Ιππόκαμπος (ανατομία)

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Hippocampus small.gif

Ο ιππόκαμπος αποτελεί μία εγκεφαλική δομή που είναι μέρος του μεταιχμιακού συστήματος. Συμμετέχει στη μεταφορά πληροφοριών από τη βραχυπρόθεσμη μνήμη στη μακροπρόθεσμη και την πλοήγηση στο χώρο. Οι άνθρωποι με εκτεταμένες διμερείς βλάβες στον ιππόκαμπο εμφανίσουν αδυναμία να σχηματίζουν και να συγκρατούν νέες πληροφορίες.

Βλάβη στον ιππόκαμπο δεν επηρεάζει ορισμένους τύπους μνήμης, όπως την ικανότητα μάθησης νέων δεξιοτήτων. Το γεγονός αυτό υποδεικνύει ότι οι εν λόγω ικανότητες εξαρτώνται από διαφορετικούς τύπους μνήμης (διαδικαστική μνήμη) και διαφορετικές περιοχές του εγκεφάλου.

Υπάρχει σχέση μεταξύ του μεγέθους του ιππόκαμπου και της μνήμης[1]. Μείωση του όγκου του ιππόκαμπου είναι ένα από τα πρώτα διαγνωστικά χαρακτηριστικά της νόσου Αλτσχάιμερ . Μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2011 διαπίστωσε ότι η άσκηση της σχετικά χαμηλής έντασης που εξαρτάται κυρίως από την αερόβια διαδικασία παραγωγής ενέργειας μπορεί να αυξήσει το μέγεθος του ιππόκαμπου σε ενήλικες ηλικίας 55 έως 80, καθώς και να βελτιώσει τον προσανατολισμό τους στο χώρο[2].

Ο ιππόκαμπος περιέχει υψηλά επίπεδα γλυκοκορτικοειδών υποδοχέων που τον καθιστούν ευάλωτο σε μακροπρόθεσμο στρες. Υπό κανονικές συνθήκες ο ιππόκαμπος ρυθμίζει την παραγωγή της κορτιζόλης. Ωστόσο, η περίσσεια κορτιζόλης φθείρει τους νευρώνες του ιππόκαμπου. Σοβαρό και μακροχρόνιο μετατραυματικό στρες προκαλεί ατροφία του ιππόκαμπου. Αυτό βλάπτει το σχηματισμό και την ανάκτηση της μακροπρόθεσμης μνήμης [3].

Οι ψυχικές παθήσεις (κατάθλιψη, διαταραχή μετα-τραυματικού στρες, διπολική διαταραχή) προκαλούν τη συρρίκνωση του ιππόκαμπου. Με την αντικαταθλιπτική αγωγή το μέγεθος του ιππόκαμπου μπορεί να αυξηθεί κατά περισσότερο από 30%.[4]

Η μείωση της νευρογένεσης στον ιππόκαμπο είναι ένα χαρακτηριστικό της άνοιας και της κατάθλιψης σε ενήλικες. Σημαντική επιβράδυνση της σχετιζόμενης με την γήρανση φυσιολογικής μείωσης της φαιάς ουσίας επιτυγχάνεται με τον διαλογισμό [5]. Η απουσία θορύβου οδηγεί σε μια μακροπρόθεσμη αύξηση του ρυθμού δημιουργίας νέων νευρικών κυττάρων του ιππόκαμπου[6]. Η μελέτη [7] κατέληξε στο συμπέρασμα ότι τον πολλαπλασιασμό και τη διαφοροποίηση των νευρικών βλαστοκυττάρων στον ιππόκαμπο προωθεί η Ροδιόλα.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Karl A, Schaefer M, Malta LS, Dörfel D, Rohleder N, Werner A. (2006). «A meta-analysis of structural brain abnormalities in PTSD.». Neurosci Biobehav Rev. 30 (7): 1004–31. doi:10.1016/j.neubiorev.2006.03.004. PMID 16730374. http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0149763406000285. 
  2. Rodríguez, F; Lópeza JC; Vargasa JP; Broglioa C; Gómeza Y; Salas C (2002). «Spatial memory and hippocampal pallium through vertebrate evolution: insights from reptiles and teleost fish». Brain Res. Bull. 57 (3–4): 499–503. doi:10.1016/S0361-9230(01)00682-7. PMID 11923018. 
  3. Karl A, Schaefer M, Malta LS, Dörfel D, Rohleder N, Werner A. (2006). «A meta-analysis of structural brain abnormalities in PTSD.». Neurosci Biobehav Rev. 30 (7): 1004–31. doi:10.1016/j.neubiorev.2006.03.004. PMID 16730374. http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0149763406000285. 
  4. James R. Phelps, M.D. Depression is Not a Moral Weakness. Brain Changes in Mood Disorders. Chapter 11: Can the Shrinkage Be Reversed?. http://psycheducation.org/depression-is-not-a-moral-weakness/chapter-11-can-the-shrinkage-be-reversed/. 
  5. Pagnoni G., Cekic M.. «Age effects on gray matter volume and attentional performance in Zen meditation.». Neurobiology of Aging. 2007 Oct;28(10): 1623-7. https://web.archive.org/web/20120112084117/http:/brainimaging.waisman.wisc.edu/publications/2008/DavidsonBuddhaIEEE.pdf. 
  6. Justine Wang. The Stark Beauty of Silence. http://www.thepittpulse.org/the-stark-beauty-of-silence. 
  7. Qin Y.J., Zeng Y.S., Zhou C.C., Li Y., Zhong Z.Q.. «Effects of Rhodiola rosea on level of 5-hydroxytryptamine, cell proliferation and differentiation, and number of neuron in cerebral hippocampus of rats with depression induced by chronic mild stress». in Chinese Zhongguo Zhong Yao Za Zhi. 2008 Dec;33(23): 2842-6. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19260327.