περιπτώσεις ήταν σε άνδρες.[26] Ένα σημαντικό ποσοστό των περιπτώσεων, αν και όχι όλες, είναι σε άνδρες που κάνουν σεξ με άνδρες, ιδίως στον Καναδά, την Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο,[26] με πολλές περιπτώσεις να έχουν διαγνωστεί σε κλινικές σεξουαλικής υγείας.[24] Τα κρούσματα είναι κυρίως σε νεαρούς και μεσήλικες άνδρες.[27] Αυτό υποδηλώνει ότι η μετάδοση λόγω στενής επαφής κατά τη διάρκεια του σεξ είναι ένας τρόπος μετάδοσης.[26] Στο Nature, η Αν Ριμουά και η Ράινα ΜάκΙνταϊρ εικάζουν ότι η μετάδοση είναι αποτέλεσμα σεξουαλικής δραστηριότητας που συνιστά «στενή επαφή» αντί ο ίδιος ο ιός να μεταδίδεται σεξουαλικά.[28] Ο ECDC χαρακτήρισε τον κίνδυνο μετάδοσης χωρίς στενή επαφή ως χαμηλό.[25] Η ευλογιά των πιθήκων δεν είναι κατά κύριο λόγο μια σεξουαλικά μεταδιδόμενη ασθένεια.[26]

Μέχρι το Ιούνιο του 2022, από τα 528 άτομα που είχαν μολυνθεί το 98% ήταν άντρες που είχαν σεξουαλικές επαφές με άντρες. Το 75% ήταν λευκοί, το 41% είχε μολυνθεί από τον ιό HIV και το 29% είχε διαγνωστεί με σεξουαλικώς μεταδιδόμενο νόσημα τον τελευταίο μήνα. Η διάμεση ηλικία των μολυνθέντων ήταν τα 38 έτη. Από αυτούς, το 13% χρειάστηκε νοσηλεία, με κύριες αιτίες τον έντονο ορθοπρωκτικό πόνο και την επιμόλυνση μαλακών ιστών. Άλλες αιτίες νοσηλείας ήταν φαρυγγίτιδα που περιόριζε τη λήψη τροφής και νερού από το στόμο, οφθαλμικές βλάβες, οξεία νεφρική βλάβη, μυοκαρδίτιδα και για περιορισμό της εξάπλωσης της νόσου.[29]

Ιστορικό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ηνωμένο Βασίλειο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το νοσοκομείο Guy, όπου νοσηλευόταν το κρούσμα Απριλίου.

Στις αρχές Μαΐου 2022, αναφέρθηκε η περίπτωση ενός Βρετανού κατοίκου που ταξίδεψε στο Λάγος και στην Πολιτεία Δέλτα στη Νιγηρία,[20] σε περιοχές όπου η ευλογιά των πιθήκων θεωρείται ενδημική ασθένεια. Ο ασθενής εμφάνισε συμπτώματα ευλογιάς των πιθήκων, συμπεριλαμβανομένου ενός εξανθήματος, στις 29 Απρίλιος ενώ βρισκόταν ακόμα στη Νιγηρία. Στη συνέχεια επέστρεψε στο Ηνωμένο Βασίλειο, φτάνοντας στις 4 Μαΐου. Επισκέφτηκε το νοσοκομείο αργότερα την ίδια μέρα. Αμέσως τέθηκε η υποψία ευλογιάς των πιθήκων και ο ασθενής νοσηλεύτηκε στο Guy's Hospital[14] και απομονώθηκε, στη συνέχεια βρέθηκε θετικός στον ιό στις 6 Μαΐου.[20] Ο έλεγχος δειγμάτων επιχρίσματος ασθενών με αλυσιδωτή αντίδραση πολυμεράσης αποκάλυψε ότι το ξέσπασμα ανήκει στον κλάδο της Δυτικής Αφρικής, ο οποίος είναι ο λιγότερο θανατηφόρος από τις δύο γνωστές παραλλαγές της ευλογιάς των πιθήκων με ποσοστό θνητότητας περίπου 1%.[20]

Εξανθήματα σε ασθενείς με ευλογιά των πιθήκων

Πραγματοποιήθηκε εκτεταμένη ιχνηλάτηση επαφών ατόμων που είχαν έρθει σε επαφή με τον ασθενή μηδέν τόσο στη διεθνή πτήση από τη Νιγηρία προς το Ηνωμένο Βασίλειο όσο και εντός της χώρας μετά την άφιξή του, με τις πιθανές επαφές να ενημερώνονται για τα συμπτώματα της ευλογιάς των πιθήκων και να τεθούν αμέσως σε απομόνωση εάν εμφανιζόταν συμπτώματα εντός 21 ημερών από το συμβάν επαφής.[20] Μετά από αυτή την προσπάθεια εντοπισμού επαφών, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) θεώρησε ότι η περαιτέρω μετάδοση του ιού στο Ηνωμένο Βασίλειο είναι «ελάχιστου» κινδύνου.[20]

Η ανίχνευση επαφών ως απάντηση στην υπόθεση επεκτάθηκε στη Σκωτία στις 14 Μαΐου σύμφωνα με τη Δημόσια Υγεία της Σκωτίας. Ένας «μικρός αριθμός» ανθρώπων στη Σκωτία έλαβε εντολή να απομονωθούν μετά από στενή επαφή με το άτομο που αρχικά αναφέρθηκε ότι είχε μολυνθεί, αν και ο συνολικός κίνδυνος για το ευρύ κοινό παρέμεινε «πολύ χαμηλός».[14]

Δύο νέα κρούσματα ευλογιάς των πιθήκων επιβεβαιώθηκαν από την Υπηρεσία Ασφάλειας Υγείας του Ηνωμένου Βασιλείου (UKHSA) στις 12 Μαΐου, αμφότερα στο Λονδίνο.[30] Αυτοί οι δύο ζούσαν μαζί στο ίδιο νοικοκυριό, χωρίς καμία γνωστή σχέση με τον ασθενή μηδέν ή όσους είχαν ταξιδεύσει σε ενδημικές περιοχές. Ένα από τα νέα κρούσματα νοσηλευόταν στο νοσοκομείο Σεντ Μέρι, ενώ το άλλο κρούσμα με πιο ήπια συμπτώματα φέρεται να βρίσκεται σε απομόνωση στο σπίτι.[30]

Τέσσερα κρούσματα ευλογιάς των πιθήκων επιβεβαιώθηκαν από το UKHSA στις 17 Μαΐου, σε τρεις Λονδρέζους και ένα άτομο στη Βορειοανατολική Αγγλία που είχε ταξιδέψει στο παρελθόν στο Λονδίνο.[31] Κανένα από αυτά τα νέα κρούσματα δεν είχε γνωστό ιστορικό επαφής με τα προηγούμενα τρία επιβεβαιωμένα κρούσματα, γεγονός που υποδηλώνει ότι ευρύτερη μετάδοση του ιού στην κοινότητα βρισκόταν τώρα σε εξέλιξη στην περιοχή του Λονδίνου. Το UKHSA δήλωσε ότι ο κίνδυνος για το ευρύ κοινό παρέμεινε «πολύ χαμηλός».[31][2]

Στις 20 Μαΐου, αναφέρθηκε από τον Σάτζιντ Τζάβιντ ότι άλλα έντεκα κρούσματα είχαν επιβεβαιωθεί στο Ηνωμένο Βασίλειο, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό στη χώρα σε είκοσι. Ένας εκπρόσωπος του UKHSA συνέστησε την προσοχή των ανδρών που κάνουν σεξ με άνδρες, οι οποίοι έχουν αποτελούσαν δυσανάλογο αριθμό κρουσμάτων στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Ευρώπη.[32] Στις 23 Μαΐου ο αριθμός κρουσμάτων είχε ανέλθει σε 57.[33]

Άλλες χώρες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Διάγραμμα με τα συνολικά κρούσματα της έξαρσης.
Διάγραμμα με τον ημερήσιο μέσο όρο κρουσμάτων 7 ημέρων.

Στις 18 Μαΐου στην Πορτογαλία, 14 περιπτώσεις ευλογιάς των πιθήκων αναφέρθηκαν από τις υγειονομικές αρχές σε σύνολο 20 ύποπτων κρουσμάτων. Τα αποτελέσματα των δύο δειγμάτων εκκρεμούσαν.[34] Στην Ισπανία, υπήρχαν επτά επιβεβαιωμένα κρούσματα έως τις 18 Μαΐου.[35] Την ίδια ημέρα, οι Ηνωμένες Πολιτείες επιβεβαίωσαν το πρώτο τους κρούσμα ευλογιάς των πιθήκων για το 2022 και ο Καναδάς ανέφερε 13 ύποπτα κρούσματα.[36][37]

Στις 19 Μαΐου, η Σουηδία και το Βέλγιο ανέφεραν τα πρώτα τους κρούσματα ευλογιάς των πιθήκων,[38][39] ενώ η Ιταλία επιβεβαίωσε το πρώτο κρούσμα σε έναν ταξιδιώτη που είχε φτάσει από τα Κανάρια Νησιά.[40] Ένα ύποπτο κρούσμα αναφέρθηκε στη Γαλλία.[41]

Στις 20 Μαΐου, η Αυστραλία ανέφερε[42] τα πρώτα δύο επιβεβαιωμένα κρούσματα. Τα κρούσματα εντοπίστηκαν στη Μελβούρνη και το Σίδνεϊ και αφορούσαν δύο άντρες που είχαν επιστρέψει πρόσφατα από ταξίδια στην Ευρώπη.[43] Η Γερμανία, η Γαλλία και η Ολλανδία επιβεβαίωσαν τα πρώτα τους κρούσματα την ίδια ημέρα.[44][45][46] Στις 21 Μαΐου, η Ελβετία και το Ισραήλ επιβεβαίωσαν τα πρώτα τους κρούσματα.[47][48] Στις 22 Μαΐου ανακοινώθηκε το πρώτο κρούσμα στην Αυστρία[49] και την επόμενη ημέρα το πρώτο κρούσμα στη Δανία, που αφορούσε άντρα που είχε επιστρέψει από ταξίδι στην Ισπανία.[50] Στις 24 Μαΐου ανακοινώθηκε το πρώτο κρούσμα στη Σλοβενία, σε ταξιδιώτη από τα Κανάρια Νησιά,[51] στην Τσεχία[52] και στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.[53] Στις 27 Μαΐου η Αργεντινή ανακοίνωσε το πρώτο επιβεβαιωμένο κρούσμα σε ταξιδιώτη[54], το πρώτο κρούσμα στη Νότια Αμερική, όπως και η Φινλανδία.[55] Στις 28 Μαΐου επιβεβαιώθηκε το πρώτο κρούσμα στη Δημοκρατία της Ιρλανδίας,[56] στη Μάλτα[57] και το Μεξικό.[58] Στις 30 Μαΐου ανακοινώθηκε το πρώτο κρούσμα στην Ταϊλάνδη[59] και στις 31 Μαΐου ανακοινώθηκαν τα πρώτα κρούσματα σε Ουγγαρία[60] και Νορβηγία.[61] Στις 2 Ιουνίου καταγράφηκε το πρώτο κρούσμα στο Μαρόκο, σε έναν ταξιδιώτη.[62] Μέχρι τις 7 Ιουνίου είχαν ανακοινωθεί 1.088 κρούσματα σε 29 χώρες, τα περισσότερα σε Ηνωμένο Βασίλειο, Ισπανία και Πορτογαλία.[63]Στις 8 Ιουνίου ανακοινώθηκε και στην Ελλάδα το πρώτο κρούσμα, σε έναν ταξιδιώτη.

Αντίδραση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις 20 Μαΐου, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) συγκάλεσε έκτακτη συνάντηση ανεξάρτητων συμβούλων για να συζητήσουν το ξέσπασμα και να αξιολογήσουν το επίπεδο απειλής.[64] Ο Ευρωπαίος επικεφαλής της, Χανς Κλούγκε, εξέφρασε την ανησυχία του ότι οι μολύνσεις θα μπορούσαν να επιταχυνθούν στην Ευρώπη καθώς οι άνθρωποι συγκεντρώνονται για πάρτι και φεστιβάλ το καλοκαίρι. Ο ΠΟΥ αναμένεται να παρέχει μια ενημέρωση σχετικά με την αλληλουχία του γονιδιώματος του ιού από διαφορετικές περιπτώσεις για να προσδιορίσει την αιτία.[65] Την ίδια ημέρα, στον απόηχο των αυξανόμενων κρουσμάτων, οι αρχές στο Ηνωμένο Βασίλειο διέθεσαν το εμβόλιο κατά της ευλογιάς σε υγειονομικούς και άλλα άτομα που μπορεί να έχουν εκτεθεί στον ιό.[66]

Στις 23 Μαΐου, το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νόσων συνέστησε οι χώρες να επικεντρωθούν στον έγκαιρο εντοπισμό, τη διαχείριση, τον εντοπισμό επαφών και την αναφορά νέων κρουσμάτων ευλογιάς των πιθήκων, καθώς και να ενημερώσουν τα διαγνωστικά τους μέσα και να ελέγξουν τη διαθεσιμότητα εμβολίων ευλογιάς, αντιιικών και ιατρικού προστατευτικού εξοπλισμού.[67] Η Γερμανία παρήγγειλε 40.000 δόσεις εμβολίου ευλογιάς ώστε να είναι διαθέσιμες.[68]

Λόγω των διαρκώς αυξανόμενων κρουσμάτων σε μη ενδημικές περιοχές, στις 23 Ιουνίου συγκλήθηκε η επείγουσα επιτροπή του ΠΟΥ, όπου αναγνώρισε την επείγουσα φύση και την ανάγκη περιορισμού της έξαρσης, χωρίς όμως να τη χαρακτηρίσει επείγουσα διεθνή κατάσταση για τη δημόσια υγεία.[69] Η συνεχής αύξηση των κρουσμάτων οδήγησε στη σύγκληση δεύτερης επιτροπής από τον ΠΟΥ στις 23 Ιουλίου, όπου δεν κατέστη δυνατό να επιτευχθεί συναίνεση κατά πόσο αποτελεί επείγουσα διεθνή κατάσταση για τη δημόσια υγεία, και επικαιροποίησε τις συστάσεις.[70] Λαμβάνοντας υπόψιν την επιτροπή, ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ Τέντρος Αντάνομ κήρυξε την έξαρση επείγουσα διεθνή κατάσταση για τη δημόσια υγεία την ίδια ημέρα.[5]

Προμήθεια εμβολίων[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ορισμένες χώρες έχουν δηλώσει ότι αγοράζουν εμβόλια ή απελευθερώνουν εμβόλια από εθνικά αποθέματα για χρήση στην επιδημία.

Στις 24 Μαΐου, η αναπληρώτρια διευθύντρια του Κέντρου Ελέγχου Νοσημάτων (CDC) Τζέννιφερ Μακκουίστον επιβεβαίωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται στη διαδικασία απελευθέρωσης μέρους του εμβολίου Jynneos κατά της ευλογιάς των πιθήκων τους από το Στρατηγικό Εθνικό Απόθεμά τους για άτομα «υψηλού κινδύνου».[71]

Στις 25 Μαΐου, η γερμανική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι αγοράζει 40.000 δόσεις εμβολίου λόγω της τρέχουσας επιδημίας.[72]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «Monkeypox – United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland». World Health Organization. 16 Μαΐου 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 17 Μαΐου 2022. 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Pinkstone, Joe (17 Μαΐου 2022). «Monkeypox 'spreading in sexual networks'». The Telegraph. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 17 Μαΐου 2022. 
  3. «Ευλογιά των πιθήκων: Δεκάδες ύποπτα και επιβεβαιωμένα κρούσματα σε Ευρώπη και Βόρεια Αμερική». www.kathimerini.gr. 20 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 20 Μαΐου 2022. 
  4. «Ευλογιά των Πιθήκων: Στο «μικροσκόπιο» η αύξηση κρουσμάτων – Τι αναφέρουν οι ξένες αρχές». www.kathimerini.gr. 20 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 20 Μαΐου 2022. 
  5. 5,0 5,1 «WHO Director-General's statement at the press conference following IHR Emergency Committee regarding the multi-country outbreak of monkeypox - 23 July 2022». www.who.int (στα Αγγλικά). 23 Ιουλίου 2022. Ανακτήθηκε στις 23 Ιουλίου 2022. 
  6. «First draft genome sequence of Monkeypox virus associated with the suspected multi-country outbreak, May 2022 (confirmed case in Portugal)». Virological (στα Αγγλικά). 19 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 24 Μαΐου 2022. 
  7. 7,0 7,1 7,2 7,3 «Signs and Symptoms Monkeypox». CDC (στα Αγγλικά). 11 Μαΐου 2015. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Οκτωβρίου 2017. Ανακτήθηκε στις 15 Οκτωβρίου 2017. 
  8. CDC (10 Νοεμβρίου 2022). «Monkeypox in the U.S.». Centers for Disease Control and Prevention (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 11 Νοεμβρίου 2022. 
  9. «Signs and Symptoms Monkeypox». CDC (στα Αγγλικά). 16 Ιουλίου 2021. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Οκτωβρίου 2017. Ανακτήθηκε στις 17 Μαΐου 2022. 
  10. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6131633/
  11. Bunge, Eveline M.; Hoet, Bernard; Chen, Liddy; Lienert, Florian; Weidenthaler, Heinz; Baer, Lorraine R.; Steffen, Robert (11 February 2022). «The changing epidemiology of human monkeypox – A potential threat? A systematic review» (στα αγγλικά). PLOS Neglected Tropical Diseases 16 (2): e0010141. doi:10.1371/journal.pntd.0010141. ISSN 1935-2735. PMID 35148313. 
  12. «Monkeypox». www.who.int (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 20 Μαΐου 2022. 
  13. «Monkeypox contact tracing extended to Scotland». BBC News. 14 May 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 May 2022. https://web.archive.org/web/20220517232614/https://www.bbc.co.uk/news/uk-scotland-61435476. Ανακτήθηκε στις 17 May 2022. 
  14. 14,0 14,1 14,2 «Monkeypox contact tracing extended to Scotland». BBC News. 14 May 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 May 2022. https://web.archive.org/web/20220517232614/https://www.bbc.co.uk/news/uk-scotland-61435476. Ανακτήθηκε στις 17 May 2022. 
  15. «Monkeypox case confirmed in England». GOV.UK (στα Αγγλικά). Public Health England. 4 Δεκεμβρίου 2019. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 12 Δεκεμβρίου 2019. Ανακτήθηκε στις 18 Μαΐου 2022. 
  16. «Australia's first confirmed monkeypox case recorded in Victoria». 7News (στα Αγγλικά). 19 Μαΐου 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 20 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 20 Μαΐου 2022. 
  17. Yinka-Ogunleye, Adesola· Aruna, Olusola· Dalhat, Mahmood· Ogoina, Dimie· McCollum, Andrea· Disu, Yahyah· Mamadu, Ibrahim· Akinpelu, Afolabi· Ahmad, Adama (2019-08). «Outbreak of human monkeypox in Nigeria in 2017–18: a clinical and epidemiological report». The Lancet Infectious Diseases (στα Αγγλικά). σελίδες 872–879. doi:10.1016/S1473-3099(19)30294-4. Ανακτήθηκε στις 2022-05-27.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |ημερομηνία= (βοήθεια)
  18. Linda Spice, "13 Sick After Prairie Dog Contact; Milwaukee Pet Store Employee, Two OthersRemain Hospitalized," Milwaukee Journal Sentinel, 6 June 2003.
  19. Todd Richmond.
  20. 20,0 20,1 20,2 20,3 20,4 20,5 «Monkeypox – United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland». World Health Organization. 16 Μαΐου 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 17 Μαΐου 2022. 
  21. 21,0 21,1 Rigby, Jennifer; Grover, Natalie (20 May 2022). «WHO calls emergency meeting as monkeypox cases top 100 in Europe». Reuters. https://www.reuters.com/world/europe/monkeypox-outbreak-europe-largest-ever-region-cases-cross-100-2022-05-20/. Ανακτήθηκε στις 21 May 2022. «It was too early to say if the illness has morphed into a sexually transmitted disease, said Alessio D'Amato, health commissioner of the Lazio region in Italy. [...] "The idea that there's some sort of sexual transmission in this, I think, is a little bit of a stretch," said Stuart Neil, professor of virology at Kings College London.» 
  22. Borges, Vítor (19 Μαΐου 2022). «First draft genome sequence of Monkeypox virus associated with the suspected multi-country outbreak, May 2022 (confirmed case in Portugal)». Virological.org (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 20 Μαΐου 2022. 
  23. «Monkeypox – United States of America» (στα Αγγλικά). World Health Organization. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 20 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 23 Μαΐου 2022. 
  24. 24,0 24,1 Adalja, Amesh; Inglesby, Tom (24 May 2022). «A Novel International Monkeypox Outbreak». Annals of Internal Medicine. doi:10.7326/M22-1581. PMID 35605243. 
  25. 25,0 25,1 «Epidemiological update: Monkeypox outbreak». European Centre for Disease Prevention and Control (στα Αγγλικά). 20 Μαΐου 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 23 Μαΐου 2022. 
  26. 26,0 26,1 26,2 26,3 Dye, Christopher; Kraemer, Moritz (26 May 2022). «Investigating the monkeypox outbreak». The BMJ 377: o1314. doi:10.1136/bmj.o1314. PMID 35618293. https://www.bmj.com/content/377/bmj.o1314. Ανακτήθηκε στις 31 May 2022. 
  27. «Monkeypox is spreading among gay men worldwide». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 28 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 30 Μαΐου 2022. 
  28. Kozlov, Max (20 May 2022). «Monkeypox goes global: why scientists are on alert» (στα αγγλικά). Nature 606 (7912): 15–16. doi:10.1038/d41586-022-01421-8. PMID 35595996. https://www.nature.com/articles/d41586-022-01421-8. Ανακτήθηκε στις 23 May 2022. 
  29. Thornhill, John P.; Barkati, Sapha; Walmsley, Sharon; Rockstroh, Juergen; Antinori, Andrea; Harrison, Luke B.; Palich, Romain; Nori, Achyuta και άλλοι. (2022-07-21). «Monkeypox Virus Infection in Humans across 16 Countries — April–June 2022». New England Journal of Medicine 0 (0): null. doi:10.1056/NEJMoa2207323. ISSN 0028-4793. https://doi.org/10.1056/NEJMoa2207323. 
  30. 30,0 30,1 «Monkeypox: Two more confirmed cases of viral infection». BBC News. 15 Μαΐου 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 17 Μαΐου 2022. 
  31. 31,0 31,1 «Monkeypox: Four more cases detected in England». BBC News. 17 Μαΐου 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 17 Μαΐου 2022. 
  32. «UK monkeypox cases double to 20 – Sajid Javid». BBC News (στα Αγγλικά). 20 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 20 Μαΐου 2022. 
  33. «37 new cases of monkey pox found in UK». The Independent (στα Αγγλικά). 23 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 24 Μαΐου 2022. 
  34. «Monkeypox. Já há 14 casos de varíola dos macacos em Portugal». www.dn.pt (στα Πορτογαλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 18 Μαΐου 2022. 
  35. Güell, Oriol (18 Μαΐου 2022). «Sanidad confirma que los análisis de los siete primeros casos sospechosos de viruela del mono han dado positivo». El País (στα Ισπανικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 18 Μαΐου 2022. 
  36. «Massachusetts confirms rare monkeypox case, the first in the US this year». Boston Herald (στα Αγγλικά). 18 Μαΐου 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 20 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 18 Μαΐου 2022. 
  37. ICI.Radio-Canada.ca, Zone Santé-. «Variole du singe : au moins 13 cas en cours d'examen à Montréal». Radio-Canada.ca (στα Γαλλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 18 Μαΐου 2022. 
  38. «Ett fall av apkoppor rapporterat i Sverige – Folkhälsomyndigheten». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 19 May 2022. https://web.archive.org/web/20220519110819/https://www.folkhalsomyndigheten.se/nyheter-och-press/nyhetsarkiv/2022/maj/ett-fall-av-apkoppor-rapporterat-i-sverige/. Ανακτήθηκε στις 19 May 2022. 
  39. «Eerste besmetting met apenpokkenvirus vastgesteld in ons land» (στα dutch). VRT NWS. 19 May 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 19 May 2022. https://web.archive.org/web/20220519203910/https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2022/05/19/apenpokken-eerste-geval-in-ons-land/. Ανακτήθηκε στις 19 May 2022. 
  40. «Italy reports first case of monkeypox infection, two more suspected». Reuters. 19 May 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 19 May 2022. https://web.archive.org/web/20220519131733/https://www.reuters.com/business/healthcare-pharmaceuticals/italy-reports-first-case-monkeypox-infection-two-more-suspected-2022-05-19/. Ανακτήθηκε στις 19 May 2022. 
  41. «Monkeypox cases investigated in Europe, US, Canada and Australia». BBC. 20 May 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 19 May 2022. https://web.archive.org/web/20220519225503/https://www.bbc.com/news/health-61506562. Ανακτήθηκε στις 20 May 2022. 
  42. «Monkeypox cases investigated in Europe, US, Canada and Australia» (στα αγγλικά). BBC News. 20 May 2022. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 20 May 2022. https://web.archive.org/web/20220520020207/https://www.bbc.com/news/health-61506562. Ανακτήθηκε στις 20 May 2022. 
  43. Parkes-Hupton, Heath; Johnson, Sian (20 May 2022). «Monkeypox confirmed in Melbourne and Sydney». ABC News (Australian Broadcasting Commission). https://www.abc.net.au/news/2022-05-20/monkeypox-case-in-sydney-and-melbourne/101084864. Ανακτήθηκε στις 20 May 2022. 
  44. «Erster Fall von Affenpocken in Deutschland bestätigt». Die Zeit (στα German). Ανακτήθηκε στις 20 Μαΐου 2022. CS1 maint: Μη αναγνωρίσιμη γλώσσα (link)
  45. «France, Germany, Belgium report first monkeypox cases amid unusual spread in Europe». France 24 (στα Αγγλικά). 20 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 20 Μαΐου 2022. 
  46. Reuters (20 May 2022). «Dutch health agency confirms first monkeypox case in the Netherlands» (στα αγγλικά). Reuters. https://www.reuters.com/world/europe/several-suspected-monkeypox-cases-netherlands-anp-citing-health-agency-2022-05-20/. Ανακτήθηκε στις 20 May 2022. 
  47. Reuters (2022-05-21). «Switzerland confirms its first case of monkeypox» (στα αγγλικά). Reuters. https://www.reuters.com/world/europe/switzerland-confirms-its-first-case-monkeypox-2022-05-21/. Ανακτήθηκε στις 2022-05-21. 
  48. Efrati, Ido. «Israel Confirms First Case of Monkeypox Virus» (στα αγγλικά). Haaretz. https://www.haaretz.com/israel-news/israel-discovers-first-case-of-monkeypox-virus-1.10812439. Ανακτήθηκε στις 21 May 2022. 
  49. Reuters (22 Μαΐου 2022). «Austria's first case of monkeypox confirmed, Vienna health authority says». Reuters (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 23 Μαΐου 2022. 
  50. «Styrelsen for Patientsikkerhed har aktiveret smitteopsporing af abekopper i Danmark - Styrelsen for Patientsikkerhed». stps.dk (στα Δανικά). 23 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 23 Μαΐου 2022. 
  51. «Slovenia reports first case of monkeypox infection –media». Reuters (στα Αγγλικά). 24 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 24 Μαΐου 2022. 
  52. Reuters (24 Μαΐου 2022). «Czech Republic detects its first case of monkeypox». Reuters (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 24 Μαΐου 2022. 
  53. «UAE announces first case of monkeypox». Arab News (στα Αγγλικά). 24 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 24 Μαΐου 2022. 
  54. «Viruela del mono: confirmaron el primer caso del virus en el país». LA NACION (στα Ισπανικά). 27 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 27 Μαΐου 2022. 
  55. «Apinarokko: Suomen ensimmäinen apinarokkotapaus vahvistettu, WHO:n tiedotustilaisuus apinarokosta käynnissä». Helsingin Sanomat (στα Φινλανδικά). 27 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 27 Μαΐου 2022. 
  56. «First case of monkeypox virus confirmed in Ireland». independent (στα Αγγλικά). 28 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 28 Μαΐου 2022. 
  57. «First monkeypox case detected in Malta». MaltaToday.com.mt (στα Αγγλικά). 28 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 29 Μαΐου 2022. 
  58. «Viruela del mono: confirman primer caso en México». El Universal (στα Ισπανικά). 28 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 29 Μαΐου 2022. 
  59. «Thailand reports first case of monkeypox in transit passenger to Australia». www.thaipbsworld.com (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 1 Ιουνίου 2022. 
  60. Reuters (31 Μαΐου 2022). «Hungary reports first case of monkeypox». Reuters (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 1 Ιουνίου 2022. 
  61. Reuters (31 Μαΐου 2022). «Norway reports its first case of monkeypox». Reuters (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 1 Ιουνίου 2022. 
  62. «Morocco reports first case of monkeypox - state TV on Twitter». Reuters (στα Αγγλικά). 2 Ιουνίου 2022. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουνίου 2022. 
  63. «Ευλογιά των πιθήκων: Πάνω από 1.000 τα κρούσματα παγκοσμίως – Τι γνωρίζουμε έως τώρα για μετάδοση και εμβόλια». www.kathimerini.gr. 8 Ιουνίου 2022. Ανακτήθηκε στις 8 Ιουνίου 2022.  Text " Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ " ignored (βοήθεια)
  64. Rigby, Jennifer (20 May 2022). «WHO to hold emergency meeting on monkeypox on Friday -sources» (στα αγγλικά). Reuters. https://www.reuters.com/business/healthcare-pharmaceuticals/who-hold-emergency-meeting-monkeypox-friday-sources-2022-05-20/. Ανακτήθηκε στις 20 May 2022. 
  65. "WHO calls emergency meeting as monkeypox cases top 100 in Europe", by Jennifer Rigby and Natalie Grover, Reuters
  66. Rigby, Jennifer (19 Μαΐου 2022). «Britain offers smallpox shot as monkeypox cases spread in Europe». Reuters (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 24 Μαΐου 2022. 
  67. «Risk assessment: Monkeypox multi-country outbreak». European Centre for Disease Prevention and Control (στα Αγγλικά). 23 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 24 Μαΐου 2022. 
  68. «Monkeypox: Cases detected in three more countries for first time». BBC News (στα Αγγλικά). 24 Μαΐου 2022. Ανακτήθηκε στις 25 Μαΐου 2022. 
  69. «Meeting of the International Health Regulations (2005) Emergency Committee regarding the multi-country monkeypox outbreak». www.who.int (στα Αγγλικά). 25 Ιουνίου 2022. Ανακτήθηκε στις 26 Ιουνίου 2022. 
  70. «Second meeting of the International Health Regulations (2005) (IHR) Emergency Committee regarding the multi-country outbreak of monkeypox». www.who.int (στα Αγγλικά). 23 Ιουλίου 2022. Ανακτήθηκε στις 23 Ιουλίου 2022. 
  71. «We've detected 2 additional cases of #Monkeypox, one in London and one in the South East of England». Twitter (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 20 Μαΐου 2022. 
  72. Burger, Ludwig; Alkousaa, Riham (2022-05-25). «Germany orders 40,000 vaccine doses as precaution against monkeypox spread» (στα αγγλικά). Reuters. https://www.reuters.com/world/europe/germany-orders-40000-vaccine-doses-precaution-monkeypox-spread-2022-05-24/. Ανακτήθηκε στις 2022-05-26. 

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]