Μετάβαση στο περιεχόμενο

Πάνδροσος

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πάνδροσος
Οικογένεια
ΤέκναΚήρυξ
ΓονείςΚέκροπας και Άγλαυρος
ΑδέλφιαΕρυσίχθονας ο Αθηναίος, Έρση
Άγραυλος η Νεότερη
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Η Πάνδροσος, σύμφωνα με την αρχαία ελληνική μυθολογία, είναι κόρη του Κέκροπα και της Αγλαύρου, αδελφή του Ερυσίχθονα του Αθηναίου, της Έρσης και της Αγραύλου της Νεότερης.[1]

Σύμφωνα με τη Βιβλιοθήκη του Απολλοδώρου, η θεά Αθηνά έκλεισε τον Εριχθόνιο μέσα σε ένα καλάθι, όταν ήταν ακόμη μικρός, και το εμπιστεύθηκε στην Πάνδροσο με την εντολή να μην ανοίξουν το καλάθι. Οι αδελφές της όμως παραβίασαν την απαγόρευση αυτή. Όταν άνοιξαν το καλάθι αντίκρισαν το παιδί ξαπλωμένο με ένα φίδι στο στήθος. Οι κοπέλες είτε σκοτώθηκαν από το φίδι, είτε, σύμφωνα με άλλες εκδοχές, τρελάθηκαν και έπεσαν από την Ακρόπολη της αρχαίας Αθήνας.[2][3]

Ωστόσο, σύμφωνα με σωζόμενο απόσπασμα από το έργο Ατθίς του Φιλοχόρου (FGrH 328 F 105), λέγεται πως η Άγλαυρος εκούσια αυτοκτόνησε, για τη σωτηρία της πόλης, πέφτοντας από το τείχος των Αθηνών κατά τον μακροχρόνιο πόλεμο μεταξύ Αθήνας και Ελευσίνας, ύστερα από χρησμό του Απόλλωνος. Μετά την λήξη του πολέμου, οι Αθηναίοι έστησαν ναό για την Άγραυλο κοντά στα προπύλαια της Ακρόπολης.[4]

Στη βόρεια πλευρά της Ακρόπολης υπήρχε ιερό αφιερωμένο στην Πάνδροσο, το Πανδρόσειο. Βρισκόταν δυτικά του Ερεχθείου και κύριο χαρακτηριστικό του ναού αυτού ήταν η Ιερή Ελιά της Αθηνάς στον υπαίθριο περίβολο.

Σύμφωνα με μερικές καταγραφές, οι αρχαίοι Αθηναίοι θεωρούσαν την Πάνδροσο ως τη γυναίκα που εφηύρε το γνέσιμο (κλώσιμο). Στο Ερέχθειο υπήρχε ο χώρος λατρείας της. Στην αρχαία ελληνική γραµµατεία υπάρχουν αναφορές πως ο Κήρυξ, γενάρχης του ιερατικού γένους των Κηρύκων των Αθηνών, ήταν παιδί της Πανδρόσου ή της Αγραύρου και του Ερμή.

Πήραν το όνομά της

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • Η Πάνδροσος έδωσε το όνομά της στην οδό Πανδρόσου, μία μικρή οδό της σημερινής Αθήνας κάτω από την Ακρόπολη, από την Πλατεία Μητροπόλεως μέχρι το Μοναστηράκι. Σε αυτήν βρίσκονται πολλά μικρά καταστήματα ενθυμίων για τους αλλοδαπούς κυρίως τουρίστες. Στο Λεκανοπέδιο Αττικής άλλες έξι οδοί φέρουν το ίδιο όνομα.
  • Επιπλέον, η Πάνδροσος έδωσε το όνομά της και στο Πλοίο Μεταφοράς Προσωπικού (ΠΜΠ) ΠΑΝΔΡΟΣΟΣ Α-420 του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού.
  1. ↑ «Μορφές και Θέματα της Αρχαίας Ελληνικής Μυθολογίας». www.greek-language.gr. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2026.
  2. ↑ «Μορφές και Θέματα της Αρχαίας Ελληνικής Μυθολογίας». www.greek-language.gr. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2026.
  3. ↑ Bibliotheke des Apollodor 3,14,6; Pausanias 1,18,2
  4. ↑ Berti, Monica. «Digital Fragmenta Historicorum Graecorum (DFHG)». www.dfhg-project.org (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 13 Μαρτίου 2026.
  • Emmy Patsi-Garin: Επίτομο λεξικό Ελληνικής Μυθολογίας, εκδ. οίκος «Χάρη Πάτση», Αθήνα 1969
  • Ν. & Ι. Φώτης. Ο.Ε.: Οδικός άτλας Αττική: χάρτης-οδηγός, Αθήνα 2005