Μετάβαση στο περιεχόμενο

Διωναία

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Διωναία

Συστηματική ταξινόμηση
Σύστημα: κατά CRONQUIST, 1981
Βασίλειο: Φυτά (Plantae)
Συνομοταξία: Αγγειόσπερμα (Magnoliophyta)
Ομοταξία: Δικοτυλήδονα (Magnoliopsida)
Τάξη: Νηπενθώδη (Nepenthales)
Οικογένεια: Δροσεροειδή (Droseraceae)
Γένος: Διωναία (Dionaea)
Είδος: D. muscipula
Διώνυμο
Dionaea muscipula (Διωναία η μυγοπαγίδα)
Sol. ex J.Ellis

Η Διωναία (Dionaea muscipula - Διωναία η μυγοπαγίδα) είναι σαρκοφάγο φυτό το οποίο αιχμαλωτίζει και τρέφεται με μικρά ζώα (κυρίως μικρά έντομα και αραχνίδες). Το περιβάλλον στο οποίο αναπτύσσεται το φυτό είναι κυρίως υγρό, εκτεθειμένο στην ηλιακή ακτινοβολία και θερμό. Δεν προσαρμόζεται σε διαφορετικές συνθήκες από αυτές του φυσικού της περιβάλλοντος.

Απαντάται κυρίως σε περιβάλλοντα φτωχά σε άζωτο, σε πολλά σημεία σε όλον τον κόσμο. Στις Η.Π.Α. βρίσκεται μόνο στην Βόρεια και την Νότια Καρολίνα.[1] Τα λιγοστά θρεπτικά συστατικά του εδάφους είναι ο λόγος για τον οποίο το φυτό εξελίχθηκε σε τόσο περίπλοκη παγίδα. Τα έντομα συνήθως παρέχουν το άζωτο για τον σχηματισμό πρωτεϊνών. Η Διωναία δεν είναι τροπικό φυτό και αντέχει σε ήπιους χειμώνες.

Η φυσική λεία του είναι κυρίως έντομα και αράχνες που αναπηδούν ή έρπονται. Το θήραμα καθώς αγγίζει τα φύλλα του φυτού αναδεύει τις απτικές του τρίχες, προκαλώντας την ενεργοποίηση ενός μηχανισμού κατά τον οποίο το αρθρωτό φύλλο βαθμιαία κλείνει.[2] Πιο συγκεκριμένα, με το πρώτο άγγιμα σε μία από αυτές τις τρίχες, η παγίδα προετοιμάζεται να κλείσει, αλλά εγκλωβίζει τη λεία πλήρως μόνο αν μια δεύτερη τρίχα διεγερθεί μέσα σε περίπου είκοσι δευτερόλεπτα από την πρώτη επαφή. Οι ενεργοποιήσεις μπορούν να συμβούν ακόμη και μέσα σε 1/10 του δευτερολέπτου από την αρχική επαφή.[3]

Τα φύλλα δηλαδή έχουν εξελιχθεί σε όργανα αιχμαλωσίας, καθώς διαθέτουν έναν αριθμό από μηχανικά ευαίσθητες τρίχες και μια πυκνή συστοιχία αδένων. Τα έντομα προσελκύονται από τις φρουτώδεις πτητικές ενώσεις που εκλύουν τα σαρκοφάγα αυτά φυτά.

Η κοινή ονομασία του φυτού Διωναία σημαίνει "κόρη της Διώνης". Δηλαδή αναφέρεται στη θεά Αφροδίτη, η οποία ήταν κόρη του Δία και της Διώνης. Το λατινικό όνομα του είδους, muscipula, είναι λατινικό και σημαίνει τόσο «ποντικοπαγίδα» όσο και «μυγοπαγίδα». Η λατινική λέξη muscipula («ποντικοπαγίδα») προέρχεται από τις λέξεις mus («ποντίκι») και decipula («παγίδα»), ενώ η ομώνυμη λέξη muscipula («μυγοπαγίδα») προέρχεται από τις λέξεις musca («μύγα») και decipula.[4]

  1. «Dionaea muscipula J.Ellis». Plants of the World Online. Royal Botanic Gardens, Kew. 2023. Ανακτήθηκε στις 30 Οκτωβρίου 2023.
  2. Stuart Colin (2020). Η Γλώσσα του Σύμπαντος – Μια οπτική εξερεύνηση των μαθηματικών. Μτφρ. Βαγγέλης Πρατικάκης. Εκδόσεις Παπαδόπουλος. ISBN 978-960-484-580-4.
  3. Sumner, Thomas (20 Νοεμβρίου 2012). «Investigating the Venus Flytrap». insidescience.com. Ανακτήθηκε στις 18 Μαρτίου 2018.
  4. Wase, Christopher (1662). Dictionarium Minus: A Compendious Dictionary English-Latin and Latin-English (στα Αγγλικά). Maxwell.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]