Μάνθος Οικονόμου

Ο Μάνθος Οικονόμου ήταν Έλληνας λόγιος, ιδιαίτερος γραμματέας και σύμβουλος του Αλή Πασά των Ιωαννίνων.

Τα πρώτα χρόνια

Γεννήθηκε το 1754 στο Κουκούλι Ζαγορίου όπου και έμαθε τα πρώτα του γράμματα πριν σπουδάσει στα Ιωάννινα. Μάλιστα παρουσιάζεται σε διάφορα έγγραφα του χωριού του ως λόγιος ήδη πριν το 1800.Όντας χαρακτήρας τίμιος, εργατικός, ευφυής, λιγόλογος αλλά και μορφωμένος καθώς και γλωσσομαθής, προσλήφθηκε στην υπηρεσία του Αλή Πασά και γρήγορα κατάφερε να κερδίσει την εμπιστοσύνη του.

Το έργο του

Όντας στην υπηρεσία του Αλή κατάφερνε να παραμένει αδιάφορος ακόμα και όταν διαδραματίζονταν μπροστά στα μάτια του φρικτές ωμότητες αλλά όταν του δινόταν η ευκαιρία έσωζε συμπατριώτες του απο τον θάνατο (τέτοια είναι και η περίπτωση του Κωνσταντίνου Οικονόμου),πολύ σπάνια όμως, καθώς δεν ήθελε να παρεξηγηθεί η στάση του.Έτσι του δόθηκε ο χαρακτηρισμός του δουλοπρεπή και του υποταγμένου στον αφέντη του. Όσοι των γνώριζαν ήταν σίγουροι για την φιλοπατρία του για αυτό και ήδη απο το 1817 είχε μυηθεί στην Φιλική Εταιρεία. Το 1819 διαπραγματεύτηκε τους Άγγλους την αγορά της Πάργας για λογαριασμό του Αλή και τον ίδιο χρόνο ίδρυσε στην γενέτειρα του, το Κουκούλι, την Κεντρική Σχολή Ζαγορίου.Παράλληλα παρότρυνε τον αφέντη του και για την ίδρυση πολλών σχολείων. Κατά τον πόλεμο του Αλή Πασά με την Πύλη κατόπιν υποδείξεων της Φιλικής Εταιρείας συντέλεσε στην αυτομόληση σημαντικών οπλαρχηγών του πασά προς τα σουλτανικά στρατεύματα.

Ο θάνατός του

Φοβισμένος με το γεγονός ότι τυχόν αποκάλυψη των ενεργειών του θα εξόργιζαν τον Αλή κατέφυγε στο Μέτσοβο.Εκεί στις 22 Αυγούστου του 1822 συνελήφθη απο τον αρχηγό της εμπροσθοφυλακής του Δράμαλη ο οποίος τον αποκεφάλισε. Κατά μια άλλη εκδοχή εκτελέστηκε όταν παρουσιάστηκε στον Κιουταχή ζητώντας του, μετά απο υπόδειξη της Φιλικής Εταιρείας, να προσληφθεί ως γραμματέας.

Πηγές

• Σύγχρονος Εγκυκλοπαίδεια Ελευθερουδάκη,τόμος 19ος,σελ 12(1928)
• Κουκούλι Ζαγορίου