Σαμιαμίδι

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Σαμιαμίδι

Το σαμιαμίδι (επιστημονική ονομασία Hemidactylus turcicus[1], άλλη ονομασία μολυντήρι[2]) είναι μικρόσωμη σαύρα της οικογένειας των Γκέκο (Gecko). Απαντά στις μεσογειακές χώρες και επίσης στα Κανάρια νησιά (Τενερίφη και Γκραν Κανάρια) καθώς και στη Τσεχία (στις θερμότερες περιοχές της Μοραβίας). Έχει εξαπλωθεί σ'όλη την ηπειρωτική Ελλάδα, την Πελοπόννησο, την Κρήτη και τα νησιά. Απαντά και στην Κύπρο, όπου ονομάζεται μισιαρός.

Πρόκειται για ένα από τα πιο ευπροσάρμοστα ερπετά του κόσμου. Είναι νυκτόβιο ερπετό και ιδιαίτερα ευκίνητο και γρήγορο. Τις κρύες μέρες του χειμώνα γίνεται νωχελικό. Είναι ένα από τα ελάχιστα ερπετά που παράγουν ήχους. Σε περίπτωση που νοιώσει απειλή παράγει ήχους κινδύνου.[3]

Το σαμιαμίδι είναι ένα ερπετό εντελώς ακίνδυνο και παράλληλα ωφέλιμο. Τρέφεται με μικρά αρθρόποδα και έντομα όπως π.χ. μύγες, κουνούπια, σκόρους τροφίμων συμβάλλοντας έτσι στον έλεγχο των πληθυσμών τους.

Μορφολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σαμιαμίδι ( hemidactylus turcicus )

Το μήκος τους φτάνει συνήθως τα 10 εκατοστά μαζί με την ουρά. Το δέρμα του είναι ημιδιάφανο και καλύπτεται από μικροσκοπικές φολίδες ενώ το χρώμα του είναι φαιό ως λευκόφαιο.

Το κεφάλι του είναι κοντό και πλατύ, τα μάτια του μαύρα, χωρίς κινητά βλέφαρα αλλά με μια προστατευτική μεμβράνη, σχετικά μεγάλα κατάλληλα για νυκτόβια διαβίωση και η ουρά του ιδιαίτερα μακριά σε σχέση με το υπόλοιπο σώμα.[4]

Τα τέσσερα πόδια του στα πέλματα σχηματίζουν σειρές από φυλλώδεις δομές (lamellae) οι οποίες αποτελούν συστοιχίες από τριχίδια (setae)[5], καθένα εκ των οποίων αποτελείται από ένα κύριο σώμα το οποίο καταλήγει σε πολυάριθμες σπαθοειδείς διακλαδώσεις (spatulae)[6]. Λόγω αυτού συγκολλώνται πολύ ισχυρά σε μία επιφάνεια χωρίς να χάνουν τη δυνατότητα ταχείας αποκόλλησης. Αυτό δίνει τη δυνατότητα να περπατά η και να μένει ακίνητο επάνω σε τοίχους η και στην οροφή. Μπορεί ακόμα να σκαρφαλώσει και σε λείες επιφάνειες όπως το γυαλί.

Αναπαραγωγή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα θηλυκά γεννούν συνήθως 1 - 2 αυγά, 2 με 3 φορές το χρόνο σε συγκεκριμένο μέρος. Τα αυγά είναι μικρά, σφαιρικά και σκληρά και προσκολλώνται σε επιφάνειες.

Εχθροί[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εχθροί του είναι σχεδόν όλα τα μεγαλύτερά του σαρκοφάγα ζώα που είναι αρκετά γρήγορα για να το πιάσουν. Συνήθως αν πιαστεί από έναν εχθρό ρίχνει την ουρά του, η οποία κινείται για λίγο, ώστε να τραβήξει την προσοχή του εχθρού και η σαύρα να φύγει, οπότε θ’ αναγεννήσει την ουρά αργότερα. Πιο επικίνδυνος εχθρός για το σαμιαμίδι αποδεικνύεται ο άνθρωπος - ειδικά όταν βρίσκεται εντός της οικίας. Πάντως, πρόκειται για δειλό ζώο που εμφανίζεται λίγες φορές τις στιγμές δηλαδή που ψάχνει για τη τροφή του.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • http://www.herpetofauna.gr - Ερπετά και Αμφίβια της Ελλάδας
  • http://www.atmitos.gr/ Σαμιαμίδι - Μυστικά που κολλάνε.

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. herpetofauna. «http://www.herpetofauna.gr/index.php?module=cats&page=read&id=98&sid=96». herpetofauna.gr. http://www.herpetofauna.gr/index.php?module=cats&page=read&id=98&sid=96. 
  2. «http://www.herpetofauna.gr/index.php?module=cats&page=read&id=98&sid=96». herpetofauna.gr. http://www.herpetofauna.gr/index.php?module=cats&page=read&id=98&sid=96. 
  3. «http://www.herpetofauna.gr/index.php?module=cats&page=read&id=98&sid=96». herpetofauna.gr. http://www.herpetofauna.gr/index.php?module=cats&page=read&id=98&sid=96. 
  4. «25 | Ιουλίου | 2015 | Το περιπλανώμενο τουατάρα». bolko.wordpress.com. https://bolko.wordpress.com/2015/07/25/. Ανακτήθηκε στις 2018-08-02. 
  5. Kellar Autumn, Metin Sitti, Yiching A. Liang, Anne M. Peattie, Wendy R. Hansen, Simon Sponberg, Thomas W.Kenny, Ronald Fearing, Jacob N. Israelachvili, and Robert J. Full. Evidence for van der Waals adhesion in gecko setae. PNAS 99: 12252-12256, 2002.
  6. Kellar Autumn and Nick Gravish. Gecko adhesion: evolutionary nanotechnology. Phil. Trans. R. Soc. 366:1575-1590, 2008.
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Mediterranean house gecko της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).