Ο Πεταλούδας (ταινία)

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Ο Πεταλούδας
Ο Πεταλούδας.jpg
Η Κινηματογραφική αφίσα
ΣκηνοθεσίαΦράνκλιν Σάφνερ[1][2][3]
ΠαραγωγήΦράνκλιν Σάφνερ
ΣενάριοΝτάλτον Τράμπο, Lorenzo Semple, Jr. και Ανρί Σαριέρ
Βασισμένο σεPapillon[4]
ΠρωταγωνιστέςΣτηβ ΜακΚουήν[5][2][6][3], Ντάστιν Χόφμαν[5][6][3], Βίκτορ Τζόρι[6][3], Ντον Γκόρντον[5][6], Μπιλ Μάμι[6], Τζορτζ Κουλούρις[6], Βικ Τέιμπακ[6], Φρεντ Σάντοφ[6], Άντονι Ζέρμπε[6][3], Ουίλιαμ Σμίθερς[6], Βαλ Έιβερι[6], Γκρέγκορι Σιέρα[6], Ντον Χάνμερ[6], Τζον Κουάντε[6], Πίτερ Μπρόκο[6], Μάιλς Ουάτσον[7], Ρίτσαρντ Φάρνσγουορθ[7], Ντάλτον Τράμπο[7], Len Lesser[7], Λίαμ Ντανν[7] και Woodrow Parfrey
ΜουσικήΤζέρρυ Γκόλντσμιθ
ΦωτογραφίαΦρεντ Κόνεκεμπ
ΜοντάζΡόμπερτ Σουίνκ
Πρώτη προβολή16  Δεκεμβρίου 1973[8], 28  Ιανουαρίου 1974[9] και 20  Δεκεμβρίου 1973[10]
Διάρκεια144 λεπτό
ΠροέλευσηΗνωμένες Πολιτείες Αμερικής[11][12][13] και Γαλλία[11][13]
ΓλώσσαΑγγλικά

Ο Πεταλούδας (γαλλικά: Le Papillon), είναι μια βιογραφική δραματική ταινία του 1973 Αμερικανό-Γαλλικής παραγωγής σε σκηνοθεσία Φράνκλιν Σάφνερ και σε σενάριο του Ντάλτον Τράμπο βασισμένο στη βιογραφική νουβέλα του Γάλλου κατάδικου Ανρί Σαριέρ. Πρωταγωνιστούν ο Στηβ ΜακΚουήν και ο Ντάστιν Χόφμαν.

Επειδή γυρίστηκε σε απομακρυσμένες τοποθεσίες, η ταινία ήταν αρκετά ακριβή για την εποχή της (12 εκατομμύρια δολάρια), αλλά κέρδισε περισσότερα από διπλάσια από την πρώτη χρονιά της κυκλοφορίας της.[14] Ο τίτλος της ταινίας αναφέρεται στο τατουάζ και το ψευδώνυμο του Σαριέρ.

Πλοκή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παρίσι 1931. Ο Γάλλος μικροκακοποιός Ανρί Σαριέρ, γνωστός ως ο «Πεταλούδας» από ένα τατουάζ του εντόμου στο στήθος του, συλλαμβάνεται για τον φόνο ενός προαγωγού στη Μονμάρτρη. Παρά τις προσπάθειές του να πείσει την γαλλική δικαιοσύνη πως δεν ευθύνεται για το έγκλημα, καταδικάζεται σε ισόβια κάθειρξη και στέλνεται στο Καγιέν, στην διαβόητη αποικιακή φυλακή. Τρία χρόνια μετά, επιχειρεί την πρώτη του απόδραση με πλεούμενο, και φθάνει στο Μαρακαΐμπο όπου και ζει για λίγο καιρό με τους ιθαγενείς Ινδιάνους, μέχρι που συλλαμβάνεται ξανά και κλείνεται στις φυλακές της Νήσου του Διαβόλου, και επανενώνεται με τον Ντεγκά, ο οποίος έχει εγκαταλείψει εδώ και καιρό όλες τις ελπίδες για απόδραση.

Από έναν ψηλό βράχο, ο Πεταλούδας παρατηρεί έναν μικρό όρμο όπου ανακαλύπτει ότι τα κύματα είναι αρκετά ισχυρά για να μεταφέρουν έναν άντρα στη θάλασσα και στην κοντινή ηπειρωτική χώρα. Ο Πεταλούδας παροτρύνει τον Ντεγκά να τον ακολουθήσει σε μια νέα απόδραση και εκείνος δείχνει να συμφωνεί. Καθώς οι δύο άνδρες φτιάχνουν δύο αυτοσχέδιες βάρκες από καρύδες και στέκονται στην άκρη του γκρεμού, ο Ντεγκά αποφασίζει να μην αποδράσει και παρακαλεί τον Πεταλούδα να μην το κάνει και αυτός. Ο Πεταλούδας αγκαλιάζει τον Ντεγκά για τελευταία φορά και μετά πηδά από το βράχο. Πιάνοντας την σχεδία του, καταφέρνει και βγαίνει με επιτυχία στη θάλασσα.

Ένας αφηγητής δηλώνει ότι ο Πεταλούδας κατάφερε και απέδρασε και έζησε το υπόλοιπο της ζωής του ως ελεύθερος άνθρωπος.

Διανομή ρόλων[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Box office[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η ταινία ήταν επιτυχημένη και κέρδισε 3.126.574 δολάρια την εβδομάδα έναρξης.[15] Συνολικά είχε εισητήρια στις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά ύψους 21,3 εκατομμυρίων δολαρίων.[16]

Παραγωγή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η φυλακή όπως εμφανίστηκε το 1954, λίγο πριν κλείσει και εγκαταλειφθεί

Η ταινία γυρίστηκε σε διάφορες τοποθεσίες στην Ισπανία και την Τζαμάϊκα, με τις σκηνές της σπηλιάς να γυρίζονται κάτω από αυτό που είναι σήμερα το ξενοδοχείο Xtabi στα βράχια της Νέγκριλ. Οι σκηνές της πόλης στην αρχή της ταινίας γυρίστηκαν στην Ονταρίμπια της Ισπανίας. Η διάσημη σκηνή της βουτιάς πάνω από τον γκρεμό του Στηβ ΜακΚουήν, κοντά στο τέλος της ταινίας έγινε από τον ίδιο στο Μάουι της Χαβάης. Ο ΜακΚουήν επέμεινε να εκτελέσει ο ίδιος την σκηνή με το άλμα στον γκρεμό. Αργότερα δήλωσε ότι ήταν «μία από τις πιο συναρπαστικές εμπειρίες της ζωής μου.» ο οποίος πληρώθηκε με 2 εκατομμύρια δολάρια για την συμμετοχή του στην ταινία.

Επιπλέον, ο ίδιος ο συγγραφέας Ανρί Σαριέρ ενήργησε ως σύμβουλος για τις τοποθεσίες της ταινίας που ο ίδιος είχε συναντήσει κατά τη διάρκεια των ετών φυλάκισης του.

Κριτικές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Ρότζερ Ίμπερτ έδωσε δύο από τα τέσσερα αστέρια του τη στιγμή της αρχικής κυκλοφορίας της ταινίας λέγοντας ότι το κύριο ελάττωμα ήταν η αποτυχία να κερδίσει το ενδιαφέρον του κοινού για τους χαρακτήρες του ΜακΚουήν και του Χόφμαν: «Ξέρεις ότι κάτι πήγε στραβά όταν θέλεις ο ήρωας να ξεφύγει απλώς για να τελειώσει η ταινία».[17]

Ο Βίνσεντ Κάρμπι των The New York Times χαρακτήρισε την ταινία "ένα μεγάλο, γενναίο, σκληρό, μερικές φορές ρομαντικό, μερικές φορές ανόητο μελόδραμα με το είδος της οπτικής που δεν βρίσκετε συχνά σε ταινίες".[18]

Υποδοχή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι κριτικές ανασκόπησης στην ιστοσελίδα Rotten Tomatoes, δίνουν βαθμολογία θετικής έγκρισης σε ποσοστό 79%, με βάση 28 κριτικές και μέση βαθμολογία 7/10.[19]

Βραβεία & Υποψηφιότητες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Βραβείο Κατηγορία Υποψήφιος Αποτέλεσμα
Όσκαρ Καλύτερη Μουσική Τζέρι Γκόλντσμιθ Υποψηφιότητα
Χρυσές Σφαίρες Ά Ανδρικού Ρόλου σε Δραματική Ταινία Στηβ ΜακΚουήν Υποψηφιότητα

Βιβλιογραφικές πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Franklin J. Schaffner (Scarecrow Filmmakers Series) (1985), Scarecrow Publishing, p. 381. (ISBN 978-0-8108-1799-9)

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. www.imdb.com/title/tt0070511/. Ανακτήθηκε στις 8  Απριλίου 2016.
  2. 2,0 2,1 www.filmaffinity.com/en/film253727.html. Ανακτήθηκε στις 8  Απριλίου 2016.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=2613.html. Ανακτήθηκε στις 8  Απριλίου 2016.
  4. (σουηδικά) Swedish Film Database. 13274.
  5. 5,0 5,1 5,2 stopklatka.pl/film/motylek-1973. Ανακτήθηκε στις 8  Απριλίου 2016.
  6. 6,00 6,01 6,02 6,03 6,04 6,05 6,06 6,07 6,08 6,09 6,10 6,11 6,12 6,13 6,14 www.imdb.com/title/tt0070511/fullcredits. Ανακτήθηκε στις 8  Απριλίου 2016.
  7. 7,0 7,1 7,2 7,3 7,4 (Τσεχικά) ČSFD. 2001.
  8. www.boxofficemojo.com/movies/?id=papillon.htm.
  9. www.sfi.se/sv/svensk-filmdatabas/Item/?itemid=13274&type=MOVIE&iv=Basic.
  10. (Αγγλικά) Internet Movie Database. www.imdb.com/title/tt0070511/releaseinfo. Ανακτήθηκε στις 14  Απριλίου 2017.
  11. 11,0 11,1 The American Film Institute Catalog of Motion Pictures. 55041. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2020.
  12. (Γερμανικά) Λεξικό παγκόσμιων κινηματογραφικών ταινιών. Zweitausendeins. 28380. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2020.
  13. 13,0 13,1 BFI Film & TV Database. 4ce2b6b28f6c0. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2020.
  14. "Movie location and cost information" Αρχειοθετήθηκε 2014-11-08 στο Wayback Machine., TV Guide
  15. «Papillon 1st Week $3,126,574». Variety: 8. January 2, 1974. 
  16. "All-time Film Rental Champs", Variety, 7 January 1976 p 20
  17. «Papillon Movie Review & Film Summary (1973)». Chicago Sun-Times. 16 December 1973. http://rogerebert.suntimes.com/apps/pbcs.dll/article?AID=/19731216/REVIEWS/301010324/1023. 
  18. Canby, Vincent (December 17, 1973). "The Screen: 'Papillon'". The New York Times. 59.
  19. «Η υποδοχή και οι κριτικές ανασκόπησεις». Rotten Tomatoes. Ανακτήθηκε στις 17 Δεκεμβρίου 2019. 

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]