Τέλι Σαβάλας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Τέλι Σαβάλας
Telly Savalas Kojak 1973.JPG
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση21  Ιανουαρίου 1922[1][2][3][4][5] ή 22  Ιανουαρίου 1922[6]
Γκάρντεν Σίτι
Θάνατος22  Ιανουαρίου 1994[1][2][3][4][5]
Γιουνιβέρσαλ Σίτι
Αιτία θανάτουκαρκίνος του προστάτη και καρκίνος της ουροδόχου κύστεως
Συνθήκες θανάτουφυσικά αίτια
Τόπος ταφήςΚοιμητήριο Χόλιγουντ Χιλς
Χώρα πολιτογράφησηςΗνωμένες Πολιτείες Αμερικής
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσεςΑγγλικά[7]
Νέα ελληνική γλώσσα
ΣπουδέςΠανεπιστήμιο Κολούμπια
Columbia University School of Engineering
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταηθοποιός τηλεόρασης
ηθοποιός ταινιών
τραγουδιστής
σκηνοθέτης τηλεόρασης
παίκτης πόκερ
συγγραφέας
σκηνοθέτης
καρατερίστας
σεναριογράφος
ηθοποιός θεάτρου
ραδιοφωνικός παρουσιαστής
ηθοποιός
Περίοδος ακμής1959 - 1994
Πολιτική τοποθέτηση
Πολιτικό κόμμα/ΚίνημαΔημοκρατικό Κόμμα των ΗΠΑ
Οικογένεια
ΤέκναΑριάνα Σαβάλας
Στρατιωτική σταδιοδρομία
Βαθμός/στρατόςΑμερικανικός Στρατός
Πόλεμοι/μάχεςΒ΄ Παγκόσμιος Πόλεμος
Αξιώματα και βραβεύσεις
ΒραβεύσειςEllis Island Medal of Honor
Ιστότοπος
http://www.tellysavalas.com/
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Ο Αριστοτέλης "Τέλλυ" Σαβάλας (αγγλικά: Telly Savalas) (21 Ιανουαρίου 1922, Νέα Υόρκη - 22 Ιανουαρίου, 1994, Λος Άντζελες), ήταν Αμερικανός ελληνικής καταγωγής ηθοποιός του κινηματογράφου και της τηλεόρασης. Ο πιο γνωστός ρόλος της καριέρας του, ήταν αυτός του Κότζακ, στην ομώνυμη τηλεοπτική σειρά που κράτησε από το 1973 έως το 1978.[8]

Πρώτα χρόνια[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γεννήθηκε ως Αριστοτέλης Σαβάλας στο Γκάρντεν Σίτυ της Νέας Υόρκης και ήταν το δεύτερο παιδί από τα πέντε του Νίκου και της Χριστίνας Τσαβαλά, ελλήνων μεταναστών, με καταγωγή από την Λακωνία. Ο Νίκος Σαβάλας διατηρούσε εστιατόριο στην Νέα Υόρκη. Ο Αριστοτέλης ξεκίνησε να δουλεύει, όταν ήταν 8 χρονών ως εφημεριδοπώλης και λούστρος. Όταν μπήκε στο γυμνάσιο μιλούσε μόνο ελληνικά. Αποφοίτησε το 1942.

Κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο άρχισε να εργάζεται για το υπουργείο Εξωτερικών μεταδίδοντας τη σειρά "Your Voice of America" και μετά για το τηλεοπτικό κανάλι ABC News. Αυτό ήταν και το ξεκίνημά του στον χώρο τής ψυχαγωγίας. Η καριέρα του ως ηθοποιού άρχισε αργότερα, μετά τα 35 του.

Ο Τελι Σαβάλας μαζί με τα αδέρφια του, Τέντι, Γκας και Γιώργο.

[9]

Προσωπική Ζωή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Σαβάλας παντρεύτηκε τρείς φορές. Το 1948 μετά τον θάνατο του πατέρα του από καρκίνο, παντρεύτηκε την συμμαθήτριά του στο κολλέγιο, Κάθριν Νικολαίδης και απέκτησε την πρώτη του κόρη, την Κριστίνα το 1950. Το 1957, η Κάθριν υπέβαλε αίτηση διαζυγίου. Μετά τον χωρισμό του και την επιστροφή στο σπίτι τής μητέρας του, ο Σαβάλας θα γνωρίσει την δασκάλα στο Κέντρο Θεάτρου του Γκάρντεν Σίτυ, την Μέριλιν Γκαρντέρ. Θα παντρευτούν το 1960 και θα κάνουν δύο κόρες. Την Πηνελόπη το 1961 και την Candace, το 1963. Θα πάρουν διαζύγιο το 1974. Τον Ιανουάριο του 1969, κατά την διάρκεια των γυρισμάτων της ταινίας Majesty's Secret Service, ο Σαβάλας θα γνωρίσει την ηθοποιό Σάλυ Άνταμς, με την οποία θα αποκτήσει τον γιό του, Νικόλας Σαβάλας, το 1973. Ο Σαβάλας και η Σάλυ Άνταμς δεν θα παντρευτούν και θα μείνουν μαζί μέχρι το Δεκέμβριο τού 1978. Κατά την διάρκεια τής τελευταίας σεζόν του Κότζακ θα γνωρίσει την Τζούλι Χοβλάντ, μια ταξιδιωτική πράκτορα από την Μινεσότα. Θα παντρευτούν το 1984 και θα κάνουν δύο παιδιά, τον Κριστιάν και την Αριάνα και θα μείνουν μαζί μέχρι τον θάνατό του, το 1994.

Φιλμογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κινηματογράφος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έτος Τίτλος Ρόλος Notes
1961 Mad Dog Coll Lt. Darro
1961 The Young Savages Det. Lt. Gunderson
1961 The Sin of Jesus Felix Short
1962 Το Ακρωτήρι του Φόβου Private Det. Charles Sievers
1962 Ο βαρυποινίτης του Αλκατράζ Feto Gomez Nominated—Academy Award for Best Supporting Actor
Nominated—Golden Globe Award for Best Supporting Actor – Motion Picture
1962 The Interns Dr. Dominic Riccio
1963 The Man from the Diners' Club Foots Pulardos
1963 Love Is a Ball Dr. Christian Gump (Millie's uncle)
1963 Johnny Cool Vincenzo 'Vince' Santangelo
1964 The New Interns Dr. Dominick 'Dom' Riccio
1965 The Greatest Story Ever Told Pontius Pilate
1965 John Goldfarb, Please Come Home! Macmuid (Harem Recruiter) Uncredited
1965 Genghis Khan Shan
1965 The Slender Thread Dr. Joe Coburn
1965 Battle of the Bulge Sgt. Guffy Nominated—Golden Globe Award for Best Supporting Actor – Motion Picture
1966 Beau Geste Sgt. Major Dagineau
1967 The Dirty Dozen Archer Maggott
1968 Sol Madrid Emil Dietrich
1968 The Scalphunters Jim Howie
1968 Buona Sera, Mrs. Campbell Walter Braddock
1969 The Assassination Bureau Lord Bostwick
1969 Mackenna's Gold Sgt. Tibbs
1969 Sophie's Place Herbie Haseler
1969 On Her Majesty's Secret Service Ernst Stavro Blofeld
1970 Land Raiders Vicente Cardenas
1970 Kelly's Heroes Big Joe
1970 Violent City Al Weber
1971 Pretty Maids All in a Row Surcher
1971 A Town Called Bastard Don Carlos
1971 Clay Pigeon Redford
1972 Crime Boss Don Vincenzo
1972 Sonny and Jed Sheriff Franciscus
1972 Horror Express Capt. Kazan
1972 L'assassino... è al telefono Ranko Drasovic
1972 Pancho Villa Pancho Villa
1972 A Reason to Live, a Reason to Die Maggiore Ward
1973 Senza Ragione Memphis
1975 Lisa and the Devil Leandro
1975 The Hitman
1975 Inside Out Harry Morgan
1976 Killer Force Harry Webb
1978 Capricorn One Albain
1979 Escape to Athena Zeno
1979 Beyond the Poseidon Adventure Capt. Stefan Svevo
1979 The Muppet Movie El Sleezo Tough
1980 Border Cop Frank Cooper
1982 Fake-Out Lt. Thurston
1983 Afghanistan pourquoi? Rebel Leader
1984 Cannonball Run II Hymie Kaplan
1985 Beyond Reason Dr. Nicholas Mati Originally filmed in 1977 and not released theatrically; made available on home video eight years later
Also director and writer
1986 GoBots: Battle of the Rock Lords Magmar Voice
1988 Faceless Terry Hallen
1993 Mind Twister Richard Howland
1995 Backfire! Most Evil Man Posthumous release, (final film role)

Τηλεόραση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έτος Τίτλος Ρόλος Notes
1959 NBC Sunday Showcase Cotton Episode: "Murder and the Android"
1959–1960 Armstrong Circle Theatre Dieter Wislieny / Dieter Wisliceny / Father Dominique Georges Henn Pire / Charles Rogan 6 episodes
1960 Diagnosis: Unknown Irish Tony Salivarro Episode: "Gina, Gina"
1960 Dow Hour of Great Mysteries Episode: "The Cat and the Canary"
1960 The Witness Al Capone / Lucky Luciano 3 episodes
1960 Naked City Gabriel Hody Episode: "To Walk in Silence"
1960 The United States Steel Hour Episode: "Operation North Star"
1961 The Aquanauts Paul Price Episode: "Stormy Weather"
1961 Acapulco Mr. Carver 8 episodes
1961 King of Diamonds Massis / Jerry Larch 2 episodes
1961 The New Breed Dr. Buel Reed Episode: "The Compulsion to Confess"
1961 The Dick Powell Show Sgt. Marius Episode: "Three Soldiers"
1961 The Detectives Ben Episode: "Escort"
1961 Ben Casey George Dempsey Episode: "A Dark Night for Billy Harris"
1961–1962 Cain's Hundred Harry Remick / Frank Meehan 2 episodes
1961–1963 The Untouchables Leo Stazak / Matt Bass / Wally Baltzer 3 episodes
1962 Alcoa Premiere Mario Lombardi Episode: "The Hands of Danofrio"
1963 The Eleventh Hour Ben Cohen Episode: "A Tumble from a High White House"
1963 The Dakotas Jake Volet Episode: "Reformation at Big Nose Butte"
1963 Big G Tibor Episode: "Arrow in the Sky"
1963 Grindl Mr. Hartman Episode: "The Gruesome Basement"
1963 77 Sunset Strip Brother Hendricksen Episode: "5: Part 4"
1963 The Twilight Zone Erich Streator Episode: "Living Doll"
1963–1965 Burke's Law Balakirov aka Richard Goldtooth / Charlie Prince / Fakir George O'Shea 3 episodes
1964 Kraft Suspense Theatre Ramon Castillo / Raymond Castle / Beret 2 episodes
1964 Channing Paul Atherton Episode: "A Claim to Immortality"
1964 Arrest and Trial Frank Santo Episode: "The Revenge of the Worm"
1964 Alfred Hitchcock Presents Philadelphia Harry Episode: "A Matter of Murder"
1964 Breaking Point Vincenzo Gracchi Episode: "My Hands Are Clean"
1964 The Rogues Gen. Hector Jesus Diaz Episode: "Viva Diaz!"
1964 Fanfare for a Death Scene Ikhedai Khan Television film
1964–1966 The Fugitive Steve Keller / Victor Leonetti / Dan Polichek 3 episodes
1964–1967 Combat! Jon / Colonel Kapsalis 2 episodes
1965 Bonanza Charles Augustus Hackett Episode: "To Own the World"
1965 Run for Your Life Istvan Zabor Episode: "How to Sell Your Soul for Fun and Profit"
1966 The Virginian 'Colonel' Bliss Episode: "Men with Guns"
1967 The F.B.I Ed Clementi 2 episodes
1967 The Man from U.N.C.L.E Count Valerino De Fanzini 2 episodes
1967 Bob Hope Presents the Chrysler Theatre Mueller Episode: "Don't Wait for Tomorrow"
1967 Garrison's Gorillas Wheeler Episode: "The Big Con"
1967 Cimarron Strip Bear Episode: "The Battleground"
1970 The Red Skelton Show Tex Episode: "Stagecoach Hijack"
1971 ITV Sunday Night Theatre Gregor Antonescu Episode: "Man and Boy"
1971 Mongo's Back in Town Lt. Pete Tolstad Television film (also known as Steel Wreath)
1972 Visions... Lt. Phil Keegan Television film
1973 The Marcus-Nelson Murders Lt. Theo Kojak Television film
Nominated—Primetime Emmy Award for Outstanding Lead Actor in a Limited Series or Movie
1973 She Cried Murder Insp. Joe Brody Television film
1973–1978 Kojak Lt. Theo Kojak 118 episodes
Golden Globe Award for Best Actor – Television Series Drama (1975–1976)
Primetime Emmy Award for Outstanding Lead Actor in a Drama Series (1974)
Nominated—Golden Globe Award for Best Actor – Television Series Drama (1977–1978)
Nominated—Primetime Emmy Award for Outstanding Lead Actor in a Drama Series (1975)
Nominated—Primetime Emmy Award for Outstanding Directing for a Drama Series (1975)
1975 Am Iaufenden Band Singer/Kojak Episode: #2.1
1978 Windows, Doors & Keyholes Television film
1979 Alice Himself Episode: "Has Anyone Here Seen Telly?"
1979 The French Atlantic Affair Father Craig Dunleavy Television miniseries
1980 Alcatraz: The Whole Shocking Story Cretzer Television film
1981 Hellinger's Law Nick Hellinger Television film (originally planned as a pilot for a series)
1981 Tales of the Unexpected Joe Brisson Episode: "Completely Foolproof"
1982 American Playhouse Peter Panakos Episode: "My Palikari"
1984 The Cartier Affair Phil Drexler Television film
1985 The Love Boat Dr. Fabian Cain 2 episodes
1985 Kojak: The Belarus File Lt. Theo Kojak Television film (featuring returning Kojak co-stars George Savalas, Dan Frazer, Mark Russell and Vince Conti)
1985 George Burns Comedy Week Episode: "The Assignment"
1985 Alice in Wonderland The Cheshire Cat Television film
1985 Solomon's Universe Solomon Stark Television film
1987 Kojak: The Price of Justice Insp. Theo Kojak Television film
1987 The Dirty Dozen: The Deadly Mission Major Wright Television film
1987 The Equalizer Brother Joseph Heiden 2 episodes
1987 J.J. Starbuck The Greek Episode: "Gold from the Rainbow"
1988 The Dirty Dozen: The Fatal Mission Major Wright Television film
1989 The Hollywood Detective Harry Bell Television film
1989 Kojak: Ariana Insp. Theo Kojak Television film
1989 Kojak: Fatal Flaw Television film
1990 Kojak: Flowers for Matty Television film
1990 Kojak: It's Always Something Television film (with Kojak co-star Kevin Dobson)
1990 Kojak: None So Blind Television film
1991 Rose Against the Odds George Parnassus Television film
1991–1993 Ein Schloß am Wörthersee Teddy 2 episodes
1992–1993 The Commish Tommy Colette 3 episodes
1993 The Extraordinary Himself Season 1, Episode 1

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 1,2 Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 27  Απριλίου 2014.
  2. 2,0 2,1 2,2 (Αγγλικά) Find A Grave. 1832. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  3. 3,0 3,1 3,2 filmportal.de. e340bd6bacdd4609ac2837b6bb4d4411. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  4. 4,0 4,1 4,2 Dutch Top 40. telly-savalas. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  5. 5,0 5,1 5,2 (Γερμανικά) Munzinger-Archiv. 00000014273. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  6. 6,0 6,1 Social Security Death Index.
  7. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) BnF authorities. data.bnf.fr/ark:/12148/cb11935315j. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  8. «Ο Ελληνοαμερικανός ηθοποιός Τέλη Σαβάλας». Encyclopedia Britannica. Ανακτήθηκε στις 29 Ιανουαρίου 2020. 
  9. Ο Επίσημος ιστότοπος

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]