Μετάβαση στο περιεχόμενο

Τόμας Έντισον

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Τόμας Έντισον
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
Thomas Edison (Αγγλικά)
Γέννηση11  Φεβρουαρίου 1847[1][2][3]
Milan[4]
Θάνατος18 Οκτωβρίου 1931 (84 ετών)
West Orange[5][4]
Αιτία θανάτουΣακχαρώδης διαβήτης τύπου 2[4]
ΕθνικότηταΑμερικανοί
ΥπηκοότηταΗνωμένες Πολιτείες Αμερικής
ΣπουδέςΚούπερ Γιούνιον
Γνωστός γιαΛαμπτήρας πυράκτωσης και Φωνογράφος
ΣύζυγοςMary Stilwell Edison και Mina Miller
ΤέκναΤσαρλς Έντισον, Τέοντορ Μίλερ Έντισον, Τόμας Άλβα Έντισον Τζούνιορ, Marion Estelle Edison Oeser, Madeleine Edison και William Leslie Edison
ΓονείςSamuel Ogden Edison και Nancy Elliott
ΒραβεύσειςΧρυσό Μετάλλιο του Κογκρέσου (1928), Ταξιάρχης της Λεγεώνας της Τιμής (10  Σεπτεμβρίου 1889), Ειδικό Βραβείο Επιτροπής Γκράμι (1977), μετάλλιο Βενιαμίν Φραγκλίνος, Μετάλλιο Ματεούτσι (1887), Rumford Prize (1895), Μετάλλιο Τζον Σκοτ (1889), μετάλλιο Φράνκλιν (1915), Εθνική Αίθουσα Δόξας Εφευρετών (1973), Ναυτικό Μετάλλιο Διακεκριμένης Υπηρεσίας (1920), Μετάλλιο Άλμπερτ (1892), Edward Longstreth Medal (1899), Τεχνικό Βραβείο Grammy (2010), μετάλλιο Τζον Φριτζ (1908), honorary doctor of Rutgers University, Αστέρι στη Λεωφόρο της Δόξας του Χόλιγουντ, Ιππότης της Λεγεώνας της Τιμής (1879), Αξιωματικός της Λεγεώνας της Τιμής (1881), μεγάλος ταξιάρχης του Τάγματος του Στέμματος της Ιταλίας (1889), Μετάλλιο Τζον Σκοτ (1929) και Αίθουσα Δόξας του Νιου Τζέρσεϊ (2008)
Ιστοσελίδα
Ο/Η Τόμας Έντισον, στο IMDb.
Επιστημονική σταδιοδρομία
Ερευνητικός τομέαςΕφεύρεση, επιχειρηματικότητα, ηλεκτρολογία μηχανική, μηχανική, εφευρέτης, καινοτόμος επιχειρηματίας και screenwriting
Ιδιότηταμηχανικός, εφευρέτης, καινοτόμος επιχειρηματίας, επιχειρηματίας, φυσικός, μαθηματικός, σεναριογράφος, σκηνοθέτης κινηματογράφου και παραγωγός ταινιών
Υπογραφή
(Αγγλικά) A Day with Thomas Edison (1922)

Ο Τόμας Έντισον (αγγλικά: Thomas Alva Edison, 11 Φεβρουαρίου 184718 Οκτωβρίου 1931) ήταν Αμερικανός εφευρέτης και επιχειρηματίας. Ήταν ο περισσότερο παραγωγικός εφευρέτης της σύγχρονης εποχής. Αν και αυτοδίδακτος και με κώφωση δραστηριοποιήθηκε σε πολλούς τομείς της τεχνικής. Από τις γνωστότερες εφευρέσεις του είναι το μικρόφωνο, ο φωνόγραφος και ο ηλεκτρικός λαμπτήρας. Πολλές από τις κατασκευές τού Έντισον ήταν, βέβαια, είτε βελτιώσεις άλλων υπαρχουσών με κακή απόδοση είτε πρότυπα, τα οποία τελειοποιήθηκαν στη συνέχεια από άλλους τεχνικούς.

Γεννήθηκε στο Μέιλαν της πολιτείας Οχάιο από πατέρα που εμπορευόταν δημητριακά. Ήδη στα 12 χρόνια του έπρεπε να εργαστεί για να στηρίξει οικονομικά την οικογένειά του. Στα 15 του προσπάθησε να εκδώσει μια εφημερίδα και στη συνέχεια άρχισε να εργάζεται ως τηλεγραφητής στα τρένα. Από αυτή τη θέση απολύθηκε, γιατί συνελήφθη να στέλνει το αναμενόμενο σήμα ελέγχου στον επόμενο σταθμό, αντί χειροκίνητα και με οπτική επαφή με το διερχόμενο τρένο, αυτόματα με μια συσκευή δικής του επινοήσεως. Το 1868 υπέβαλε αίτηση για την πρώτη ευρεσιτεχνία του με ένα τηλέγραφο χαρακτήρων. Ακολούθησε μεγάλος αριθμός άλλων ευρεσιτεχνιών.

Δημιούργησε το πρώτο εργοστάσιο παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας που τροφοδότησε με ηλεκτρισμό τη Νέα Υόρκη και εξελίχθηκε στη γνωστή γιγαντιαία εταιρία General Electric. Η ανακάλυψή του για την εκπομπή ηλεκτρονίων από πυρακτωμένα μέταλλα, «φαινόμενο Edison», απετέλεσε προϋπόθεση για την κατασκευή της ηλεκτρονικής λυχνίας και ποιο απαρχή της ηλεκτρονικής τεχνολογίας. Όταν πέθανε ο Έντισον σε ηλικία 84 ετών, είχε αποκτήσει περισσότερα από 1.000 διπλώματα ευρεσιτεχνίας, ανάμεσά τους για μία μέθοδο διαχωρισμού μεταλλευμάτων, ένα για την επεξεργασία και χύτευση του μπετόν, το οποίο απετέλεσε τη βάση για την κατασκευή προκατασκευασμένων οικιών.

Το 1896 έγινε παραγωγός στην ταινία The Kiss όπου παρουσιάστηκε το πρώτο κινηματογραφικό φιλί. Η ταινία θεωρήθηκε άσεμνη και ο ίδιος ο Έντισον κατηγορήθηκε για πορνογραφία.

Ο Έντισον στην τέχνη και την ποπ κουλτούρα

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • Ο Γάλλος συμβολιστής ποιητής Ογκίστ ντε Βιλιέ ντε λ'Ιλ-Αντάμ στο μυθιστόρημά του Η μελλοντική Εύα (L'Ève Future, 1886), που καθιέρωσε τον όρο "σνδροειδές", παρουσιάζει τον Έντισον να δημιουργεί την "τέλεια γυναίκα", ένα ανδροειδές. [6]
  • Στην αμερικανική βιογραφική ταινία Ο νεαρός Τομ Έντισον (1940), τον ρόλο του Έντισον ερμήνευσε ο Μίκι Ρούνεϊ. [7]
  • Την ίδια χρονιά, στην αμερικανική ταινία Edison, the Man, τον ίδιο ρόλο έπαιξε ο Σπένσερ Τρέισι. [8]
  • Το τραγούδι "Edison" των Bee Gees περιέχεται στο άλμπουμ τους Odessa (1969). [9]
  • Το "Edison's Medicine", που αναφέρεται στον Έντισον, είναι ένα κομμάτι του αμερικανικού γκρουπ Tesla από το άλμπουμ τους Psychotic Supper (1991). [10]
  • Το επεισόδειο "Princeton, February 1916" (1993) της αμερικανικής τηλεοπτικής σειράς Ιντιάνα Τζόουνς: Οι πρώτες περιπέτειες, ο Ιντιάνα Τζόουνς iερευνά την κολπή των σχεδίων του Έντισον (Ρίτσαρντ Όλσεν) για το ηλεκτρικό αυτοκίνητο. [11]
  • Στο επεισόδιο "The Wizard of Evergreen Terrace" (1998) της σειράς κινουμένων σχεδίων The Simpsons, ο Χόμερ Σίμσον αντλεί έμπνευση από τον Έντισον για να γίνει εφευρέτης. [12]
  • Στο βιντεοπαιχνίδι Assassin's Creed II (2009), ο Έντισον είναι μέλος των Ναϊτών Ιπποτών και ένας από τους ιδρυτές της Abstergo Industries, που έχει στόχο να δυσφημήσει τον Νίκολα Τέσλα. [13] Η μάχη της επικράτησης (The Current War, 2017) είναι μια βιογραφική ταινία με πρωταγωνιστή τον Μπένεντικτ Κάμπερμπατς. [14]
  • Το επεισόδιο "The Tesla Recoil" (2017) της αμερικανικής κωμικής σειράς The Big Bang Theory είναι εμπνευσμένο από τη διαμάχη ανάμεσα στον Έντισον και στον Νίκολα Τέσλα. [15]
  1. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας. 12407892h. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  2. (Αγγλικά) SNAC. w6cz36st. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  3. (Αγγλικά) Find A Grave. 1630. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  4. 1 2 3 www.biography.com/people/thomas-edison-9284349. Ανακτήθηκε στις 19  Ιουλίου 2018.
  5. «Большая советская энциклопедия» (Ρωσικά) Η Μεγάλη Ρωσική Εγκυκλοπαίδεια. Μόσχα. 1969. Ανακτήθηκε στις 27  Φεβρουαρίου 2017.
  6. «SFE: Villiers de L'Isle-Adam». sf-encyclopedia.com.
  7. «Young Tom Edison (1940)». Turner Classic Movies. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Δεκεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 14 Δεκεμβρίου 2022.
  8. «Edison the Man (1940) – full review! | Classic Film Guide» (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 17 Φεβρουαρίου 2026.
  9. Dimery, Robert (5 Δεκεμβρίου 2011). 1001 Albums You Must Hear Before You Die. Hachette UK. σελ. 165. ISBN 9781844037148.
  10. Bust a Nut - Tesla | Songs, Reviews, Credits | AllMusic, https://www.allmusic.com/album/bust-a-nut-mw0000120261, ανακτήθηκε στις March 28, 2021
  11. The Young Indiana Jones Chronicles: Princeton, February 1916 | TVmaze, https://www.tvmaze.com/episodes/101100/the-young-indiana-jones-chronicles-2x06-princeton-february-1916, ανακτήθηκε στις 2026-02-17
  12. Singh, Simon (29 Οκτωβρίου 2013). «Homer's Last Theorem». Slate. Ανακτήθηκε στις 5 Οκτωβρίου 2020.
  13. «Client Challenge». assassinscreedfanon.fandom.com. Ανακτήθηκε στις 17 Φεβρουαρίου 2026.
  14. N Ravi (31 Οκτωβρίου 2019). «Thomas Alva Edison is not villain, but fallen hero of The Current War, says Benedict Cumberbatch». Indulge Express. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Νοεμβρίου 2019. Ανακτήθηκε στις 1 Νοεμβρίου 2019.
  15. «The Big Bang Theory - The Tesla Recoil - Review: "Shady Scientists"». SpoilerTV. 17 Νοεμβρίου 2017. Ανακτήθηκε στις 17 Φεβρουαρίου 2026.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]