Ιερός Ναός Γεννήσεως Θεοτόκου Λίμνης Ευβοίας: Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων

Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
καμία σύνοψη επεξεργασίας
Χωρίς σύνοψη επεξεργασίας
Χωρίς σύνοψη επεξεργασίας
{{Πληροφορίες κτιρίου|ονομασία=κεντρική είσοδος.jpg|χρηματοδότης=|ημερομηνία κατάρρευσης=|ημερομηνία κατεδάφισης=|περίοδος αναστήλωσης=|κατάσταση=|δημιουργός=|αρχιτέκτονας=|ιδιοκτήτης=|ημερομηνία ολοκλήρωσης κατασκευής=τέλη 1841|ιστοσελίδα=|πολιτικός χάρτης=Ελλάδα|σημείωση χάρτη=Ιερός Ναός Γεννήσεως Θεοτόκου Λίμνης Ευβοίας.jpg|λεζάντα χάρτη=|γεωγραφικό πλάτος=38.765|γεωγραφικό μήκος=23.317|τύπος συντεταγμένων=type:landmark_region:GR|περίοδος λειτουργίας=|ημερομηνία έναρξης κατασκευής=31Μαρτίου31 Μαρτίου 1837|εικόνα=|ύψος=|λεζάντα=|διεύθυνση=Κωνσταντινουπόλεως 3, Λίμνη 34005|πόλη=Λίμνη Ευβοίας|χώρα=|μήκος=|πλάτος=|περίμετρος=|αρχιτεκτονική=μεταβυζαντινή τρίκλιτη Βασιλική|εμβαδόν=|χωρητικότητα=|όροφοι=|δομικό σύστημα=|υλικό κατασκευής=|χρήση=|τύπος=|streetmapzoom=16 <!-- για χάρτη μικρής κλίμακας 16 ... για χάρτη μεγάλης κλίμακας 5 -->}}
 
Ο '''Ιερός Ναός Γεννήσεως Θεοτόκου Λίμνης Ευβοίας''' βρίσκεται στη [[Λίμνη Ευβοίας]]. Κατασκευάστηκε την περίοδο 1837-1841και αποτελεί ένα αντιπροσωπευτικό μνημείο της [[Νεοελληνική Εκκλησιαστική τέχνη|Νεοελληνικής Εκκλησιαστικής τέχνης]]. Λειτουργεί ως ενοριακός ναός , ο οποίος υπάγεται στην [[Ιερά Μητρόπολις Χαλκίδος, Ιστιαίας και Βορείων Σποράδων|Ιερά Μητρόπολη Χαλκίδος, Ιστιαίας και Βορείων Σποράδων]].<ref>{{Cite web|url=http://imchalkidos.gr/Site/sSite/Site.asp?Lang=0|title=Ιερά Μητρόπολη Χαλκίδος|website=imchalkidos.gr|accessdate=2021-01-02}}</ref> Παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον σε επίπεδο αρχιτεκτονικής, ζωγραφικής, γλυπτικής και μικροτεχνίας.<ref>(Δούκουρης,2003)</ref>
{{Πληροφορίες κτιρίου|ονομασία=κεντρική είσοδος.jpg|χρηματοδότης=|ημερομηνία κατάρρευσης=|ημερομηνία κατεδάφισης=|περίοδος αναστήλωσης=|κατάσταση=|δημιουργός=|αρχιτέκτονας=|ιδιοκτήτης=|ημερομηνία ολοκλήρωσης κατασκευής=τέλη 1841|ιστοσελίδα=|πολιτικός χάρτης=Ελλάδα|σημείωση χάρτη=Ιερός Ναός Γεννήσεως Θεοτόκου Λίμνης Ευβοίας.jpg|λεζάντα χάρτη=|γεωγραφικό πλάτος=38.765|γεωγραφικό μήκος=23.317|τύπος συντεταγμένων=type:landmark_region:GR|περίοδος λειτουργίας=|ημερομηνία έναρξης κατασκευής=31Μαρτίου 1837|εικόνα=|ύψος=|λεζάντα=|διεύθυνση=Κωνσταντινουπόλεως 3, Λίμνη 34005|πόλη=Λίμνη Ευβοίας|χώρα=|μήκος=|πλάτος=|περίμετρος=|αρχιτεκτονική=μεταβυζαντινή τρίκλιτη Βασιλική|εμβαδόν=|χωρητικότητα=|όροφοι=|δομικό σύστημα=|υλικό κατασκευής=|χρήση=|τύπος=|streetmapzoom=16 <!-- για χάρτη μικρής κλίμακας 16 ... για χάρτη μεγάλης κλίμακας 5 -->}}
Ο '''Ιερός Ναός Γεννήσεως Θεοτόκου Λίμνης Ευβοίας''' βρίσκεται στη [[Λίμνη Ευβοίας]]. Κατασκευάστηκε την περίοδο 1837-1841και αποτελεί ένα αντιπροσωπευτικό μνημείο της [[Νεοελληνική Εκκλησιαστική τέχνη|Νεοελληνικής Εκκλησιαστικής τέχνης]]. Λειτουργεί ως ενοριακός ναός , ο οποίος υπάγεται στην [[Ιερά Μητρόπολις Χαλκίδος, Ιστιαίας και Βορείων Σποράδων|Ιερά Μητρόπολη Χαλκίδος, Ιστιαίας και Βορείων Σποράδων]].<ref>{{Cite web|url=http://imchalkidos.gr/Site/sSite/Site.asp?Lang=0|title=Ιερά Μητρόπολη Χαλκίδος|website=imchalkidos.gr|accessdate=2021-01-02}}</ref> Παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον σε επίπεδο αρχιτεκτονικής, ζωγραφικής, γλυπτικής και μικροτεχνίας.<ref>(Δούκουρης,2003)
 
</ref>
 
 
 
 
 
== Περιγραφή ==
[[Αρχείο:Ξύλινη προθήκη με ιερά κειμήλια του ναού.jpg|μικρογραφία|318x318εσ|ξύλινη προθήκη με ιερά κειμήλια]]
Σε ασημένια λειψανοθήκη βρίσκονται τεμάχια λειψάνων του [[Άγιος Νικόλαος|Αγίου Νικολάου]], της [[Αγία Βαρβάρα (μεγαλομάρτυς)|Αγίας Βαρβάρας]] και του [[Άγιος Μάμας|Άγιου Μάμα]]. Σε άλλη ασημένια θήκη φυλάσσεται ένα από τα μαξιλάρια που τοποθετούνται στην κάρα του [[Όσιος Χριστόδουλος|οσίου Χριστοδούλου του εν Πάτμω]]. Επίσης υπάρχει λειψανοθήκη σε σχήμα χεριού όπου φυλάσσονται τμήματα του χεριού του [[Άγιος Μηνάς|Αγίου Μηνά.]] Σε δύο ξύλινες προθήκες, που βρίσκονται αντίστοιχα στο βόρειο και το νότιο κλίτος του ναού, φυλάσσονται σημαντικά κειμήλια και παλαιά βιβλία<ref>η μία από τις δύο προθήκες βρίσκεται ακριβώς πίσω από το προσκυνητάρι της εικόνας της "Παναγίας της Λιμνιάς" και η δεύτερη βρίσκεται πίσω από τον Αρχιερατικό Θρόνο</ref>. Ενδεικτικά φυλάσσεται υφασμάτινο αντιμήνσιο του Πανιερωτάτου Αρχιεπισκόπου Χαλκίδος κυρίου-κυρίου Καλλινίκου Καμπάνη (χρονολογίας 1871), ρωσικός επιτάφιος των τελών του 19ου αιώνα, χειρόγραφο δερματόδετο μουσικό βιβλίο του 1746, Θείο και Ιερό Ευαγγέλιο του 1754, κ.α.
 
 
 
== Ιστορία ==
 
=== Ιστορικά στοιχεία για τη Λίμνη ===
Η σημερινή κωμόπολη της Λίμνης είναι χτισμένη στη θέση της αρχαίας παραλιακής πόλης Ελύμνιον για την οποία διάφοροι αρχαίοι συγγραφείς έχουν γράψει.<ref>ο Θουκίδίδης, ο Αριστοφάνης, ο Ηρακλείδης Ποντικός και ο Στράβωνας</ref>Προς το τέλος του 5ου αιώνα π.Χ οι κάτοικοί του άρχισαν να το εγκαταλείπουν για άγνωστους λόγους .Τον 3ο αιώνα μ.Χ ξαναβρίσκουμε αναφορές για την παραθαλάσσια αυτή πόλη ενώ κατά τον 5ο και 6ο αιώνα μ.Χ. έφτασε στην κορύφωση της ακμής της. Το 900 μ.Χ περίπου Αλγερινοί πειρατές κατέστρεψαν το παραθαλάσσιο Ελύμνιο αναγκάζοντας τους κατοίκους του να αποσυρθούν σε κοντινές βουνίσιες τοποθεσίες<ref>(Μοναχού Θεόκλητου Διονυσιάτου, 2019). Σύμφωνα με τον Δούκουρη (2003), οι τοποθεσίες που κατέφυγαν οι κάτοικοι του Ελύμνιου ήταν οι λόφοι "Καστριά" και "Παναγιά"</ref>.
=== Ιστορία του ναού ===
Τα ίχνη του ενοριακού ναού της Λίμνης ακολουθούν αυτά των μετακινήσεων των κατοίκων της τόσο κατά την περίοδο του [[Βυζάντιο|Βυζαντίου]], όσο και κατά την [[Οθωμανική περίοδος στην Ελλάδα|Τουρκοκρατία]]. Στο λόφο "Παναγιά", ο οποίος βρίσκεται βόρεια της σημερινής Λίμνης, οι κάτοικοι του Ελύμνιου οικοδόμησαν, μεταξύ 9ου και 10ου αιώνα, τον πρώτο τους ενοριακό ναό και τον αφιέρωσαν στη Γέννηση της Θεοτόκου. Ο ναός αυτός χρησιμοποιήθηκε μέχρι και το πρώτο τέταρτο του 16ου αιώνα<ref>σήμερα στη θέση του υπάρχει μονόχωρος ναός με ξύλινη κεραμοσκεπή στέγη</ref>. Την εποχή εκείνη οι Οθωμανοί κατακτητές αρχίζουν να επιτρέπουν τις μετακινήσεις πληθυσμών σε τόπους που αυτοί θα μπορούσαν να διαβιούν καλύτερα. Το ίδιο συνέβη και με τους κατοίκους του Ελύμνιου, οι οποίοι εγκατέλειψαν τους λόφους "Καστριά" και "Παναγιά" για να εγκατασταθούν, μόνιμα πλέον, στο παραθαλάσσιο μέρος που βρίσκεται σήμερα η Λίμνη. Εκεί οικοδόμησαν τον νέο ενοριακό τους ναό, στο σημείο που βρίσκεται ο σημερινός ναός της Γεννήσεως της Θεοτόκου. Γύρω του οι κάτοικοι έχτισαν τα πρώτα σπίτια τους. Στα χρόνια της Τουρκοκρατίας οι Λιμνιώτες θα αναπτύξουν ιδιαίτερους δεσμούς με τον ενοριακό τους ναό<ref>Το 1790 ορισμένες οικογένειες της Λίμνης αναγκάστηκαν να εγκατασταθούν στη Σκιάθο. Εκεί ανακαίνισαν έναν παλιό ναό και τον μετονόμασαν σε ναό της Γεννήσεως της Θεοτόκου ενώ φιλοτέχνησαν αντίγραφο της Παναγίας της Λιμνιάς. Η συνοικία όπου έμεναν ονομάστηκε Λιμνιά ( Δούκουρης, 2003).</ref>. Ο ναός αυτός θα καλύψει τις ανάγκες των κατοίκων μέχρι τον Ιούλιο του 1823 οπότε και καταστρέφεται από τους Τούρκους, ενώ και η ίδια η Λίμνη υπέστη γενική καταστροφή από τα στρατεύματα του Γιουσούφ Μπερκόφτσαλη Πασά, τα οποία εισέβαλλαν στη Βόρεια Εύβοια.<ref>Μετά την εγκατάλειψη της θέσης "Άγιος" του γενικού αρχηγού της Εύβοιας Διαμαντή Νικολάου, για προσωπικούς λόγους, ο Γιουσούφ Μπερκόφτσαλης πασάς προχώρησε προς τη Βόρεια Εύβοια σκορπώντας παντού το θάνατο και την καταστροφή. Οι κάτοικοι των περιοχών αυτών, όντας σε άθλια κατάσταση, προσπάθησαν να σωθούν με κάθε τρόπο, καταφεύγοντας σε σπηλιές, σε βουνά και στα γειτονικά νησιά Σκιάθο και Σκόπελο (Ναθαναήλ Ιωάννου, 1857).</ref>Το 1830, με το [[Πρωτόκολλο του Λονδίνου (1830)|πρωτόκολλο του Λονδίνου]], ιδρύεται το πρώτο ανεξάρτητο ελληνικό κράτος, στο οποίο περιλαμβάνεται και το νησί της Εύβοιας. Όσον αφορά την κωμόπολη της Λίμνης, το γεγονός αυτό είχε ως αποτέλεσμα τη σταδιακή επιστροφή των κατοίκων της στις εστίες τους. Μεταξύ 1832-1833 οικοδόμησαν πρόχειρα ένα μικρό ναό πάνω στα ερείπια εκείνου που είχαν καταστρέψει οι Τούρκοι. Στα 1837 όμως αυτός θα χαρακτηριστεί ετοιμόρροπος και ακατάλληλος. Παράλληλα η Λίμνη θα αυξηθεί πληθυσμιακά εξαιτίας της ναυτιλιακής της ανάπτυξης και της αγροτικής εκμετάλλευσης, που γνώρισε, με αποτέλεσμα να εμφανιστεί επιτακτική η ανάγκη για οικοδόμηση νέου και μεγαλύτερου ενοριακού ναού, προκειμένου να εξυπηρετήσει τις ανάγκες του ποιμνίου της. Στις 31 Μαρτίου 1837 το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Αιγαίων<ref>Την περίοδο 1835-1840 διαμορφώθηκε ένα θεσμικό πλαίσιο στην τοπική αυτοδιοίκηση που είχε ως στόχο την αναδιοργάνωση του αστικού χώρου, σύμφωνα με τη λογική του εθνικού κράτους, η οποία υπαγόρευε την ανάγκη για εθνική ενότητα. Υπό αυτό το πρίσμα τοπικές κοινότητες συνενώθηκαν σε ένα δήμο. Ανάμεσά τους ήταν και ο Δήμος Αιγών (Αιγαίων) με πρωτεύουσα τη Λίμνη (Δούκουρης,2003).</ref>, σε συνεδρίασή του, αποφάσισε να κατασκευασθεί στη Λίμνη ναός, πάνω στα θεμέλια του ήδη υπάρχοντος, η χωρητικότητά του οποίου να είναι ανάλογη του πληθυσμού της. Μάλιστα η χρηματοδότηση του έργου θα εξασφαλιζόταν αποκλειστικά από τις εισφορές των κατοίκων της. Για το σκοπό αυτό συγκροτήθηκε εξαμελής επιτροπή από ευυπόληπτους πολίτες της Λίμνης. Από του πρώτους που έσπευσαν να συνεισφέρουν οικονομικά στην ανέγερση του ναού ήταν οι πλοίαρχοι και οι πλοιοκτήτες της κωμόπολης πραγματοποιώντας έτσι την πρώτη τους εμφάνιση στην κοινωνική ζωή της Λίμνης ως οργανωμένη επαγγελματική τάξη.<ref>(Δούκουρης,2003)</ref>Προβλήματα χρηματοδότησης του έργου, που εμφανίστηκαν το 1840, αντιμετωπίστηκαν με ενοικίαση βοσκότοπων, παραχώρηση οικοπέδων, καθώς επίσης και με την ενοικίαση της κοινοτικής οικίας. Τα έσοδα από όλα τα παραπάνω θα αξιοποιούνταν για την αποπεράτωση του ναού. Τελικά το έργο ολοκληρώθηκε στα τέλη του 1841.
 
== Ανακαινίσεις-καλλωπισμοί του ναού ==
 
Στα μέσα του 19ου αιώνα παρουσιάστηκαν τα πρώτα προβλήματα στο ναό αφού, λόγω οικονομικής στενότητας του Εκκλησιαστικού ταμείου, δεν γίνονταν εργασίες συντήρησης του κτιρίου. Το βασικότερο πρόβλημα εντοπιζόταν στην ξύλινη στέγη η οποία ήταν ετοιμόρροπη. Στις 3 Ιουλίου 1858 ο τότε δήμαρχος<ref>Αγγελής Φλώκος ( Δούκουρης, 2003).</ref> ζήτησε από τη Νομαρχία Εύβοιας άδεια αντικατάστασης της στέγης. Μετά από αρκετές καθυστερήσεις αυτή θα ολοκληρωθεί τελικά το καλοκαίρι του 1860. Το μεγαλύτερο μέρος των εξόδων το κάλυψαν οι πλοίαρχοι της Λίμνης με τα επονομαζόμενα "αφιερώματα της Παναγιάς"<ref>ήταν ένα είδος ταμείου το οποίο συνέστησαν οι πλοίαρχοι και οι πλοιοκτήτες της Λίμνης , όπου κατέθεταν κάθε χρόνο ένα μέρος από τα κέρδη τους για τις ανάγκες του ενοριακού ναού.</ref>, οι οποίοι πλέον θα καλύπτουν από εδώ και στο εξής διάφορες καλλωπιστικές ή προσθετικές παρεμβάσεις του ναού.
 
 
== Η λιτανεία και το πανηγύρι του ιερού ναού ==
=== Η εικόνα της "«Παναγίας της Λιμνιάς"» ===
 
=== Η εικόνα της "Παναγίας της Λιμνιάς" ===
[[Αρχείο:Η εικόνα της Παναγίας της "Λιμνιάς".jpg|μικρογραφία|Η Παναγία η "Λιμνιά"]]
Το σημαντικότερο θρησκευτικό κειμήλιο του ναού είναι η εικόνα της Παναγίας της Λιμνιάς. Πρόκειται για μια εικόνα διαστάσεων 95Χ65 εκατοστών κατασκευασμένη από σκληρό και βαρύ ξύλο ανθεκτικό στη φθορά του χρόνου. Ανήκει στον τύπο της " Γλυκοφιλούσης" και είναι ολόκληρη καλυμμένη με σφυρήλατη επένδυση από καθαρό ασήμι. Είναι διακοσμημένη με καλλιτεχνικά σχέδια και στα φωτοστέφανα υπάρχουν δύο σειρές από έγχρωμους λίθους. Τέλος, η Θεοτόκος κοσμείται από τρία αστέρια στην κεφαλή και την εσθήτα.<ref>(Μοναχού Θεοκλήτου Διονυσιάτου, 2019)</ref>Παραμένει άγνωστο πότε ακριβώς φιλοτεχνήθηκε καθώς επίσης και από ποιον. Σύμφωνα με προφορική παράδοση, πρόκειται για μία από τις 72 εικόνες της Παναγίας που φιλοτέχνησε ο Απόστολος Λουκάς. Υπάρχει μια εικασία η εικόνα αυτή να συνδέεται με την περίοδο της [[Εικονομαχία|εικονομαχίας]].
 
=== Απολυτίκιο ===
 
Ἦχος δ΄. Ταχὺ προκατάλαβε.
<poem>
 
Τὴν θείαν Εἰκόνα Σου ἀπὸ θαλάσσης ποτέ, ὡς κρήνην
 
ζωήῤῥυτον τῆς προστασίας τῆς Σῆς, τῇ Λίμνῃ δεδώρησαι,
ᾗπερ μετ’ εὐλαβείας, προσιόντες Παρθένε, λαμβάνομεν
 
ᾗπερ μετ’ εὐλαβείας, προσιόντες Παρθένε, λαμβάνομεν
 
πᾶσαν χάριν, καὶ πιστῶς Σοι βοῶμεν· Χαῖρε
Κεχαριτωμένη ὁ Κύριος μετὰ Σοῦ.<ref>{{Cite web|url=http://www.saint.gr/1824/saint.aspx|title=Ορθόδοξος Συναξαριστής :: Σύναξη της Παναγίας της Λιμνιάς στην Λίμνη Ευβοίας|website=www.saint.gr|accessdate=2020-12-29}}</ref></poem>
 
Κεχαριτωμένη ὁ Κύριος μετὰ Σοῦ.<ref>{{Cite web|url=http://www.saint.gr/1824/saint.aspx|title=Ορθόδοξος Συναξαριστής :: Σύναξη της Παναγίας της Λιμνιάς στην Λίμνη Ευβοίας|website=www.saint.gr|accessdate=2020-12-29}}</ref>
 
=== Η λιτανεία και η πανηγύρις του ιερού ναού ===

Μενού πλοήγησης