Γελάδας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Γελάδας[1]
Αρσενικός γελάδας
Αρσενικός γελάδας
|Gelada-Pavian.jpg
Κατάσταση διατήρησης
Status iucn3.1 LC el.svg
Ελαχίστης Ανησυχίας (IUCN 3.1) [2]
Συστηματική ταξινόμηση
Βασίλειο: Ζώα (Animalia)
Συνομοταξία: Χορδωτά (Chordata)
Ομοταξία: Θηλαστικά (Mammalia)
Τάξη: Πρωτεύοντα (Primates)
Οικογένεια: Κερκοπιθηκίδες (Cercopethicidae)
Υποοικογένεια: Κερκοπιθηκίνες (Cercopithecinae)
Φύλο: Παπιονίνοι (Papionini)
Γένος: Θηροπίθηκος (Theropithecus)
I. Geoffroy, 1843
Είδος: T. gelada
Διώνυμο
Theropithecus gelada (Θηροπίθηκος ο γελάδας)
(Rüppell, 1835)
Gelada area.png
Γεωγραφική κατανομή

Ο γελάδας (Theropithecus gelada), αποκαλούμενος μερικές φορές και γελάδας μπαμπουίνος και bleeding-heart baboon, είναι είδος πιθήκου των κερκοπιθηκίδων, που απαντάται αποκλειστικά στο Αιθιοπικό υψίπεδο, με μεγάλους πληθυσμούς στα Όρη Σεμιέν. Ο Θηριοπίθηκος (Theropithecus) προέρχεται ετυμολογικά από την αρχαία ελληνική λέξη θηρίο (πίθηκος-κτήνος)."[3][4] Όπως και οι μπαμπουίνοι, που αποτελούν τους κοντινότερους συγγενείς του, ζει κυρίως στο έδαφος και ειδικότερα σε χορτολιβαδικές εκτάσεις.

Οι γελάδες είναι τα μοναδικά πρωτεύοντα που τρέφονται σχεδόν αποκλειστικά με χόρτα (το 90% του διαιτολογίου τους).[5]

Περιγραφή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα σαγόνια του είναι ογκώδη και το πρόσωπό του είναι μακρόστενο, με ανασηκωμένη μύτη.[6] Το τρίχωμα του γελάδα έχει χρώμα καστανοκίτρινο με ροζ και στο στήθος του φέρει γυμνά εμβαλώματα. Η τροφή του περιλαμβάνει φύλλα , βλαστούς και χόρτα. Στο πρόσωπό του δεν έχει τρίχωμα.[7][8] Τα ενήλικα αρσενικά φέρουν μακρύ τρίχωμα στο πίσω μέρος του σώματός τους.[7]

Υποείδη[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα δύο υποείδη του γελάδα είναι:[2]

  • Βόρειος γελάδας, Theropithecus gelada gelada
  • Ανατολικός γελάδας, νότιος γελάδας ή Heuglin's gelada, Theropithecus gelada obscurus

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. =MSW3>Πρότυπο:MSW3 Groves
  2. 2,0 2,1 Gippoliti, S. & Hunter, C. (2008). Theropithecus gelada. 2008 IUCN Red List of Threatened Species. IUCN 2008. Ανακτήθηκε 4 January 2009.
  3. «Classic Roots P». PHTHIRAPTERA CENTRAL. http://www.phthiraptera.org/Classical%20Roots/classical_P.html. Ανακτήθηκε στις 26-12-2006. «thero (G) - A wild beast; summer; hunt for» 
  4. «Classic Roots T». PHTHIRAPTERA CENTRAL. http://www.phthiraptera.org/Classical%20Roots/classical_T.html. Ανακτήθηκε στις 2006-12-26. «pithec, -o, -us (G) - An ape» 
  5. Dunbar RIM. (1977) "Feeding ecology of gelada baboons: a preliminary report", In: Primate ecology: studies of feeding and ranging behaviour in lemurs, monkeys and apes, Clutton-Brock TH (ed), London: Academic Pr. p 251-73.
  6. K. Αναστασιάδης, «Άνθρωπος και Περιβάλλον», εκδ. Μέλισσα, Θεσσαλονίκη.
  7. 7,0 7,1 Napier PH. (1981). Catalogue of primates in the British museum (natural history) and elsewhere in the British Isles, part II: family Cercopithecidae, subfamily Cercopithecinae, London: British Museum (Natural History).
  8. Ankel-Simons F. (2007). Primate Anatomy: an introduction, (3rd edition), San Diego: Elsevier Academic Press.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
Wikispecies logo
Τα Βικιείδη έχουν πληροφορίες για το θέμα:
Wikispecies logo
Τα Βικιείδη έχουν πληροφορίες για το θέμα:



Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Gelada της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).