Μετάβαση στο περιεχόμενο

Αικατερίνη Καρατζά

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Αικατερίνη Καρατζά
Πορτραίτο της Αικατερίνης Μπότσαρη από το Γιόζεφ Καρλ Στίλερ (1841).
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση1820
Ιωάννινα
ΘάνατοςΙανουάριος 1875
Αθήνα
Πληροφορίες ασχολίας
ΙδιότηταΚυρία επί των τιμών
Οικογένεια
ΓονείςΜάρκος Μπότσαρης
ΑδέλφιαΔημήτριος Μπότσαρης
Βασιλική Μπότσαρη
Commons page Σχετικά πολυμέσα
δεδομένα

Η Αικατερίνη "Ρόζα" Μπότσαρη-Καρατζά (Κακόλακκος Πωγωνίου Ιωαννίνων, 1818/1820 - Αθήνα, Ιανουάριος 1875) ήταν κόρη του Μάρκου Μπότσαρη, αγωνιστή της Ελληνικής Επανάστασης του 1821, και σύζυγος του στρατηγού Γεωργίου Καρατζά. Διετέλεσε κυρία επί των τιμών της βασίλισσας Αμαλίας της Ελλάδας (1836-43).

Βιογραφία

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γεννήθηκε το 1818[1] στο Κακόλακκο Πωγωνίου Ιωαννίνων[2] και ήταν το πέμπτο παιδί και η τέταρτη κόρη του Σουλιώτη οπλαρχηγού και ήρωα της Ελληνικής Επανάστασης, Μάρκου Μπότσαρη[3] και της Χρυσούλας Χρηστάκη ή Καλογήρου, κόρη του αρματολού Χρηστάκη Καλογήρου από την Πρέβεζα.[4] [5]. Η οικογένεια του πατέρα της είχε στρατιωτική παράδοση, την οποία ακολούθησε ο αδελφός της, Δημήτριος. Ο Μάρκος Μπότσαρης πέθανε κατά τη Μάχη του Κεφαλόβρυσου (1823).

Με το ξέσπασμα της επανάστασης, ευρισκόμενη στα Ιωάννινα, αιχμαλωτίστηκε μαζί με άλλες γυναίκες και μεταφέρθηκε από τις αρχές σε μακρινό έδαφος της ευρωπαϊκής επικράτειας της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας[3], στη Δράμα, όπου ήταν στο σεράι του Μαχμούτ Πασά Δράμαλη. Κατά την παραμονή της στην αιχμαλωσία τέθηκε υπό την προστασία Οθωμανών γυναικών των ανώτερων κοινωνικών τάξεων. Μάλιστα, μια από αυτές φέρεται να προσπάθησε να την υιοθετήσει, τελικά όμως έπειτα από ανταλλαγή αιχμαλώτων, η Αικατερίνη επέστρεψε στην οικογένειά της και έπειτα μετέβη στο νεοσύστατο ελληνικό κράτος.[6]

Πορτραίτο της Αικατερίνης Μπότσαρη-Καρατζά από τον Πιέτρο Λουκίνι (1845).

Εκεί, τέθηκε υπό την προστασία της βασίλισσας Αμαλίας, η οποία της έδωσε τον τίτλο της πρώτης κυρίας επί των τιμών της βασιλικής Αυλής (1836). Ήταν η μοναδική Ελληνίδα στο βαυαροκρατούμενο κύκλο της Βασίλισσας. Με αυτή την ιδιότητα, συμμετείχε ως ακόλουθος της Αμαλίας στις επίσημες επισκέψεις της τελευταίας στις βασιλικές αυλές των διαφόρων κρατών της Ευρώπης.[1][7] Πιθανότατα, εκείνη τη χρονική περίοδο έλαβε το χαϊδευτικό όνομα "Ρόζα", καθώς θεωρείτο πολύ όμορφη σαν τριαντάφυλλο.[8] Ο αδελφός της, Δημήτριος, έγινε υπασπιστής και αργότερα υπουργός Πολέμου του Όθωνα.[9]

Το 1844, τιμήθηκε από το Λουδοβίκο Α΄ της Βαυαρίας, πεθερό της Αμαλίας, με το χρυσό σταυρό του Τάγματος του Λουδοβίκου, ενώ κατά την παραμονή της εκεί απέσπασε τον θαυμασμό της κοινής γνώμης για την ομορφιά της, αλλά και για το γεγονός πως ήταν κόρη του φημισμένου αγωνιστή Μάρκου Μπότσαρη.[10] Η Κριστιάνε Λυτ, αυλικός της Αμαλίας έδωσε την ακόλουθη περιγραφή στο ημερολόγιό της:

Από τις δύο κυρίες επί των τιμών, η Δεσποινίς φον Βίζενταου δεν είχε πολύ καλούς τρόπους, ήταν Καθολική και όχι πολύ όμορφη, αλλά μιλούσε συνεχώς. Η Ελληνίδα, πολύ όμορφη Ρόζα Μπότσαρη, δεν ήταν συμπαθής αλλά τσιγκούνα και μισούσε καθετί γερμανικό. Ήταν φτωχή, αλλά η δόξα που περιέβαλλε το όνομα του πατέρα της, τον ήρωα της ελευθερίας Μάρκο Μπότσαρη, έριχνε τη λάμψη της πάνω της. Όταν ταξίδευε με τη Βασίλισσα, επαινείτο για την ομορφιά της, η οποία τονιζόταν με την εθνική φορεσιά της. Έκρυβε το γεγονός ότι γνώριζε τη γερμανική γλώσσα και διέδιδε επικίνδυνα πολιτικά σχόλια στους γύρω της που έβλαπταν πολύ τις Μεγαλειότητές τους, τους ευεργέτες της.[11]

Παράλληλα, φιλοτεχνήθηκε από το Γερμανό ζωγράφο Γιόζεφ Καρλ Στίλερ πορτραίτο της, το οποίο βρισκόταν στο Ανάκτορο Νύμφενμπουργκ του Μονάχου, στην επονομαζόμενη Πινακοθήκη των Καλλονών[12], έως τη μεταφορά του στο Μουσείο Φιλελληνισμού στην Αθήνα το 2025.

Η Αικατερίνη παντρεύτηκε το στρατιωτικό Γεώργιο Καρατζά το 1844 και απέκτησε τέσσερα παιδιά, δύο από τα οποία πέθαναν σε νεαρή ηλικία.[1] Μετά το γάμο της εγκατέλειψε τη θέση της κυρίας επί των τιμών, η οποία περιήλθε στη Φωτεινή Μαυρομιχάλη.

Απεβίωσε στην Αθήνα, τον Ιανουάριο του 1875. Η επίσημη ενδυμασία που χρησιμοποιούσε την εποχή που ζούσε στη βασιλική Αυλή της Αμαλίας, φυλάσσεται στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο της Ελλάδας.[13]

Το όνομά της φέρει ένα είδος τριαντάφυλλου της Δαμασκού (rosa damascena Botzaris) από το 1856.

Οικογένεια

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παντρεύτηκε το Γεώργιο Καρατζά, εγγονό του πρίγκιπα Νικολάου της Βλαχίας, και είχε τέσσερα τέκνα:

  • Ευφροσύνη Καρατζά (1856 - 1874).
  • κόρη (;).
Πορτραίτο της Ευφροσύνης Καρατζά από το Σπυρίδωνα Προσαλέντη (1877).[15]




Παραπομπές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  1. 1 2 3 Καθημερινή: «Αικατερίνη - Ρόζα Μπότσαρη, στη σκιά του ονόματος», μυθιστορηματική βιογραφία από την Κατερίνα Αγραφιώτη, εκδόσεις Πάπυρος.
  2. ↑ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ, τεύχος 138, Φεβρουάριος 2008, σελ. 11.
  3. 1 2 Ιωάννου Αρσένη, Ποικίλη Στοά - Εθνική εικονογραφημένη επετηρίς, Εστία, Αθήναι 1881, σ. 247.
  4. ↑ Βασιλική Χατζηγεωργίου, Ματθίλδη Πυρλή, Μια Ελληνίς της Ιστορίας. Πορτραίτα Γυναικών που Έζησαν στην Επανάσταση του 1821, Άγρα, 2022, σελ. 24.
  5. ↑ Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάνικα, τομ. 44, σελ. 26
  6. ↑ Ποικίλη Στοά - Εθνική εικονογραφημένη επετηρίς, 1881, σ. 247 - 248.
  7. ↑ Ποικίλη Στοά - Εθνική εικονογραφημένη επετηρίς, 1881, σ. 248.
  8. ↑ Καιροφύλας, Γιάννης. Η Αθήνα στου Όθωνα τα χρόνια. Αθήνα: Καστανιώτης. ISBN 978-960-03-5234-4.
  9. ↑ House of Bavarian History - Kingdom - Katharina Botzaris (1841). Retrieved on November 8, 2019 .
  10. ↑ Γιάννης Καιροφύλας, Η Αθήνα στου Όθωνα τα χρόνια,εκδόσεις Καστανιώτη, χ.χ.
  11. ↑ Lüth C. Fra Fredensborg til Athen: Fragment af en Kvindes Liv. Copenhagen; Gyldendalske;1926.
  12. ↑ «Ελληνική Κοινότητα Μονάχου». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Απριλίου 2015. Ανακτήθηκε στις 11 Φεβρουαρίου 2015.
  13. ↑ Ελληνικές Φορεσιές, Συλλογή Εθνικού Ιστορικού Μουσείου, Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία της Ελλάδος, β' έκδοση, Αθήνα 2005, σελ. 236 - 237.
  14. ↑ Agraphiōtē, Katerina (2007). Aikaterinē-Roza Botsarē : ste skia tou onomatos. Athēna: Ekdotikos Organismos Papyros. ISBN 978-960-6715-36-5. 183811361.
  15. ↑ «Portrait of Euphrosyni, daughter of Georgios Karatzas,1877, National Gallery of Greece».

Πηγές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αναφορές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο βιβλίο A Poet's Bazaar του Χανς Κρίστιαν Άντερσεν στο κεφάλαιο "The Feast of Freedom" και "The Court in Athens".

Ανακτήθηκε από "https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=Αικατερίνη_Καρατζά&oldid=11591068"