Γερτρούδη Στάιν

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Γερτρούδη Στάιν
Gertrude Stein 1935-01-04.jpg
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
Gertrude Stein (Αγγλικά)
Γέννηση 3  Φεβρουαρίου 1874[1][2][3][4][5][6][7]
Allegheny West[8]
Θάνατος 27 Ιουλίου 1946 (72 ετών)
Νεϊγί-συρ-Σεν
Αιτία θανάτου Καρκίνος του στομάχου
Συνθήκες θανάτου φυσικά αίτια
Τόπος ταφής Κοιμητήριο του Περ-Λασαίζ
Χώρα πολιτογράφησης Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσες Αγγλικά[9]
Σπουδές Κολλέγιο Ράντκλιφ[10]
Ιατρική Σχολή Τζονς Χόπκινς[10]
Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ
Πανεπιστήμιο Τζονς Χόπκινς
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητα συγγραφέας[8]
ποιήτρια[10]
συλλέκτρια τέχνης[10]
οικοδέσποινα λογοτεχνικού σαλονιού[10]
αυτοβιογράφος
λιμπρετίστας
θεατρικός συγγραφέας
δημιουργός γραπτών έργων
Αξιοσημείωτο έργο Τρεις ζωές[10]
Τρυφερά κουμπιά[10]
The Making of Americans[10]
Four Saints in Three Acts[10]
Η αυτοβιογραφία της Άλις Τόκλας[10]
Everybody's Autobiography
Doctor Faustus Lights the Lights
Οικογένεια
Σύντροφος Άλις Μπ. Τόκλας[10]
Αδέλφια Λίο Στάιν[10]
Μάικλ Στάιν
Υπογραφή
Gertrude Stein- Autograph.svg
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Η Γερτρούδη Στάιν (Gertrude Stein, 3 Φεβρουαρίου 1874 - 27 Ιουλίου 1946) ήταν Αμερικανίδα συγγραφέας, ποιήτρια, θεατρική συγγραφέας και συλλέκτρια έργων τέχνης. Γεννήθηκε στη συνοικία Αλεγκένι Γουέστ του Πίτσμπουργκ και μεγάλωσε στο Όουκλαντ της Καλιφόρνια. Η Στάιν μετακόμισε στο Παρίσι το 1903 και έμεινε στη Γαλλία για το υπόλοιπο της ζωής της. Ήταν οικοδέσποινα λογοτεχνικού σαλονιού στο Παρίσι, στο οποίο συναντήθηκαν οι κεντρικές μορφές του μοντερνισμού στη λογοτεχνία και την τέχνη, όπως ο Πάμπλο Πικάσο, ο Έρνεστ Χέμινγουεϊ, ο Φράνσις Σκοτ Φιτζέραλντ, ο Σίνκλερ Λιούις, ο Έζρα Πάουντ, ο Σέργουντ Άντερσον και ο Ανρί Ματίς.[11]

Το 1933, η Στάιν δημοσίευσε τα οιονεί απομνημονεύματα των χρόνων του Παρισιού, το The Autobiography της Alice B. Toklas, γραμμένα από την οπτική της Άλις Μπ. Τόκλας, της διά βίου συντρόφου της. Το βιβλίο έγινε λογοτεχνικό μπεστ σέλερ και μετατόπισε τη Στάιν από τη σχετική αφάνεια της σκηνής της καλτ λογοτεχνίας στο προσκήνιο του mainstream ενδιαφέροντος.[12] Δύο αποσπάσματα από τα έργα της έχουν γίνει ευρέως γνωστά: "Rose is a rose is a rose is a rose"[13] και το "there is no there there", με το τελευταίο συχνά θεωρείται αναφορά στην παιδική της ηλικία στο Όουκλαντ.

Τα βιβλία της περιλαμβάνουν το Q.E.D. (1903), σχετικά με μια λεσβιακή σχέση, στην οποία ενεπλάκησαν αρκετοί φίλοι της Στάιν, το Fernhurst, μια φανταστική ιστορία για ένα ερωτικό τρίγωνο, το Τρεις ζωές (1905-06) και το The Making of Americans (1902-1911). Στο βιβλίο Τρυφερά κουμπιά (1914), η Στάιν σχολίασε τη λεσβιακή σεξουαλικότητα.

Οι δραστηριότητές της κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου αποτέλεσαν αντικείμενο ανάλυσης και σχολιασμού. Ως Εβραία που ζούσε στην κατακτημένη απο τους Ναζί Γαλλία, η Στάιν μπόρεσε να διατηρήσει τον τρόπο ζωής της ως συλλέκτρια έργων τέχνης και μάλιστα να εξασφαλίσει τη σωματική της ασφάλεια, μέσω της προστασίας του ισχυρού κυβερνητικού αξιωματούχου της κυβέρνησης του Βισύ και συνεργάτη των Ναζί, Μπερνάρ Φαΐ. Μετά το τέλος του πολέμου, η Στάιν εξέφρασε τον θαυμασμό της για έναν άλλο συνεργάτη των ναζί, τον ηγέτη της κυβέρνησης του Βισύ, Φιλίπ Πεταίν. Κάποιοι[εκκρεμεί παραπομπή] ισχυρίστηκαν ότι ορισμένα συμπεράσματα για τις δραστηριότητες της Στάιν κατά τη διάρκεια του πολέμου ανήλθαν σε ένα "κυνήγι μαγισσών".[14]

Βιβλία στα ελληνικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • (1991) Τρεις ζωές, Ερμείας
  • (1996) Μπρούζυ και Ουίλλυ, Οδός Πανός
  • (1997) Ο κόσμος είναι στρογγυλός, Απόπειρα
  • (2007) Η αυτοβιογραφία της Άλις Τόκλας, Οδυσσέας
  • (2008) Τρυφερά κουμπιά, Τυπωθήτω

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 27  Απριλίου 2014.
  2. 2,0 2,1 (Γαλλικά) BNF authorities. data.bnf.fr/ark:/12148/cb11925479v. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  3. 3,0 3,1 «Gertrude Stein». RKDartists. 254993.
  4. 4,0 4,1 «Encyclopædia Britannica» (Αγγλικά) biography/Gertrude-Stein. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  5. 5,0 5,1 (Αγγλικά) SNAC. w6v989t6. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  6. 6,0 6,1 (Αγγλικά) Find A Grave. 977. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  7. 7,0 7,1 International Music Score Library Project. Category:Stein,_Gertrude. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  8. 8,0 8,1 Virginia Blain, Isobel Grundy, Patricia Clements: «The Feminist Companion to Literature in English» (Αγγλικά) σελ. 1025.
  9. (Γαλλικά) BNF authorities. data.bnf.fr/ark:/12148/cb11925479v. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  10. 10,00 10,01 10,02 10,03 10,04 10,05 10,06 10,07 10,08 10,09 10,10 10,11 Virginia Blain, Isobel Grundy, Patricia Clements: «The Feminist Companion to Literature in English» (Αγγλικά) σελ. 1026.
  11. «Extravagant Crowd: Gertrude Stein and Alice B. Toklas». Ανακτήθηκε στις October 16, 2012. 
  12. Mellow, James R. (May 3, 1998). «The Stein Salon Was The First Museum of Modern Art». New York Times. Ανακτήθηκε στις October 13, 2012. 
  13. Cf. Natias Neutert about Gertrude Stein's Rose
  14. Stendhal, Renate (June 4, 2012). «Why the Witch-Hunt Against Gertrude Stein?». tikkun.org. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις April 24, 2014. Ανακτήθηκε στις April 24, 2014.