Λινοβάμβακοι

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Οι Λινοβάμβακοι ήταν μια κοινότητα που ζούσε στην Κύπρο.[1] Σήμερα, αποτελούν μέρος των Τουρκοκύπριοι.[2][3]

Ετυμολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η λέξη Λινοβάμβακοι αποτελεί που προέρχεται από τον Ελληνικό συνδυασμό των λέξεων λινό(ύφασμα) και βαμβάκι.[4] Ο όρος αυτός χρησιμοποιούνταν ως μεταφορά για να αποδειχτεί ότι ακόμα και αν αυτοί είχαν Λατινο-Καθολικές προελεύσεις, επέλεξαν να παρουσιάζονται προς τα έξω ως Μουσουλμάνοι.[5]

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Χασάν Πουλί, μια ιστορική μορφή στην κυπριακή λαογραφία

Ο Βενετοτουρικός πόλεμος (1570-1573) κατέληξε με την υπόλοιπη Κύπρο υπό οθωμανική κυριαρχία, και αμέσως μετά τον πόλεμο, τέθηκαν σε ισχύ κυρώσεις για τον Λατινικό πληθυσμό του νησιού.[6] Με την Βενετοτουρκική αντιπαλότητα στο αποκορύφωμά της, οι Οθωμανοί φοβόνταν το ρίσκο ασφαλείας που εξέθεταν οι Λατινο-Καθολικοί της Κύπρου, και πιο συγκεκριμένα ότι θα μπορούσαν να δελεάσουν τους Βενετούς να επιστρέψουν. Ως αποτέλεσμα, η Οθωμανική ανεκτικότητα προς την Καθολική κοινότητα ήταν πολύ λιγότερη από αυτή προς την Ελληνική Ορθόδοξη κοινότητα.[7] Εκτός από την πολιτική και θρησκευτική πίεση, υπήρχε μια οικονομική καταπίεση που συμπεριλάμβανε την αφαίρεση των δικαιωμάτων τους πάνω στη δική τους περιουσία. Οι Καθολικοί κάτοικοι που επηρεάστηκαν από αυτές τις πράξεις αποτελούνταν από Λατίνους, Βενετούς, Γενουάτες, Μαρωνίτες και Αρμένιους οι οποίοι είχαν ασπασθεί το Ισλάμ, έτσι ώστε να αποφύγουν τη δουλεία, την καταπίεση ή και τον θάνατο και τελικά από εκεί προήλθε η ονομασία Λινοβάμβακοι.[8]

Οι Λινοβάμβακοι δεν εξασκούσαν προς τα έξω ή έκαναν επίδειξη των θρησκευτικών τους πεποιθήσεων, λόγω του ψεύτικου προσηλυτισμού τους. Έτσι, στην καθημερινή τους ζωή, επέλεγαν να έχουν είτε ένα Χριστιανικό και ένα Μουσουλμανικό όνομα, ή ένα κοινότυπο όνομα που βρισκόταν και στις δύο θρησκείες όπως το Ιμπραήμ (Αβραάμ), Γιουσούφ (Ιωσήφ) ή Μούσα (Μηωσής).[9] Στην ετήσια στρατολόγηση συχνά επελέγονταν στον Οθωμανικό στρατό,[10] και απέφευγαν την πληρωμή φόρων για μη μουσουλμάνους. Οι Λινοβάμβακοι δεν μετατράπηκαν εξ ολοκλήρου σε μια παραδοσιακή Μουσουλμανική ζωή, αλλά μόνο επιδείκνυαν θρησκευτικές πρακτικές και πεποιθήσεις που θα τους χάριζαν πλεονεκτήματα που παρέχονταν μόνο σε μουσουλμάνους. Για παράδειγμα, κατανάλωναν συχνά αλκοόλ και χοιρινό κρέας,[11] και δεν παριστάνονταν σε θρησκευτικές υπηρεσίες, παραδόσεις παρόμοιες με την συνεχιζόμενη Τουρκοκυπριακή κουλτούρα σήμερα. Πολλά από τα χωριά των Λινοβαμβάκων έχουν Χριστιανικά ονόματα αγίων που αρχίζουν με τη λέξη άγιος για να αποδώσουν τη Λατινο-Καθολική προέλευσή τους. Οι πολιτιστικές ρίζες και η ιστορία των Λινοβαμβάκων μπορεί να βρεθεί μέσα από όλη την Τουρκοκυπριακή ζώη και λογοτεχνία. Για παράδειγμα, δύο από τους πιο κύριους διακεκριμένους κύριους χαρακτήρες από την Κυπριακή λαογραφία είναι οι "Gavur Imam" (άπιστος ιμάμης) και "Χασάν Πουλί".[12] Οι Λινοβάμβακοι έγιναν μέρος της πλειοψηφίας όλων των εξεγέρσεων και επαναστάσεων ενάντια στην οθωμανική κυριαρχία, και άλλων τοπικών φορέων εξουσίας στο νησί.[13]

Εγκατάσταση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πολλά από τα χωριά και τις γειτονικές περιοχές που έγιναν δεκτές ως Τουρκο-Κυπριακά κτήματα, ήταν στο παρελθόν κέντρα δραστηριότητας των Λινοβάμβακων. Αυτά περιλαμβάνουν τα:

  • Αγιος Σωζόμενος[14]
  • Άγιος Θεόδωρος [11]
  • Αρμενοχώρι [15]
  • Άγιος Ανδρόνικος[16]
  • Αγιος Ιάκωβος[15]
  • Άγιος Ιωάννης[17]
  • Άγιος Χαρίτων[15]
  • Δάλι[14]
  • Φρόδισια[18]
  • Γαληνόπορνη[19]
  • Κατω Αρόδες [14]
  • Κόκκινα[20]
  • Κορνόκηπος [21]
  • Λιμνίτης[22]
  • Λουρουτζίνα [23]
  • Μελούντα[15]
  • Πλατάνι[21]
  • Ποταμιά [14]
  • Κρίτου Μαρόττου[24]
  • Βρέτσια [17]

Οι Λινοβάμβακοι σήμερα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το σύστημα των μιλλέτ από την Οθωμανική Αυτοκρατορία καταργήθηκε κατά τη διάρκεια της Βρετανικής διοίκησης. Σε αυτή την περίοδο, οι άνθρωποι της Κύπρου διαχωρίστηκαν σε δύο κύριες ομάδες στις απογραφές και τα αρχεία διοίκησης. [25] Λόγω της πολιτικής πόλωσης της Βρετανικής διοίκησης, οι Λινοβάμβακοι ενσωματώθηκαν στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα.[11]

Σήμερα, λόγω της πολιτικής της Τουρκίας σχετικά με την Τουρκοκυπριακή κοινωνία και το μαζικό παράνομο οικισμό των Τούρκων στο βόρειο τμήμα του νησιού, η πολιτική αναταραχή έχει οδηγήσει σε αυξανόμενη ένταση μεταξύ των Τουρκοκυπρίων και των Τούρκων.[26] Σε απάντηση της σύγκρουσης υπήρξε μια εκ νέου αφύπνιση των ριζών των Λινοβαμβάκων από την Τουρκοκυπριακή κοινωνία που έχει οδηγήσει στο σχηματισμό οργανισμών και ομάδων.

Δες επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Selim Deringil (2012). Conversion and Apostasy in the Late Ottoman Empire. Cambridge University Press. σελ. 112. ISBN 978-1-107-00455-9. http://books.google.com/books?id=xHluy4795U4C&pg=PA112. 
  2. Chrysostomos Pericleous (2009). Cyprus Referendum: A Divided Island and the Challenge of the Annan Plan. I.B.Tauris. σελ. 131. ISBN 978-0-85771-193-9. http://books.google.com/books?id=PHQAAwAAQBAJ&pg=PA131. 
  3. Hadjidemetriou (2010-03-23). «Οι κρυπτοχριστιανοί της Κύπρου». http://www.churchofcyprus.org.cy/article.php?articleID=1140. Ανακτήθηκε στις 10 May 2014. 
  4. Pinar Senisik (2011). The Transformation of Ottoman Crete: Revolts, Politics and Identity in the Late Nineteenth Century. I.B.Tauris. σελ. 64. ISBN 978-0-85772-056-6. http://books.google.com/books?id=WlwBAwAAQBAJ&pg=PA64. 
  5. Idesbald Goddeeris (2004). De Europese periferie. Leuven University Press. σελ. 275. ISBN 978-90-5867-359-6. http://books.google.com/books?id=pqp6iS8TEdUC&pg=PA275. 
  6. Servet Sami Dedeçay (2008). Kıbrıslı Türk kadınının eğitim aracılığı sayesinde dinsel mutaassıplıktan sıyrılıp çağdaş hak ve özgürlük kuralllarını kabullenişi. Lefkoşa Özel Türk Üniversitesi. σελ. 297. http://books.google.com/books?id=JGTaAAAAMAAJ&pg=PA297. 
  7. James Knowles (1908). The Twentieth Century and After. Spottiswoode. σελ. 753. http://books.google.com/books?id=TPZXAAAAIAAJ&pg=PA753. 
  8. Captain A. R. Savile (1878). Cyprus. H.M. Stationery Office. σελ. 130. http://books.google.com/books?id=nxj9a-Stax4C&pg=PA130. 
  9. Luigi Palma di Cesnola; Charles William King; Alexander Stuart Murray (1878). Cyprus: Its Ancient Cities, Tombs, and Temples : a Narrative of Researches and Excavations During Ten Years' Residence in that Island. Harper & Brothers. σελ. 185. http://books.google.com/books?id=Um_PAAAAMAAJ. 
  10. Frederic Henry Fisher (1878). Cyprus, our new colony, and what we know about it. George Routledge and Sons. σελ. 42. http://books.google.com/books?id=gqkBAAAAQAAJ&pg=PA42. 
  11. 11,0 11,1 11,2 Tassos A. Mikropoulos (2008). «Linovamvaki». Elevating and Safeguarding Culture Using Tools of the Information Society: Dusty traces of the Muslim culture. Livanis. σελ. 93. ISBN 978-960-233-187-3. http://books.google.com/books?id=optXTg3ovBYC&pg=PA93. 
  12. Erdönmez, Celâl (2004), «Linobambakiler», Şer'iyye Sicillere Göre Kıbrıs'ta Toplum Yapısı (1839-1856), σελ. 44, http://eprints.sdu.edu.tr/163/1/TS00329.pdf, ανακτήθηκε στις 2014-06-10 
  13. Costas P. Kyrris (1984). Ανατομία του Οθωμανικού Καθεστώτος Στην Κύπρο 1570-1878. Nicosia: Dimos Lefkosias. σελ. 64-66. 
  14. 14,0 14,1 14,2 14,3 Jan Asmussen (2001). "Wir waren wie Brüder": Zusammenleben und Konfliktentstehung in ethnisch gemischten Dörfern auf Zypern. LIT Verlag Münster. σελ. 78–79. ISBN 978-3-8258-5403-4. http://books.google.com/books?id=jKAyCI9mKl0C&pg=PA79. 
  15. 15,0 15,1 15,2 15,3 Alexander-Michael Hadjilyra (2009). The Armenians of Cyprus. Kalaydjian Foundation. σελ. 13. http://books.google.com/books?id=6jH4Xy4KFrYC&pg=PA13. 
  16. Ian Robertson (1981). Cyprus. Benn. σελ. 85. ISBN 978-0-510-01633-3. http://books.google.com/books?id=W_QwAAAAMAAJ. 
  17. 17,0 17,1 Marc Dubin (2002). Cyprus. Rough Guides. σελ. 412. ISBN 978-1-85828-863-5. http://books.google.com/books?id=_v7IH8x_dJoC&pg=PA412. 
  18. Esat Mustafa (2013) (στα Turc). Kıbrıs Tarihinde Yağmuralan (Vroişa). Lefkoşa: Ateş Matbaacılık. σελ. 39. 
  19. Bağışkan, Tuncer (2014-03-15). «Kaleburnu köyüne bir yolculuk (1)» (στα Turc). YeniDüzen Gazetesi (Lefkoşa: United Media Group). http://www.yeniduzen.com/Ekler/adres-kibris/149/kaleburnu-koyune-bir-yolculuk-1/1247. Ανακτήθηκε στις 2014-06-10. 
  20. Kiamran Halil (1983). The Rape of Cyprus. Prosperity Publications. σελ. 19. ISBN 978-0-905506-07-4. http://books.google.com/books?id=dokiAQAAMAAJ. 
  21. 21,0 21,1 Louis Mas Latrie (1879). L'île de Chypre: sa situation présente et ses souvenirs du moyen-âge. Firmin-Didot et cio. σελ. 43. http://books.google.com/books?id=zmwLAAAAQAAJ&pg=PA43. 
  22. Mahmut Islamoglu; Sevket Oznur (2013). Linobambaki: The Christian-Muslim Cypriots. σελ. 5. http://www.docstoc.com/docs/150366227/LINOBAMBAKI-CHRISTIAN-MUSLIM-SECT-IN-CYPRUS. 
  23. Andrekos Varnava; Nicholas Coureas; Marina Elia (2009). The minorities of Cyprus: development patterns and the identity of the internal-exclusion. Cambridge Scholars. σελ. 204. ISBN 978-1-4438-0052-5. http://books.google.com/books?id=8XQsAQAAIAAJ. 
  24. Tahsin, Arif Hasan (2004-09-03). «Yeter ki Tohum Çürük Olmasın» (στα Turc). Yeniçağ Gazetesi (Lefkoşa). http://www.stwing.upenn.edu/~durduran/hamambocu/authors/aht/aht8_3_2004.html. Ανακτήθηκε στις 2014-06-10. 
  25. Samson Opondo; Michael J. Shapiro (2012). The New Violent Cartography: Geo-Analysis after the Aesthetic Turn. Routledge. σελ. 205. ISBN 978-1-136-34508-1. http://books.google.com/books?id=2KBiahcPltgC&pg=PA205. 
  26. Yiannis Papadakis; Nicos Peristianis; Gisela Welz (2006). «De-ethnicizing the Ethnography of Cyprus: Political and Social Conflict between Turkish Cypriots and Settlers from Turkey». Divided Cyprus: Modernity, History, and an Island in Conflict. Indiana University Press. σελ. 84–99. ISBN 0-253-11191-9. http://books.google.com/books?id=wzPG7b_m4swC&pg=PA84-99.