Ελίζαμπεθ Ίντσμπολντ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Ελίζαμπεθ Ίντσμπολντ
Mrs Joseph Inchbald, by Thomas Lawrence.jpg
Γέννηση15  Οκτωβρίου 1753[1][2][3][4][5]
Σάφολκ
Θάνατος1  Αυγούστου 1821[1][6][2][3][4][5]
Λονδίνο
Χώρα πολιτογράφησηςΗνωμένο Βασίλειο της Μεγάλης Βρετανίας και Ιρλανδίας
Ιδιότηταηθοποιός, μυθιστοριογράφος, θεατρικός συγγραφέας, συγγραφέας και ηθοποιός θεάτρου
ΣύζυγοςHenry Bridgeman, 1st Baron Bradford και Henry Bridgeman, 1st Baron Bradford (από 1755)
ΤέκναOrlando Bridgeman, 1st Earl of Bradford[7], John Simpson[7], Elizabeth Bridgeman[7] και Rev. Hon. George Bridgeman[7]
ΓονείςJohn Simpson[7] και unknown daughter Stringer[7]
Commons page Πολυμέσα σχετικά με τον καλλιτέχνη

Η Ελίζαμπεθ `Ιντσμπολντ (Elizabeth Inchbald, 15 Οκτωβρίου 17531 Αυγούστου 1821) ήταν Αγγλίδα θεατρική συγγραφέας, μυθιστοριογράφος και ηθοποιός.

Βιογραφικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Ελίζαμπεθ γεννήθηκε στο χωριό Στάνινγκφηλντ του Σάφολκ και ήταν το όγδοο από τα εννέα τέκνα του αγρότη Τζων Σίμπσον και της συζύγου του Μαίρης. Η οικογένεια, όπως πολλές άλλες στη γειτονιά, ήταν Ρωμαιοκαθολικοί. Η Ελίζαμπεθ και οι αδελφές της εκπαιδεύθηκαν στο σπίτι[8].

Σε ηλικία 8 ετών η Ελίζαμπεθ έχασε τον πατέρα της και όταν ενηλικιώθηκε, τον Απρίλιο του 1772, πήγε στο Λονδίνο για να γίνει ηθοποιός, παρότι είχε δυσκολία στην ομιλία, καθώς ο αδελφός της Τζωρτζ είχε γίνει ηθοποιός εκεί από το 1770. Δύο μήνες αργότερα, τον Ιούνιο, συμφώνησε να παντρευτεί τον ηθοποιό Τζόζεφ `Ιντσμπολντ (1735–1779), πιθανώς και για προστασία. Ο γάμος τους αναφέρεται ότι είχε δυσκολίες. Για 4 χρόνια το ζεύγος περιόδευσε στη Σκωτία με τον θίασο West Digges. Το 1776 εγκαταστάθηκαν στο Λίβερπουλ και η Ελίζαμπεθ συνάντησε εκεί τη μεγάλη ηθοποιό Σάρα Σίντονς και τον αδελφό και ομότεχνό της, Τζων Φίλιπ Κεμπλ, οι οποίοι έγιναν σημαντικοί φίλοι της. Οι `Ιντσμπολντ μετακόμισαν στη συνέχεια στο Κάντερμπερι και στο Γιόρκσιαρ. Μετά τον θάνατο του συζύγου της, η Ελίζαμπεθ συνέχισε την ηθοποιία, άρχισε όμως να συγγράφει και δικά της έργα.

Μεταξύ του 1784 και του 1805, 19 από τα θεατρικά της έργα ανεβάστηκαν σε θέατρα του Λονδίνου. Επρόκειτο για κωμωδίες, αισθηματικά δράματα και φάρσες. 18 από τα θεατρικά έργα της δημοσιεύθηκαν, παρότι έγραψε αρκετά περισσότερα: ο ακριβής αριθμός τους εκτιμάται σήμερα από διάφορους ειδικούς μεταξύ του 21 και του 23, ορισμένα ωστόσο ήταν διασκευές γαλλικών έργων. Συνέγραψε επίσης και δύο μυθιστορήματα, που γνώρισαν πολλές εκδόσεις. Επιδόθηκε όμως και στην κριτική. Μία τετράτομη αυτοβιογραφία της καταστράφηκε από την ίδια πριν τον θάνατό της, αλλά άφησε κάποια από τα ημερολόγιά της, που φυλάσσονται σήμερα στη Folger Shakespeare Library και δημοσιεύθηκαν μετά το 2000.

Οι ριζοσπαστικές πολιτικές απόψεις της διαφαίνονται ευκολότερα από τα μυθιστορήματά της, εξαιτίας του περιοριστικού περιβάλλοντος των θεατρικών επιχειρηματιών της εποχής[9]. Η Ελίζαμπεθ `Ιντσμπολντ απεβίωσε στο Κένσινγκτον του Λονδίνου σε ηλικία 68 ετών[10].

Μετά το 1980 περίπου η `Ιντσμπολντ προσέλκυσε το αυξανόμενο ενδιαφέρον της κριτικής, ιδιαίτερα όσων ενδιαφέρονται για τη γυναικεία συγγραφή.

Τα έργα της[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Θεατρικά

  • Mogul Tale; or, The Descent of the Balloon (1784)
  • Appearance is against Them (1785)
  • I'll Tell you What (1785)
  • The Widow's Vow (1786)
  • The Midnight Hour (1787)
  • Such Things Are (1787)
  • All on a Summer's Day (1787)
  • Animal Magnetism (1788?)
  • The Child of Nature (1788)
  • The Married Man (1789)
  • Next Door Neighbours (1791)
  • Everyone has his Fault (1793)
  • To Marry, or not to Marry (1793)
  • The Wedding Day (1794)
  • Wives as They Were and Maids as They Are (Οι γυναίκες όπως ήσαν και τα κορίτσια όπως είναι, 1797)
  • Lovers' Vows (1798)
  • The Wise Man of the East (1799)
  • The Massacre (1792, δεν έχει παιχθεί)
  • A Case of Conscience (εκδόθηκε το 1833)
  • The Ancient Law (δεν έχει παιχθεί)
  • The Hue and Cry (ανέκδοτο)
  • Young Men and Old Women (Lovers No Conjurers) (διασκευή του Le Méchant του Γάλλου συγγραφέα Ζαν-Μπατίστ-Λουί Γκρεσέ)

Μυθιστορήματα

  • A Simple Story (Μία απλή ιστορία, 1791)
  • Nature and Art (Φύση και Τέχνη, 1796)

Κριτικό έργο

  • The British Theatre, 25 τόμοι (1806–09)
  • Collection of Farces and Afterpieces, 7 τόμοι (1809)
  • The Modern Theatre, 10 τόμοι (1811)

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Katovich, Megan: Elizabeth Inchbald: Actress and Playwright
  • Robertson, Fiona (επιμ.): Women's Writing, 1778–1838, Oxford University Press, Οξφόρδη 2001
  • Smallwood, Angela: «Introduction to vol. 6 of Eighteenth-Century Women Playwrights: Elizabeth Inchbald» στο British Women Playwrights around 1800, 15 Αυγούστου 2001, 32 παράγραφοι
  • Smallwood, Angela: «Women Playwrights, Politics and Convention: the Case of Elizabeth Inchbald’s 'Seditious' Comedy», Every One Has His Fault (1793)
  • Spencer, Jane: «Inchbald , Elizabeth (1753–1821)» στο Oxford Dictionary of National Biography, Oxford University Press, Οξφόρδη 2004 (ανακτ. 10/11/2006)
  • Το αντίστοιχο λήμμα στη Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια (Χάρη Πάτση), τόμος 14, σελ. 175

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) BnF authorities. data.bnf.fr/ark:/12148/cb119082261. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  2. 2,0 2,1 (Αγγλικά) SNAC. w60p2cts. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  3. 3,0 3,1 (Αγγλικά) Find A Grave. 12244928. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  4. 4,0 4,1 FemBio. 14270. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  5. 5,0 5,1 (Γερμανικά) Εγκυκλοπαίδεια Μπρόκχαους. inchbald-elizabeth. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  6. «Encyclopædia Britannica» (Αγγλικά) biography/Elizabeth-Inchbald. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  7. 7,0 7,1 7,2 7,3 7,4 7,5 7,6 7,7 Darryl Roger Lundy: (Αγγλικά) The Peerage.
  8. Elizabeth Inchbald: A Simple Story, επιμ. J.M.S. Tompkins, Οξφόρδη 1988, σσ. xxxi κ.ε.. ISBN 0-19-281849-X.
  9. Smallwood, Angela: Women Playwrights»
  10. ODNB entry.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κείμενα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Elizabeth Inchbald της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).