Αριθμός του Θηρίου
Ο αριθμός του θηρίου (κοινή ελληνιστική: Ἀριθμὸς τοῦ θηρίου) συνδέεται με το Θηρίο της Αποκάλυψης στο κεφάλαιο 13, στίχος 18 της Αποκαλύψεως του Ιωάννη. Στα περισσότερα χειρόγραφα της Καινής Διαθήκης και στις μεταφράσεις της Βίβλου, ο αριθμός του θηρίου είναι εξακόσια εξήντα έξι ή χξϛʹ (στους ελληνικούς αριθμούς το χ αντιπροσωπεύει το 600, το ξ αντιπροσωπεύει το 60, και το ϛ αντιπροσωπεύει το 6).[1] Στον Πάπυρο 115 καθώς και άλλες αρχαίες πηγές δίνουν τον αριθμό του θηρίου ως χιϛ ή χιϲ (μεταγράψιμο σε αραβικούς αριθμούς ως 616), όχι 666.[2][3] Κριτικές εκδόσεις του ελληνικού κειμένου, όπως το Novum Testamentum Graece, σημειώνουν το χιϛʹ ως παραλλαγή.[4]
Ο Ειρηναίος της Λυών (2ος αιώνας μ.Χ.), παρότι γνώριζε την παραλλαγή 616, υποστήριξε ρητά την ανάγνωση 666. Στο έργο του Κατὰ Αἱρέσεων (V, 30), αναφέρει ότι κάποιοι είχαν μεταδώσει προσωπικά από τον Απόστολο Ιωάννη —ο οποίος παραδοσιακά θεωρείται ο συγγραφέας της Αποκαλύψεως— πως ο αριθμός ήταν 666. Επίσης, σημειώνει πως υπήρξαν παλαιογραφικά σφάλματα και παρανοήσεις, αλλά θεωρούσε το 666 ως τη σωστή εκδοχή.[5]
Κατά τον 4ο αιώνα, ο Ιερώνυμος, κατά τη διόρθωση της υφιστάμενης λατινικής μετάφρασης της Καινής Διαθήκης (Vetus Latina), διατήρησε τον αριθμό 666, παρότι η λατινική εκδοχή του Τυχωνίου (DCXVI)[6] και μία αρμενική μετάφραση[7] περιείχαν την παραλλαγή 616.
Το 2005, ένα απόσπασμα από τον Πάπυρο 115 (𝔓115/ P. Oxy. 4499) που είχε ανακαλυφθεί στην Οξυρρύγχο εντοπίστηκε στο Μουσείο Ashmolean του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Το χειρόγραφο αυτό, ίσως το αρχαιότερο γνωστό αντίγραφο του κεφαλαίου 13 της Αποκαλύψεως (μαζί με τον 𝔓47), δίνει ως αριθμό του θηρίου το 616 (χιϛʹ).[2][3] Το Παλίμψηστο του Εφραίμ του Σύρου, το οποίο ήταν ήδη γνωστό πριν την εύρεση του 𝔓115 και είναι μεταγενέστερος αυτού, περιέχει τον αριθμό 616 γραμμένο ολογράφως: ἑξακόσιοι δέκα ἕξ.[8]
Οι δύο αυτές πηγές έχουν οδηγήσει αρκετούς μελετητές να θεωρήσουν ότι ο αρχικός αριθμός του θηρίου μπορεί να ήταν το 616.[9] Σύμφωνα με τον Paul Louis Couchoud, «ο αριθμός 666 αντικατέστησε το 616 είτε λόγω αναλογίας με το 888, τον αριθμό του ονόματος "Ιησοῦς" στα ελληνικά (Gustav Adolf Deissmann), είτε επειδή το 666 είναι τριγωνικός αριθμός, δηλαδή το άθροισμα των πρώτων 36 φυσικών αριθμών (1 + 2 + 3 + ... + 36 = 666)».[10]
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ «Αποκάλυψις 13:18». Βικιθήκη. Ανακτήθηκε στις 10 Φεβρουαρίου 2022.
- 1 2 Stewart, Robert B.· Ehrman, Bart D.· Wallace, Daniel B. (2011). The reliability of the New Testament. Minneapolis, MN: Fortress Press. σελίδες 40–41. ISBN 978-0-8006-9773-0.
- 1 2 «Papyrus reveals new clues to ancient world». News.nationalgeographic.com. National Geographic Society. Απρίλιος 2005. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 10 Ιανουαρίου 2008. Ανακτήθηκε στις 31 Μαρτίου 2014.
- ↑ Novum Testamentum Graece, Nestle and Aland, 1991, υποσημείωση στον στίχο 13:18 της Αποκαλύψεως, σελίδα 659: "-σιοι δέκα ἕξ" as found in C [C=Codex Ephraemi Rescriptus]; for English see Metzger's Textual Commentary on the Greek New Testament, note on verse 13:18 of Revelation, page 750: "the numeral 616 was also read ..."
- ↑ Irenaeus, Κατὰ Αἱρέσεων V, 30.
- ↑ Tyconius, Latin version (DCXVI), ed. Souter, Journal of Theology, SE, Απρ. 1913.
- ↑ Conybeare, Frederick C. (1907). Text of the Apocalypse in Armenian.
- ↑ Hoskier, H. C. (1929). Concerning the Text of the Apocalypse, vol. II, p. 364.
- ↑ Comfort, Philip W. & Barrett, David P. (2001). The Text of the Earliest New Testament Greek Manuscripts. Tyndale House Publishers.
- ↑ Couchoud, Paul Louis (1932). A Key to Christian Origins. London: Watts & Co., σ. 140.