Ουίλλιαμ Χιούελ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Ουίλλιαμ Χιούελ‎
William Whewell - Project Gutenberg eText 13103.jpg
Γέννηση24  Μαΐου 1794[1][2][3][4][5][6][7]
Λάνκαστερ
Θάνατος6  Μαρτίου 1866[1][2][3][4][5][6][7]
Κέιμπριτζ[8]
ΥπηκοότηταΗνωμένο Βασίλειο της Μεγάλης Βρετανίας και Ιρλανδίας
ΣπουδέςΚολλέγιο Τρίνιτι
ΒραβεύσειςΕταίρος της Βασιλικής Εταιρίας, Βασιλικό Μετάλλιο (1837), Smith's Prize, Μπεϊκεριανή Διάλεξη (1848) και Fellow of the American Academy of Arts and Sciences
Επιστημονική σταδιοδρομία
Ερευνητικός τομέαςΓεωλογία
ΑξίωμαΠρόεδρος της Γεωλογικής Εταιρείας του Λονδίνου (1837, 1839)
Ιδιότηταοικονομολόγος, φυσικός, ιστορικός, φιλόσοφος, συγγραφέας, διδάσκων πανεπιστημίου, μαθηματικός, γεωλόγος και θεολόγος
Φοιτητές τουΑύγουστος Ντε Μόργκαν

Ο Ουίλλιαμ Χιούελ (William Whewell, ΔΦΑ:/hjuːəl/, 24 Μαΐου 1794 - 6 Μαρτίου 1866) ήταν ήταν Άγγλος πολυμαθής, επιστήμονας, Αγγλικανός ιερέας, φιλόσοφος, θεολόγος, ορυκτολόγος και ιστορικός της επιστήμης. Διετέλεσε διευθυντής του Trinity College, στο Καίμπριτζ[9]. Φοιτώντας εκεί, διακρίθηκε τόσο στην ποίηση, όσο και στα μαθηματικά.

Αυτό που παρατηρείται συχνά στον Χιούελ είναι το εύρος των προσπαθειών του. Σε μια εποχή αυξανόμενης εξειδίκευσης, εμφανίζεται ως φυσικός φιλόσοφος, ασχολούμενος με πολλούς κλάδους της γνώσης. Ερεύνησε τις παλίρροιες των ωκεανών (έρευνα για την οποία κέρδισε το Βασιλικό μετάλλιο), δημοσίευσε εργασίες στους κλάδους της μηχανικής, της φυσικής, της γεωλογίας, της αστρονομίας και της οικονομίας, βρίσκοντας παράλληλα τον χρόνο να συνθέσει ποίηση, να μεταφράσει τα έργα του Γκαίτε και να συγγράψει κηρύγματα και θεολογικές θέσεις[9]. Στα μαθηματικά εισήγαγε την εξίσωση Χιούελ, που καθορίζει το σχήμα της καμπύλης, χωρίς αναφορά σε κάποιο αυθαίρετα επιλεγόμενο σύστημα συντεταγμένων[10].

Μία από τις μεγαλύτερες συνεισφορές του Χιούελ στην επιστήμη του ήταν η συγγραφική του δεινότητα και οι διαυγείς επιμέλειές του σε κείμενα. Συχνά αλληλογραφούσε με πολλούς στον τομέα του και τους βοηθούσε στον καθορισμό νέων όρων για τις ανακαλύψεις τους. Πιστώνεται μεταξύ άλλων για την συνεισφορά του στους όρους επιστήμονας, φυσικός, γλωσσολογία, καταστροφισμός, ομοιομορφισμός. Πρότεινε, επίσης, τους όρους ιόν, διηλεκτρικός, άνοδος και κάθοδος στον Μάικλ Φάραντεϊ[11].

Ο Χιούελ απεβίωσε στο Καίμπριτζ το 1866, εξαιτίας πτώσης από το άλογό του[12].

Παραπομπές σημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 (Γαλλικά) BnF authorities. data.bnf.fr/ark:/12148/cb12339141m. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  2. 2,0 2,1 MacTutor History of Mathematics archive. Ανακτήθηκε στις 22  Αυγούστου 2017.
  3. 3,0 3,1 «Encyclopædia Britannica» (Αγγλικά) biography/William-Whewell. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  4. 4,0 4,1 (Αγγλικά) SNAC. w6hx1g56. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  5. 5,0 5,1 (Αγγλικά) Find A Grave. 21199. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  6. 6,0 6,1 (Αγγλικά) Internet Speculative Fiction Database. 22800. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  7. 7,0 7,1 Indiana Philosophy Ontology Project. 4110. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  8. (Αγγλικά) Union List of Artist Names. 26  Απριλίου 2011. 500256011. Ανακτήθηκε στις 14  Απριλίου 2019.
  9. 9,0 9,1 The Editors of Encyclopædia Britannica (22 Μαΐου 2017). «William Whewell». Encyclopædia Britannica, inc. Ανακτήθηκε στις 27 Οκτωβρίου 2017. 
  10. Yates, R. C. (1952). «Intrinsic Equations». A Handbook on Curves and Their Properties. MI: J. W. Edwards: Ann Arbor, σελ. 123–126. 
  11. Snyder, Laura J. (αναθ. 22 Σεπτεμβρίου 2017). «William Whewell». Metaphysics Research Lab, Stanford University. Ανακτήθηκε στις 27 Οκτωβρίου 2017.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |date= (βοήθεια)
  12. Wilson, David B. «Whewell, William». Complete Dictionary of Scientific Biography. Encyclopedia.com. Ανακτήθηκε στις 27 Οκτωβρίου 2017. 

Εργογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]