Αλκμεωνίδες

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Οι Αλκμεωνίδες ήταν αριστοκρατικό γένος της αρχαίας Αθήνας, με σημαντικό ρόλο στην πολιτική και κοινωνική ζωή της πόλης, κυρίως κατά τον 6ο και τον 5ο π.Χ. αιώνα. Οφείλουν το όνομά τους στον δισεγγονό του Νέστορα της Πύλου Αλκμέωνα της οικογένειας των Νηλειίδων, από όπου κατάγονται. Ήταν από τις σημαντικές και ισχυρές οικογένειες της αρχαίας Αθήνας και έπαιξαν σπουδαίο ρόλο για περίπου 6 αιώνες.

Κατά καιρούς εξορίστηκαν από αυτήν λόγω της συμμετοχής τους σε σοβαρά ιστορικά γεγονότα της εποχής. Αυτά ήταν : το Κυλώνειο Άγος με τη συμμετοχή του Αλκμαιωνίδη Μεγακλή σ΄ αυτό (επέστρεψαν έπειτα από χάρη που τους έδωσε ο Σόλωνας), η διαμάχη τους με τον Τύραννο Πεισίστρατο ο οποίος τους εξόρισε και τις δύο φορές που κατέλαβε την εξουσία, και οι μεταρρυθμίσεις από τον Κλεισθένη, ο οποίος ήταν Αλκμαιωνίδης, έπειτα από εντολή των Σπαρτιατών.

Διαμάχες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο προσκήνιο της ιστορίας εμφανίζονται στο τέλος του 7ου π.Χ. αιώνα, όταν στην Αττική έχουν ήδη αρχίσει οι διαμάχες μεταξύ των διαφόρων γενών και τάξεων. Στα πλαίσια τής διαμάχης αυτής, ο Αλκμεωνίδης Μεγακλής που ήταν άρχοντας στην Αθήνα, σκότωσε με παρασπονδία τους στασιαστές οπαδούς τού Κύλωνος αφού πρώτα τους έπεισε να εγκαταλείψουν την Ακρόπολη, όπου είχαν καταφύγει ως ικέτες. Αυτό θεωρήθηκε ασέβεια (Κυλώνειο άγος) και οι Αλκμεωνίδες χαρακτηρίστηκαν γένος μιαρό και εξορίστηκαν από την πόλη. Επέστρεψαν με αμνηστία που παραχώρησε ο Σόλων.

Μετά την επιστροφή τους εμπλέχθηκαν και πάλι στις συνεχιζόμενες διαμάχες όπου πρωτοστάτησαν στην αντίσταση εναντίον του Πεισιστράτου, που οδήγησε τα πρώτα χρόνια της τυραννίας του στην απομάκρυνσή του από την αρχή. Όταν έπειτα από 10 χρόνια (546 π.Χ.) ο τύραννος ξεκινώντας από την Ερέτρια αποβιβάστηκε στον Μαραθώνα και βάδιζε με τον στρατό του εναντίον της Αθήνας, οι Αλκμεωνίδες και άλλοι Αθηναίοι προσπάθησαν να τον αντιμετωπίσουν αλλά ηττήθηκαν και έφυγαν από την Αθήνα.

Επιστροφή στην Αθήνα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Την περίοδο αυτή εμφανίζονται να ζητούν άσυλο στους Δελφούς, όπου αναλαμβάνουν την ανοικοδόμηση του ναού του Απόλλωνα που είχε καεί. Τελικά, μετά την κατάλυση τού τυραννικού πολιτεύματος, οι Αλκμεωνίδες ξαναγύρισαν στην Αθήνα και από το 510 π.Χ. πολλά μέλη του γένους αυτού διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο στην πολιτική κατάσταση της Αθήνας. Πολλές προσωπικότητες της αθηναϊκής ιστορίας, από τον 7o έως τον 5o αι. π.Χ., προέρχονταν από το γένος αυτό, όπως ο Περικλής που ήταν Αλκμεωνίδης από τη μητέρα του Αγαρίστη, ο Αλκιβιάδης με τη μητέρα του Δεινομάχη και ο νομοθέτης Κλεισθένης.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Λεξικό του αρχαίου κόσμου,εκδόσεις Δομή.
  • Λήμμα Αλκμαιωνίδαι, Εγκυκλοπαίδεια Χάρη Πάτση.