Νικολάι Ζελίνσκι

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Νικολάι Ζελίνσκι
Nikolay Zelinsky 1923.jpg
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση 25 Ιανουαρίουιουλ. / 6  Φεβρουαρίου 1861γρηγ.
Τιράσπολ[1][2]
Θάνατος 31  Ιουλίου 1953[3][4]
Μόσχα[5][2]
Τόπος ταφής Κοιμητήριο Νοβοντέβιτσι
Υπηκοότητα Ρωσική Αυτοκρατορία
Ένωση Σοβιετικών Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών
Σοβιετική Ρωσία
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσες Ρωσικά
Σπουδές Imperial Novorossiysk University
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητα χημικός
διδάσκων πανεπιστημίου
εφευρέτης
Εργοδότης Κρατικό Πανεπιστήμιο της Μόσχας
Imperial Novorossiysk University
Moscow Imperial University
Αξιοσημείωτο έργο Πετροχημεία
Αξιώματα και βραβεύσεις
Βραβεύσεις Βραβείο Στάλιν
Τάγμα του Λένιν
Ήρωας της Σοσιαλιστικής Εργασίας
Τάξη του Κόκκινου Λαβάρου της Εργασίας
Medal "For Valiant Labour in the Great Patriotic War 1941–1945"
μετάλλιο για την 800η επέτειο της Μόσχας
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Ο Νικολάι Ντμίτριεβιτς Ζελίνσκι (ρωσ. Никола́й Дми́триевич Зели́нский, 6 Φεβρουαρίου ν.η. 186131 Ιουλίου 1953) ήταν Ρώσος και Σοβιετικός χημικός και ακαδημαϊκός.

Ο Ζελίνσκι υπήρξε ένας από τους θεμελιωτές της θεωρίας της οργανικής καταλύσεως. Επίσης, ήταν ο εφευρέτης της πρώτης αποτελεσματικής αντιασφυξιογόνου μάσκας παγκοσμίως με φιλτράρισμα ενεργοποιημένου άνθρακα παγκοσμίως (1915).[6]

Βιογραφικά δεδομένα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Νικολάι Ζελίνσκι γεννήθηκε στην Τιράσπολη της τότε Ρωσικής Αυτοκρατορίας. Σπούδασε στο Πανεπιστήμιο της Οδησσού, καθώς και στη Γερμανία, στα Πανεπιστήμια της Λειψίας και του Γκέτινγκεν (στο τελευταίο είχε δάσκαλο τον Βίκτορ Μέγιερ). Πήρε το μεταπτυχιακό του δίπλωμα και το διδακτορικό του από το Πανεπιστήμιο του Νοβοροσίσκ, το 1888 και το 1891 αντιστοίχως. Στη συνέχεια, το 1893, διορίσθηκε καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Μόσχας, όπου και εργάσθηκε μέχρι τη συνταξιοδότησή του, με την εξαίρεση των ετών από το 1911 μέχρι το 1917. Το κύριο ερευνητικό πεδίο του ήταν η χημεία των κυκλικών υδρογονανθράκων.

Ο Ζελίνσκι διετέλεσε πρόεδρος της Εταιρείας Φυσιοδιφών Μόσχας.[7] Απεβίωσε στη Μόσχα σε ηλικία 92 ετών. Είχε τιμηθεί με το τίτλο-παράσημο του Ήρωα της Σοσιαλιστικής Εργασίας και με το Βραβείο Στάλιν (το 1942), ενώ η σορός του αναπαύεται στο Κοιμητήριο Νοβοντέβιτσι διακεκριμένων προσωπικοτήτων, στη Μόσχα.

Ονομάσθηκαν προς τιμή του[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Ακαδημαϊκός Ζελίνσκι σε σοβιετικό γραμματόσημο του 1961, σε ανάμνηση των 100 ετών από τη γέννησή του

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 15  Δεκεμβρίου 2014.
  2. 2,0 2,1 «Большая советская энциклопедия» (Ρωσικά) Great Russian Entsiklopedia, JSC. Μόσχα. 1969. Ανακτήθηκε στις 28  Σεπτεμβρίου 2015.
  3. Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 28  Απριλίου 2014.
  4. «Большая советская энциклопедия» (Ρωσικά) Great Russian Entsiklopedia, JSC. Μόσχα. 1969. Ανακτήθηκε στις 27  Σεπτεμβρίου 2015.
  5. Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 31  Δεκεμβρίου 2014.
  6. Kozhevnikov, A.B. (2004). Stalin's great science: the times and adventures of Soviet physicists (εικονογραφημένη, ανατύπωση έκδοση). Imperial College Press, σελ. 10–11. ISBN 978-1-86094-419-2. https://books.google.com/books?id=l1Ha_opwB68C. Ανακτήθηκε στις 28 Απριλίου 2009. 
  7. Weiner, Douglas R. (2002). A little corner of freedom : Russian nature protection from Stalin to Gorbachev. Berkeley, Calif.: University of California Press, σελ. 125. ISBN 9780520232136. 

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • A.N. Nesmeyanov, A.V. Tophiev, B.A. Kazansky, N.I. Shuikin (1953). «To the memory of academician Nikolai Dmitrievich Zelinsky». Russian Chemical Bulletin 2 (5): 683–690. doi:10.1007/BF01178843. 
  • S.F. Birch; Delaby, R.; Birch, S.F. (1954). «Obituary notices: ... Nicholas Dimitrivich Zelinsky, 1861–1952». Journal of the Chemical Society 2 (5): 4059–4064. doi:10.1039/JR9540004059. 
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Nikolay Zelinsky της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).