Μάγια Αγγέλου

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Μάγια Αγγέλου
Maya Angelou visits YCP! 2413.jpg

Η Μάγια Αγγέλου σε εκδήλωση στο York College of Pennsylvania, 4 Φεβρ. 2013 (φωτογρ. © York College ISLGP)
Όνομα Μάγια Αγγέλου
Γέννηση Μαργκερίτ Άννι Τζόνσον
(Marguerite Annie Johnson)
4 Απριλίου 1928
Σαιντ Λούις, Μιζούρι
Θάνατος 28 Μαΐου 2014 (86 ετών)
Ουίνστον-Σάλεμ, Νότια Καρολίνα
Ψευδώνυμο Μάγια Αγγέλου
Επάγγελμα/
ιδιότητες
Ποιήτρια, Πεζογράφος, Ακτιβίστρια, Καθηγήτρια Πανεπιστημίου
Γλώσσα Αγγλική
Εθνικότητα Αφροαμερικανίδα
Περίοδος 1969-2014
Είδη Αυτοβιογραφία
Αξιοσημείωτα έργα I know why the caged bird sings
Σύζυγος(οι) Τος Άγγελος (1951-54)
Πωλ Ντου Φω (1973-81)

[www.mayaangelou.com www.mayaangelou.com]
Commons page Πολυμέσα

Η Μάγια Αγγέλου (Dr. Maya Angelou[α] - γεννημένη ως Marguerite Johnson) (Σαιντ Λούις, Μισούρι, 4 Απριλίου 1928 - Winston-Salem, Βόρεια Καρολίνα, 28 Μαΐου 2014)[2] ήταν βραβευμένη αφροαμερικανίδα ποιήτρια, πεζογράφος, ακτιβίστρια και καθηγήτρια πανεπιστημίου, η οποία ανέδειξε την εμπειρία του να είναι κανείς Αφρικανικής καταγωγής στις Ηνωμένες Πολιτείες.[3] [4] Θεωρείται ως μια από τις πιο σπουδαίες Αμερικανίδες ποιήτριες και συγγραφείς,[5] ως «μια από τις σημαντικότερες καλλιτεχνικές μορφές της Αμερικής κατά την τελευταία 50ετία»[6] και ως μια από τις «μεγαλύτερες μορφές της παγκόσμιας λογοτεχνίας».[7]

Βιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στη διάρκεια της ζωής της είχε μια ασυνήθιστη ποικιλία από εμπειρίες. Στα 9 της χρόνια βιάστηκε από το σύντροφο της μητέρας της. Όταν της αποκάλυψε το γεγονός, εκείνος οδηγήθηκε στις φυλακές, αλλά όταν αποφυλακίστηκε δολοφονήθηκε, πιθανότατα από τους θείους της. Νοιώθοντας ότι ήταν υπεύθυνη για το θάνατό του, επειδή είχε καταγγείλει το βιασμό, αποφάσισε να μην ξαναμιλήσει και παρέμεινε σιωπηλή για τα επόμενα 5 χρόνια.[3]

Έγινε οδηγός τρόλεϊ στα 15 της, γέννησε το μοναδικό της γιο στα 16, δούλεψε ως χορεύτρια, γκαρσόνα, πόρνη και προαγωγός, ηθοποιός και τραγουδίστρια. Συνεργάστηκε με τον Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, ακολούθησε τον Νοτιοαφρικάνο μαχητή Βουσούμζι Μάκε (Vusumzi Make) στο Κάιρο (όπου απασχολήθηκε ως δημοσιογράφος), συνάντησε στη Γκάνα τον αφροαμερικανό ακτιβιστή Μάλκολμ Χ και επέστρεψε στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1965 για να δουλέψει μαζί του, αλλά αυτός δολοφονήθηκε αμέσως μετά.[8] [3] [9]

Το όνομά της, Μάγια, ήταν αυτό με το οποίο την αποκαλούσε ο αδελφός της όταν ήταν πολύ μικρός Το επώνυμό της, Αγγέλου, προήθλε από τον ελληνικής καταγωγής σύζυγό της Tosh Angelos (Enistasios Angelos), το οποίο αποφάσισε να κρατήσει έπειτα από το χωρισμό τους το 1954.[9] [3]

Το πρώτο της βιβλίο ήταν αυτοβιογραφικό με τίτλο I Know Why the Caged Bird Sings (1970)[β] και είχε σημαντική επιτυχία. Τις επόμενες δεκαετίες έγραψε ακόμη 6 τόμους. Στη συνέχεια, δημοσίευσε ποιήματα, έγραψε σενάριο ταινίας, παρουσίασε τηλεοπτική εκπομπή και εμφανίστηκε στην τηλεοπτική σειρά Ρίζες (Roots).[8] [3]

Η αμερικανική έκδοση του δίσκου Miss Calypso της Μ. Αγγέλου

To 1956 η Αγγέλου κυκλοφόρησε, ως τραγουδίστρια, το άλμπουμ Miss Calypso,[γ] σε ύφος μουσικής φολκ, κάντρυ και ρέγκε.[11] To 1969 εξέδοσε το δίσκο The Poetry οf Maya Angelou,[δ] με απαγγελίες ποιημάτων της.[11] To 2014, λίγο πριν το θάνατό της, κυκλοφόρησε ένα μουσικό αφιέρωμα στην ποίηση της Μάγιας Αγγέλου, με τίτλο Caged Bird Songs. Πρόκειται για απαγγελίες τις ποιήτριας, με μουσική επένδυση σε ύφος χιπ χοπ και τζαζ, σε παραγωγή των Σων Ριβέρα (Shawn Rivera) και RoccStar (Leon «Roccstar» Youngblood Jr.).[ε]

Παρά το ότι δεν σπούδασε σε πανεπιστήμιο, το 1982 έγινε καθηγήτρια πανεπιστημίου, παίρνοντας την έδρα «Reynolds Professor of American Studies» και δίδασκε Αμερικανικές σπουδές στο Wake Forest University, του Winston-Salem[13]

Τιμές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Μάγια Αγγέλου έλαβε δημόσιες θέσεις, όπως στη Bicentennial Commission,[ζ] όπου διορίστηκε από τον πρόεδρο Τζέραλντ Φορντ τo 1970, στην Commission for International Woman of the Year, όπου διορίστηκε από τον πρόεδρο Τζίμυ Κάρτερ και πολλές τιμητικές βραβεύσεις και διακρίσεις[2].

To 1993 απήγγηλε το ποίημα «On the Pulse of the Morning» κατά την τελετή ανάληψης της Προεδρείας των ΗΠΑ από τον Μπιλ Κλίντον και το 2000 έλαβε, για τη συνολική προσφορά της στην ποίηση το Εθνικό Μετάλλιο Τεχνών (National Medal of Arts). Συνέθεσε, επιπλέον, το ποίημα «Amazing Peace» για την τελετή φωτισμού του χριστουγεννιάτικου δέντρου του Λευκού Οίκου το 2005. Το 2010 η Μάγια Αγγέλου έλαβε από τον πρόεδρο Ομπάμα το Μετάλιο της Ελευθερίας (Presidential Medal of Freedom), την ύψιστη πολιτική διάκριση που προβλέπεται από το αμερικανικό κράτος.[10] Στις 7 Απριλίου 2015 η αμερικανική ταχυδρομική υπηρεσία (United States Postal Service -USPS) κυκλοφόρησε προς τιμήν της ειδικό γραμματόσημο, στη σειρά Forever.[14] Τις απονεμήθηκε τρεις φορές το Βραβείο Γκράμι για Μη Μουσικό Άλμπουμ - Προφορικού Λόγου (Best Spoken Word οr Non-Musical Album).[15]

Η Μάγια Αγγέλου είχε ανακηρυχτεί, κατά τη διάρκεια της ζωής της, "επίτιμη διδάκτωρ" πάνω από πενήντα φορές.[10]

Έργα σε ελληνική μετάφραση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Προφέρεται Μάια Άντζελου.[1]
  2. Η συγγραφή του ξεκίνησε με την παρότρυνση και στήριξη του γνωστού αφροαμερικανού συγγραφέα και ποιητή Τζέημς Μπώλντγουιν (James Baldwin).[10]
  3. Πρωτοκυκλοφόρησε σε δίσκο βινυλίου (LP) από τη London Records στη Γαλλία και αμέσως μετά στις ΗΠΑ, από τη Liberty Records. Τελευταία επανέκδ. σε ψηφιακή μορφή (cd): Maya Angelou. Miss Calypso. (2003). Λονδίνο: Cherry Red Records.  UPC 5013929432222.
  4. Πρωτοκυκλοφόρησε σε LP από τη GWR Records στην Αμερική. Επανέκδοση σε μορφή cd: Black Pearls: The Poetry Of Maya Angelou. GWR Records. (1998).  UPC 81227298722.
  5. Maya Angelou. Caged Bird Songs. (2014). Smooch Music.  UPC 805859051261.[12]
  6. Η επιτροπή που συντόνιζε τη μεγάλη σειρά από εορταστικές εκδηλώσεις (United States Bicentennial) για την επέτειο των 200ων χρόνων από την αμερικανική Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «Maya Angelou Wins Best Spoken Word οr Non-Musical Album» (βίνετο). Grammy.com. (2014). http://www.grammy.com/videos/maya-angelou-wins-best-spoken-word-or-non-musical-album. Ανακτήθηκε στις 23.02.2016. 
  2. 2,0 2,1 «Maya Angelou, 1928-2014, St. Louis , MO». Academy of American Poets. http://www.poets.org/poetsorg/poet/maya-angelou. Ανακτήθηκε στις 17.01.2016. 
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 «Obituary: Maya Angelou». BBC. 28 Μαΐου 2014. http://www.bbc.com/news/entertainment-arts-23514894. Ανακτήθηκε στις 17.01.2016. 
  4. Λαμπρινή Κουζέλη (28 Μαΐου 2014). «Πέθανε η αμερικανίδα ποιήτρια Μάγια Αγγέλου». Το Βήμα. http://www.tovima.gr/culture/article/?aid=600665. Ανακτήθηκε στις 17.01.2016. 
  5. «Πέθανε η ποιήτρια και συγγραφέας Μάγια Αγγέλου, σε ηλικία 86 ετών». Ναυτεμπορική. 28 Μαΐου 2014. http://www.naftemporiki.gr/story/812985/pethane-i-poiitria-kai-suggrafeas-magia-aggelou. Ανακτήθηκε στις 17.01.2016. 
  6. «Έφυγε από τη ζωή η κορυφαία ποιήτρια Μάγια Αγγέλου». ΣΚΑΪ. 28 Μαΐου 2014. http://www.skai.gr/news/culture/article/258948/efuge-apo-ti-zoi-i-korufaia-poiitria-magia-angelou/. Ανακτήθηκε στις 17.01.2016. 
  7. Αργυρώ Μποζώνη (28 Μαΐου 2014). «Λίγα λόγια για τη Μάγια Ανγκέλου και λίγα από τα λόγια που μας άφησε». Lifo. http://www.lifo.gr/team/selides/48981. Ανακτήθηκε στις 17.01.2016. 
  8. 8,0 8,1 Μαργαρίτα Πουρνάρα (29 Μαΐου 2014). «Μάγια Αγγέλου, μια ζωή γεμάτη τρομερές εμπειρίες». H Καθημερινή. http://www.kathimerini.gr/769280/article/proswpa/proskhnio/magia-aggeloy-mia-zwh-gemath-tromeres-empeiries. Ανακτήθηκε στις 17.01.2016. 
  9. 9,0 9,1 «Έφυγε η Μάγια Αγγέλου». real.gr. 29 Μαΐου 2014. http://www.real.gr/DefaultArthro.aspx?page=arthro&id=327094&catID=4. Ανακτήθηκε στις 17.01.2016. 
  10. 10,0 10,1 10,2 «(Maya Angelou:) Biography». mayaangelou.com. http://www.mayaangelou.com/biography/. Ανακτήθηκε στις 17.01.2016. 
  11. 11,0 11,1 «Maya Angelou Discography». Discogs. http://www.discogs.com/artist/312669-Maya-Angelou. Ανακτήθηκε στις 10.02.2016. 
  12. «Cage Bird Songs». Smooch Music Inc. (2014). https://www.cagedbirdsongs.com/. Ανακτήθηκε στις 23.02.2016. 
  13. «Legendary author Maya Angelou dies at age 86», CNN, 29 Μαΐου 2014.
  14. «Maya Angelou Forever 49¢ Stamp». USPS. https://store.usps.com/store/browse/uspsProductDetailMultiSkuDropDown.jsp?productId=S_472604. Ανακτήθηκε στις 17.01.2016. 
  15. «Maya Angelou Honorary Book Award». Ηuffington Post.com. 5 Σεπτεμβρίου 2013 (τελευτ ενημ. 5.11.2013). http://www.huffingtonpost.com/2013/09/05/maya-angelou-honorary-book-award_n_3872886.html. Ανακτήθηκε στις 23.02.2016. 

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα