Χάλκινο έλασμα από επένδυση (Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, αρ. 6444)

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
χάλκινο έλασμα
NAMA 6444 Bronze sheet.JPG
έκτυπες παραστάσεις σε χαλκό
Ονομασίαχάλκινο έλασμα
Δημιουργόςαρχαίος Σάμιος καλλιτέχνης
Έτος δημιουργίαςτέλη 7ου αι. π.Χ.
Είδοςανατολίζον έργο
Διαστάσεις86 x 25 - 35 εκ.
ΜουσείοΕθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο
Αριθμός καταλόγου6444
δεδομένα

Το Έκθεμα του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου με αριθμό 6444 είναι χάλκινο έλασμα με έκτυπες παραστάσεις. Αποτελούσε ίσως την επένδυση κάποιου αντικειμένου. Πιθανώς να επένδυε μεγάλο ξύλινο τρίποδα στον ναό του Δία στην Ολυμπία. Χωρίζεται από επάνω προς τα κάτω σε τέσσερεις θεματικές ενότητες, οι οποίες παρουσιάζουν πουλιά, Γρύπες, τον Ηρακλή που κυνηγάει κένταυρο και πτερωτή θεά πότνια Θηρών.

Ιστορία του ευρήματος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Βρέθηκε στις ανασκαφές στην Αρχαία Ολυμπία στις 12 Νοεμβρίου 1877, 18 μέτρα δυτικά-βορειοδυτικά της νότιας γωνίας του ναού του Διός.

Περιγραφή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το έλασμα ήταν πιθανώς προσαρμοσμένο μέσα σε ξύλινο πλαίσιο που ήταν κινητό, ίσως τροχήλατο. Από το γεωμετρικό σχήμα συμπεραίνουμε ότι διακοσμούσε κάποια εγκυθήκη, δηλαδή βάση, ίσως θυμιατηρίου, στην οποία ήταν τοποθετημένη μια λεκάνη ή κάποιο άλλο σκεύος για ιερή τελετουργική χρήση. Η διακόσμηση του ελάσματος είναι έκτυπη και εν συνεχεία σφυρηλατημένη. Χωρίζεται σε τέσσερεις ζωφόρους.

Αετοί[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι τρεις αετοί συμβολίζουν το ιερό σύμβολο του Δία, στον οποίο ήταν αφιερωμένο το αντικείμενο που ήταν διακοσμημένο με το έλασμα.

Γρύπες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δύο ανατολίζοντες Γρύπες στέκουν συμμετρικά αντικριστά.

Κυνήγι κενταύρου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το τμήμα αυτό εικονίζει τον Ηρακλή γονατιστό ή μάλλον τρέχοντας προς τα δεξιά να στοχεύει με το βέλος του έναν Κένταυρο που έχει τρέψει σε φυγή προς τα δεξιά. Ο Κένταυρος στρέφει το κεφάλι του προς αριστερά και τείνει το δεξί χέρι προς τον Ηρακλή εκλιπαρώντας τον. Ο Ηρακλής φοράει κοντό χιτώνα που είναι διακοσμημένος με στιγμορόδακες. Φέρει φαρέτρα με βέλη και θήκη με σπαθί στην πλάτη. Τα λουριά είναι περασμένα χιαστί μπροστά στο στήθος. Ο δισώματος Κένταυρος έχει ολόκληρο ανθρώπινο σώμα και μισό αλογίσιο κορμί. Δύο βέλη τον έχουν τρυπήσει και το αίμα τρέχει από το σώμα του. Μια χονδρή βελανιδιά συμβολίζει την φύση της Φολόης, όπου διαδραματίζεται η μυθική σκηνή. Η σκηνή αυτή ομοιάζει με την περιγραφή της λάρνακας του Κύψελου που μας δίνει ο Παυσανίας.

Πότνια θηρών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το μεγαλύτερο από τα τμήματα του ελάσματος εικονίζει την θεά Άρτεμη με τέσσερεις μεγάλες φτερούγες, δύο προς τα επάνω και δύο προς τα κάτω. Η θεά εικονίζεται σε εμπρόσθια όψη με το κεφάλι και τα πόδια στραμμένα προς αριστερά. Στα χέρια κρατάει θηρία σηκώνοντάς τα στον αέρα ως δείγμα της υπεροχής της. Στο δεξί κρατάει ένα λιοντάρι από το πόδι, όπως επίσης και στο αριστερό. Φοράει μακρύ χιτώνα ιωνικού ρυθμού με κοντά μανίκια και δεμένο με ζώνη στη μέση.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]