Χόσνι Μουμπάρακ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Χόσνι Μουμπάρακ
Hosni Mubarak ritratto.jpg
Ο Μουμπάρακ το 2009
4ος Πρόεδρος της Αιγύπτου
Περίοδος
14 Οκτωβρίου 1981 – 11 Φεβρουαρίου 2011
Αντιπρόεδρος Ομάρ Σουλεϊμάν
Πρωθυπουργός Ahmad Fuad Mohieddin
Kamal Hassan Ali
Ali Mahmoud Lutfi
Atef Sedki
Kamal Ganzouri
Atef Ebeid
Ahmed Nazif
Ahmed Shafik
Προκάτοχος Σούφι Αμπου Ταλέμπ (Προσωρινός)
Διάδοχος Μοχάμεντ Χουσεΐν Τανταουί (Προσωρινός),
Μοχάμεντ Μόρσι
50ος Πρωθυπουργός της Αιγύπτου
Περίοδος
7 Οκτωβρίου 1981 – 2 Ιανουαρίου 1982
Πρόεδρος Σούφι Αμπου Ταλέμπ (Προσωρινός)
Προκάτοχος Ανουάρ Ελ Σαντάτ
Διάδοχος Αχμάντ Φουάντ Μοχιεντίν
15ος Αντιπρόεδρος της Αιγύπτου
Περίοδος
16 Απριλίου 1975 – 14 Οκτωβρίου 1981
Πρόεδρος Ανουάρ Ελ Σαντάτ
Προκάτοχος Χουσεΐν ελ Σαφέι
Διάδοχος Ομάρ Σουλεϊμάν
Γενικός Γραμματέας του Κινήματος των Αδεσμεύτων
Περίοδος
16 Ιουλίου 2009 – 11 Φεβρουαρίου 2011
Προκάτοχος Ραούλ Κάστρο
Διάδοχος Μοχάμεντ Χουσεΐν Τανταουί
Προσωπικά στοιχεία
Γέννηση 4 Μαΐου 1928 (1928-05-04) (86 ετών)
Καφρ Ελ Μεσέλχα, Αίγυπτος
Πολιτικό Κόμμα Εθνικό Δημοκρατικό Κόμμα
Σύζυγος Σούζαν Μουμπάρακ
Παιδιά Αλάα Μουμπάρακ
Γκαμάλ Μουμπάρακ
Θρήσκευμα Σουνιτικό Ισλάμ
Υπογραφή Hosni Mubarak Signature.svg
Ο πρώην Πρόεδρος της Αιγύπτου Χόσνι Μουμπάρακ

Ο Χόσνι Σαΐντ Μουμπάρακ (Muhammad Hosni Sayid Sayid Ibrahim Mubarak, στα αραβικά: محمد حسني سيد سيد إبراهيم مبارك , κοινά γνωστός με το όνομα Hosni Mubarak, αραβικά حسني مبارك και Husnī Mubārak), ήταν πολιτικός της Αιγύπτου και ο 4ος πρόεδρος της χώρας από το 1981 ως το 2011. Είναι παντρεμένος με την Σούζαν Θάμπετ (Suzanne Thabet) και έχουν δυο γιους, τον Άλαα και τον Γκαμάλ, καθώς επίσης και δυο εγγόνια. Κυβέρνησε την χώρα του επί 30 συναπτά έτη.Το 2008 τιμήθηκε με το Βραβείο Νεχρού για την Διεθνή Κατανόηση, από την πρόεδρο της Ινδίας, Πρατίμπχα Πατίλ. Από τις 25 Ιανουαρίου 2011 ως τις 11 Φεβρουαρίου του ίδιου χρόνου, ο Μουμπάρακ αντιμετώπισε μια λαϊκή εξέγερση εναντίον του καθεστώτος του, που είχε αποτέλεσμα τον εξαναγκασμό του σε παραίτηση και την παράδοση της εξουσίας στον στρατό.[1]


Πρώτα χρόνια και στρατιωτική καριέρα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γεννήθηκε στις 4 Μαΐου του 1928, στο Καφρ-ελ-Μεσέλχα της διοικητικής περιφέρειας Αλ Μινουφίγια, που βρίσκεται στην περιοχή του Δέλτα του Νείλου, στην καρδιά της Αιγύπτου. Με την αποφοίτηση του από το Λύκειο, ο Μουμπάρακ εισήχθη στην Αιγυπτιακή Στρατιωτική Ακαδημία, από όπου και αποφοίτησε με πτυχίο στις Στρατιωτικές Επιστήμες.

Το 1950 εισήχθη στην Ακαδημία Πολεμικής Αεροπορίας, από όπου και αποφοίτησε με πτυχίο στις Αεροπορικές Επιστήμες. Έκτοτε υπηρέτησε σε πολλές διοικητικές θέσεις στην Αιγυπτιακή Πολεμική Αεροπορία ως πιλότος[2], εκπαιδευτής, σμηναγός και Διοικητής Βάσης. Το 1964, ο Μουμπάρακ ήταν επικεφαλής της αιγυπτιακής στρατιωτικής αποστολής στην πρώην Σοβιετική Ένωση και στη συνέχεια διορίσθηκε Διοικητής της Δυτικής Αεροπορικής Βάσης, στο Δυτικό Αεροδρόμιο του Καΐρου.

Κατά την περίοδο 1967-1972, είχε διορισθεί Διοικητής της Ακαδημίας Πολεμικής Αεροπορίας και Αρχηγός Επιτελείου της Αιγυπτιακής Πολεμικής Αεροπορίας, θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι το 1972, οπότε και έγινε αντιπτέραρχος της Αιγυπτιακής Πολεμικής Αεροπορίας και υφυπουργός Στρατιωτικών. Τον Οκτώβριο του 1973 προήχθη στον βαθμό του πτεράρχου. Τον Απρίλιο του 1975 ονομάσθηκε Αντιπρόεδρος της Αιγύπτου και το 1978 διορίσθηκε αντιπρόεδρος του Εθνικού Δημοκρατικού Κόμματος της Αιγύπτου (NDP).

Άνοδος στην προεδρία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μετά τη δολοφονία του προκατόχου του, προέδρου Ανουάρ Σαντάτ, στις 6 Οκτωβρίου 1981, έγινε ο 4ος Πρόεδρος της Αραβικής Δημοκρατίας της Αιγύπτου, και πρόεδρος του Εθνικού Δημοκρατικού Κόμματος της Αιγύπτου (NDP). Επανεξελέγη στις εκλογές του 1987, 1993, 1999 και 2005.

Δολοφονικές απόπειρες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σύμφωνα με το BBC, ο Μουμπάρακ έχει επιζήσει έξι συνολικά δολοφονικών επιθέσεων. Τον Ιούνιο του 1995 φέρεται να έλαβε χώρα μια δολοφονική απόπειρα με εμπλεκόμενη την ισλαμιστική οργάνωση Αλ-Γκαμάα αλ-Ισλαμίγια, ενώ ο πρόεδρος βρισκόταν στην Αιθιοπία για τη διάσκεψη κορυφής του Οργανισμού Αφρικανικής Ενότητας (σημερινής Αφρικανικής Ένωσης). Ακολούθησαν έρευνες για συλλήψεις ισλαμιστών. Το 1999 συνελήφθησαν 20.000 άτομα, τα οποία σχετίζονταν με επαναστατικές ισλαμικές οργανώσεις.[3][4]

Εξωτερική πολιτική[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κατά την περίοδο της προεδρίας του, το 1989, η Αίγυπτος έγινε ξανά δεκτή στους κόλπους του Αραβικού Συνδέσμου.[3]

Στον Πόλεμο στον Κόλπο το 1991, η Αίγυπτος τάχθηκε υπέρ του Κουβέιτ και έστειλε δυνάμεις εναντίον του Ιράκ. Σε αντάλλαγμα, οι ΗΠΑ, η Ευρώπη και τα κράτη του Περσικού Κόλπου χάρισαν στην Αίγυπτο χρέη ύψους περίπου 20 δισ. δολαρίων.[5]

Η στάση του Μουμπάρακ άλλαξε στον δεύτερο πόλεμο του Ιράκ, το 2003. Ο Αιγύπτιος πρόεδρος τάχθηκε εναντίον της εισβολής στο Ιράκ, τονίζοντας ότι έπρεπε πρώτα να επιλυθεί η ισραηλινοπαλαιστινιακή σύγκρουση. Επίσης, ισχυρίστηκε ότι ο πόλεμος θα μπορούσε να γεννήσει "100 Μπιν Λάντεν".[6].

Η κυβέρνηση του προέδρου Μουμπάρακ ενδιαφέρθηκε για την επίλυση του παλαιστινιακού. Το 2008 πέτυχε την κατάπαυση του πυρός ανάμεσα στο Ισραήλ και την Χαμάς.[7].[8]

Το 2009 η κυβέρνησή του απαγόρευσε την αντιπολεμική διάσκεψη στο Κάιρο, η οποία επέκρινε την έλλειψη ανάληψης δράσης εναντίον του Ισραήλ.[9]

Εσωτερική πολιτική[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η κυβέρνηση του Μουμπάρακ μετά το 2004 ακολούθησε πολιτική ιδιωτικοποιήσεων. Η κυβέρνηση του Ατέφ Εμπέιντ παραιτήθηκε και νέος πρωθυπουργός ανέλαβε ο Αχμέτ Ναζίφ. Η χώρα κατάφερε να ξεπεράσει τα οικονομικά της προβλήματα.[εκκρεμεί παραπομπή]

Εκλογές 2005 και 2007[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έπειτα από δημοψήφισμα στις 25 Μαΐου του 2005, τροποποιήθηκε το Σύνταγμα. Παρά τις εκκλήσεις της αντιπολίτευσης προς το εκλογικό σώμα να μην ψηφίσουν, το 82,9 % των ψηφισάντων υπερψήφισε την πρόταση έναντι 17,1% που την καταψήφισαν.[10] Ακολούθησε η διεξαγωγή των προεδρικών εκλογών στις 7 Σεπτεμβρίου του 2005, κατά τις οποίες ο Μουμπάρακ επανεξελέγη με 88,6% των ψήφων, αλλά με χαμηλή συμμετοχή.[11]. Την ίδια χρονιά το κυβερνών Εθνικό Δημοκρατικό Κόμμα κέρδισε και τις βουλευτικές εκλογές, οι οποίες διενεργήθηκαν στις 7 Νοεμβρίου και στις 9 Δεκεμβρίου του 2005. Το κόμμα του Μουμπάρακ κέρδισε 311 έδρες επί συνόλου 454. Δύο χρόνια μετά, στις 11 και 18 Ιουνίου του 2007, διεξήχθησαν και εκλογές για το συμβούλιο Shura (Άνω Βουλή), στις οποίες το Εθνικό Δημοκρατικό Κόμμα κέρδισε συνολικά 84 έδρες επί συνόλου 88. Οι εκλογές εκείνες επισκιάστηκαν από βίαια επεισόδια την ημέρα της ψηφοφορίας, με απολογισμό 1 νεκρό και 4 τραυματίες.[12].

Στις 20 Μαρτίου 2007 το κοινοβούλιο ενέκρινε και νέες συνταγματικές αλλαγές, οι οποίες εγκρίθηκαν σε δημοψήφισμα στις 26 Μαρτίου του 2007. Σύμφωνα με τα επίσημα αποτελέσματα, το 75,9% των ψηφισάντων τάχθηκε υπέρ των μεταρρυθμίσεων με επίσημο ποσοστό συμμετοχής μόλις 27,1%.[1] Οι αντίπαλοι της κυβέρνησης ισχυρίστηκαν ότι στην πραγματικότητα η συμμετοχή δεν είχε ξεπεράσει το 5%.[2]

Κριτική[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Μουμπάρακ έχει επικριθεί για διώξεις των πολιτικών του αντιπάλων και για καταστολή της αντιπολίτευσης. Ενδεικτικό γεγονός αποτέλεσε η σύλληψη και η καταδίκη σε καταναγκαστικά έργα (5 ετών) του Αϊμάν Νουρ, στις 24 Δεκεμβρίου του 2005.[13] Οι ΗΠΑ καταδίκασαν τα γεγονότα και ζήτησαν την απελευθέρωση του Νουρ.[14]

Εξάλλου, η οργάνωση Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα ανέφερε ότι τα αιγυπτιακά ΜΜΕ κατατάσσονταν το 2006 στην 133η θέση σε 168 χώρες, στον τομέα της ελευθερίας του Τύπου[15].

Οι επικριτές του Αιγύπτιου προέδρου τον κατηγορούν επίσης για νεποτισμό και εύνοια προς τον γιο του, Αλάα. Ο Αιγύπτιος πρόεδρος έχει επικριθεί επειδή επεξέτεινε τον Νόμο Εκτάκτου Ανάγκης. Η χώρα βρίσκεται σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης από το 1981, οπότε και δολοφονήθηκε ο προκάτοχος του Μουμπάρακ, Σαντάτ.

Ταραχές 2011 και παράδοση της εξουσίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τον Ιανουάριο του 2011 ξέσπασαν πολύνεκρες ταραχές με διαδηλώσεις πολιτών, με αίτημα την παραίτηση του Μουμπάρακ.
Στις 1 Φεβρουαρίου 2011 ο πρόεδρος ανακοίνωσε ότι δεν θα έθετε ξανά υποψηφιότητα στις προεδρικές εκλογές. Οι διαδηλωτές απέρριψαν την πρότασή του να παραμείνει ο ίδιος στην εξουσία μέχρι τις επόμενες εκλογές και απείλησαν με την εκδίωξή του.[16] Επίκεντρο των διαδηλώσεων ήταν η πλατεία Ταχρίρ στο Κάιρο.
Στις 5 Φεβρουαρίου 2011 τα μέλη του κυβερνώντος Εθνικού Δημοκρατικού Κόμματος , ανάμεσα στα οποία και ο γιος του, παραιτήθηκαν. Το τηλεοπτικό δίκτυο Αλ Αραμπίγια ανακοίνωσε πως και ο ίδιος ο Μουμπάρακ υπέβαλε την ίδια ημέρα την παραίτησή του από την ηγεσία του κυβερνώντος κόμματος.[17] Αργότερα όμως την ίδια μέρα απέσυρε την προηγούμενη ανακοίνωσή του.[18]
Στις 10 Φεβρουαρίου σε διάγγελμά του ανακοίνωσε τη μεταβίβαση μέρους των προεδρικών εξουσιών στον αντιπρόεδρο Ομάρ Σουλεϊμάν και τη σύσταση επιτροπής που ανέλαβε να επεξεργαστεί τη μεταρρύθμιση του συντάγματος.
Στις 11 Φεβρουαρίου και ενώ οι διαδηλώσεις εναντίον του διογκώνονταν ο αντιπρόεδρος Ομάρ Σουλεϊμάν ανακοίνωσε την παραίτησή του Μουμπάρακ από το προεδρικό αξίωμα και τη μεταβίβαση της εξουσίας στο Ανώτατο Συμβούλιο των Ενόπλων Δυνάμεων. Βάσει του συντάγματος οι προεδρικές εξουσίες ανατέθηκαν στον αντιπρόεδρο ή στον πρόεδρο της βουλής [19].

Δίκη και νοσηλεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις 2 Ιουνίου 2012 ο Μουμπάρακ καταδικάστηκε από αιγυπτιακό δικαστήριο σε ισόβια κάθειρξη. Μετά το τέλος της δίκης, ο Μουμπάρακ αντιμετωπίζει μια σειρά προβλημάτων υγείας, σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά στον Τύπο[20] και νοσηλεύεται σε στρατιωτικό νοσοκομείο. Εκκρεμεί η απόφαση του δικαστηρίου στην έφεση που έχει καταθέσει.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «Egypt Calls In Army as Protesters Rage». New York Times. http://www.nytimes.com/2011/01/29/world/middleeast/29unrest.html. Ανακτήθηκε στις 28-1-2011. 
  2. «Air Marshal Mohammed Honsi Mubarak». Ιστότοπος των Αιγυπτιακών Ενόπλων Δυνάμεων. Egyptian Armed Forces. http://www.mmc.gov.eg/branches/AIRFORCE/gg16.htm. Ανακτήθηκε στις 30-05-2009. 
  3. 3,0 3,1 «BBC NEWS - Middle East - Country profiles - Country profile: Egypt». http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/middle_east/country_profiles/737642.stm. Ανακτήθηκε στις 19-06-2007. 
  4. Wright, Looming Towers, 2006, p.213-215
  5. «Economist.com - The IMF’s model pupil». http://www.economist.com/surveys/PrinterFriendly.cfm?story_id=319594. Ανακτήθηκε στις 19-06-2007. 
  6. CNN.com - Mubarak warns of '100 bin Ladens' - 31 Μαρτίου 2003
  7. Isabel Kershner (25-06-2008). «Rockets hit Israel, breaking Hamas truce». International Herald Tribune. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2008-07-02. http://web.archive.org/web/20080702180344/http://www.iht.com/articles/2008/06/25/africa/25mideast.php. 
  8. Hamas offering Israel truce, not peace. USA Today. 3/12/2008.
  9. «Mubarak blocks resistance Cairo conference». Socialist Worker. 12-05-2009. http://www.socialistworker.co.uk/art.php?id=17897. Ανακτήθηκε στις 15-05-2009. 
  10. ElectionGuide
  11. «Egypt's Mubarak is reelected president». The Boston Globe. 10-09-2005. http://www.boston.com/news/world/middleeast/articles/2005/09/10/egypts_mubarak_is_reelected_president/. Ανακτήθηκε στις 14-03-2009. 
  12. One killed, four wounded in Egyptian election-day violence Haaretz, 11 Ιουνίου 2007
  13. Slackman, Michael (25-12-2005). «Testing Egypt, Mubarak Rival Is Sent to Jail». The New York Times. http://www.nytimes.com/2005/12/25/international/africa/25egypt.html. Ανακτήθηκε στις 06-06-2009. 
  14. «Statement on Conviction of Egyptian Politician Ayman Nour». U.S. National Archives. 24-12-2005. http://georgewbush-whitehouse.archives.gov/news/releases/2005/12/20051224-1.html. Ανακτήθηκε στις 06-06-2009. 
  15. «Reporters sans frontières - Annual Worldwide Press Freedom Index - 2006». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2006-11-22. http://web.archive.org/web/20061122084952/http://www.rsf.org/article.php3?id_article=19386. Ανακτήθηκε στις 19-06-2007. 
  16. in.gr, Ο Χόσνι Μουμπάρακ δεν θα είναι ξανά υποψήφιος για την προεδρία της Αιγύπτου, 1-2-2011.
  17. Ελευθεροτυπία, Παραιτήθηκε ο Χόσνι Μουμπάρακ από την ηγεσία του κυβερνώντος κόμματος, 5-2-2011.
  18. ΣΚΑΪ, Σύγχυση με την παραίτηση Μουμπάρακ από το κυβερνών κόμμα
  19. Bloomberg
  20. «Mubarak 'coma' deepens Egypt crisis». The Guardian. 20-6-2012. http://www.guardian.co.uk/world/middle-east-live/2012/jun/20/egypt-crisis-mubarak-coma-live. 

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Hosni Mubarak της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).