Μόμπι Ντικ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Μόμπι Ντικ
Moby-Dick FE title page.jpg
ΣυγγραφέαςΧέρμαν Μέλβιλ
ΤίτλοςMoby-Dick
Υπότιτλοςor, The Whale
ΓλώσσαΑγγλικά
Ημερομηνία δημιουργίας1850
Είδοςμυθιστόρημα περιπέτειας
ναυτική φαντασία
Εμπνευσμένο απόΝαυάγιο του Έσσεξ
Χαρακτήρεςκαπετάνιος Αχαάβ, Μόμπι Ντικ, Ισμαήλ, Queequeg και Father Mapple
Dewey Decimal813.3[1]
Commons page Σχετικά πολυμέσα
Ημερομηνία δημοσίευσης18  Οκτωβρίου 1851
14  Νοεμβρίου 1851

Μόμπι Ντικ ή Η Φάλαινα (αγγλικά: Moby-Dick; or, The Whale) είναι μυθιστόρημα του 1851 από τον Αμερικανό συγγραφέα Χέρμαν Μέλβιλ. Το βιβλίο είναι η αφήγηση του ναύτη Ισμαήλ της καταναγκαστικής αναζήτησης του Αχαάβ, καπετάνιου του φαλαινοθηρικού πλοίου Πίκοουντ, για εκδίκηση ενάντια στον Μόμπι Ντικ, μια γιγάντια λευκή φάλαινα φυσητήρα η οποία στο προηγούμενο ταξίδι του Πίκοουντ δάγκωσε το πόδι το Αχαάβ στο γόνατο.

Το βιβλίο ανήκει στη λεγόμενη Αμερικανική Αναγέννηση και έχει ταξινομηθεί από τον όψιμο ρομαντισμό μέχρι τον πρώιμο συμβολισμό. Όταν δημοσιεύθηκε έλαβε ανάμεικτες κριτικές και ήταν εμπορική αποτυχία και όταν πέθανε ο συγγραφές του το 1891 δεν τυπωνόταν. Η φήμη του ως σπουδαίο αμερικανικό μυθιστόρημα άρχισε να εξαπλώνεται στις αρχές του 20ού αιώνα, με την εκατονταετηρίδα της γέννησης του Χέρμαν Μέλβιλ. Ο Ουίλιαμ Φώκνερ είπε ότι ευχόταν να το είχε γράψει ο ίδιος[2] και ο Ντ. Χ. Λώρενς το αποκάλεσε «ένα από τα πιο περίεργα και υπέροχα βιβλία στον κόσμο» και «το σπουδαιότερο βιβλίο που έχει γραφτεί για τη θάλασσα».[3] Η εναρκτήρια πρόταση «Λέγε με Ισμαήλ» είναι ανάμεσα στις πιο διάσημες της παγκόσμιας λογοτεχνίας.[4]

Η βάση της δουλειάς του Μέλβιλ ήταν ένα φαλαινοθηρικό ταξίδι το 1841 με το πλοίο Ακούσνετ. Το μυθιστόρημα αντλεί επίσης από τη φαλαινοθηρική λογοτεχνία καθώς και αντλεί έμπνευση από τον Σαίξπηρ και τη Βίβλο. Η έμπνευση για τη φάλαινα ήταν μια δύσκολο να πιαστεί αλμπίνα φάλαινα, γνωστή ως Μότσα Ντικ και το τέλος του βιβλίου βασίζεται στη βύθιση του φαλαινοθηρικού Έσσεξ το 1820. Οι λεπτομερείς και ρεαλιστικές περιγραφές της φαλαινοθηρίας και της εξαγωγής του λαδιού, καθώς και της ζωής στο πλοίο ανάμεσα σε ένα πολυπολιτισμικό πλήρωμα αναμιγνύονται με την εξερεύνηση της κοινωνικής θέσης, του καλού και κακού και την παρουσία Θεού. Πέραν της αφηγηματικής πρόζας, ο Μέλβιλ χρησιμοποιεί επίσης από τραγούδια, ποίηση και καταλόγους μέχρι μονολόγους και σαιξπηρικούς διαλόγους.

Η συγγραφή του βιβλίου διήρκεσε 18 μήνες. Τον Οκτώβριο του 1851 το κεφάλαιο «Η ιστορία του Τάουν-Χο» δημοσιεύθηκε στο Harper's New Monthly Magazine. Τον ίδιο μήνα δημοσιεύθηκε ολόκληρο το βιβλίο (σε τρίτομο) με τον τίτλο Η Φάλαινα στο Λονδίνο και τον Νοέμβριο με τον οριστικό του τίτλο ως ένας τόμος στη Νέα Υόρκη. Υπάρχουν εκατοντάδες διαφορές ανάμεσα στις δύο εκδόσεις, καθώς ο εκδότης στο Λονδίνο Ρίτσαρντ Μπέντλεϊ λογόκρινε και άλλαξε πολλά σημεία, ενώ ο Μέλβιλ προχώρησε και εκείνος σε αλλαγές, συμπεριλαμβανομένης της αλλαγής τίτλου. Το όνομα της φάλαινας και στις δύο εκδόσεις είναι Μόμπι Ντικ, χωρίς την παύλα.[5]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. classify.oclc.org/classify2/ClassifyDemo?wi=760290244.
  2. Faulkner (1927)
  3. Lawrence (1923), 168
  4. Buell (2014), 367
  5. Tanselle (1988) "Editorial Appendix," 810–12