Ύμνος των Ρομά

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Το "Τζελέμ, τζελέμ" είναι τραγούδι που συνέθεσε ο σέρβος τραγουδιστής Ζάρκο Γιοβάνοβιτς (1925-1985), το οποίο συχνά χρησιμοποιείται ως ύμνος των Ρομά. Ο τίτλος έχει προσαρμοστεί σε πολλές χώρες από τους ντόπιους Ρομά για να ταιριάξει στην τοπική τους ορθογραφία και την τοπική διάλεκτο της γλώσσας ρομανί. Μερικοί από τους τίτλους του τραγουδιού είναι οι παρακάτω:

  • "Gyelem, Gyelem" (ουγγρική ορθογραφία)
  • "Jelem, Jelem"
  • "Dzelem, Dzelem"
  • "Dželem, Dželem" (εναλλακτική ορθογραφία στο λατινικό σέρβικο και βοσνιακό αλφάβητο και κροατικά)
  • "Đelem, Đelem" (κροατική και λατινική σέρβικη και βοσνιακή ορθογραφία)
  • "Djelem, Djelem" (γερμανική και γαλλική ορθογραφία)
  • "Ђелем, Ђелем" (Κυριλλική σερβική και βοσνιακή ορθογραφία)
  • "Ѓелем, Ѓелем" (σλαβομακεδονική ορθογραφία)
  • "Џелем, Џелем" (εναλλακτική ορθογραφία στο κυριλλικό σέρβικο και βοσνιακό αλφάβητο)
  • "Джелем, джелем" (ρωσική, ουκρανική, βουλγαρική ορθογραφία)
  • "Opré Roma"
  • "Romale Shavale"

Σε μια συνέντευξη που έδωσε ο συνθέτης στον Μίκε Καλέζιτς, ο Γιοβάνοβιτς είχε δώσει το όνομα "Opre Roma" στο τραγούδι.[1] Το όνομα Όπρε Ρομά μεταφράζεται ως "Ξεσηκωθείτε, ρομά".

Αφού βίωσε από πρώτο χέρι την φυλάκιση των Ρομά κατά την διάρκεια του Ποράιμος (το ολοκαύτωμα των Ρομά κατά την διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, ενώ ο ίδιος φυλακίστηκε σε τρία στρατόπεδα κατά την διάρκεια του πολέμου), ο Γιοβάνοβιτς συνέθεσε αργότερα τους στίχους του τραγουδιού και συνέθεσε την μελωδία το 1949. Το τραγούδι υιοθετήθηκε ως ύμνος από τους αντιπροσώπους του πρώτου Παγκόσμιου Συνεδρίου των Ρομά το 1971.[2]

Στίχοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

E tsarentsa, bahtale Rromentsa

Εναλλακτικοί στίχοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Υπάρχουν πολλές εκδόσεις του "Τζελέμ, τζελέμ", ιδίως αυτή που μετέφρασε ο Ρόναλντ Λι.[4]

Οι ρομά της Ουγγαρίας έχουν τον δικό τους ύμνο. Συχνά οι Ρομά της Ουγγαρίας δεν θεωρούν τον ύμνο τους ως ύμνο των Ρομά της Ουγγαρίας, αλλά ύμνο όλων των Ρομά.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Kalezić, Mike. «Ministar na koljenima». prvi tamburaški online magazine. Ανακτήθηκε στις 30 Σεπτεμβρίου 2012. 
  2. «Romani Nationalism, Flag and Anthem». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 14 Αυγούστου 2012. Ανακτήθηκε στις 13 Νοεμβρίου 2012. 
  3. Nazi genocide of Roma and Sinti people
  4. «Djelem Djelem [Romani] song lyrics». Dunav.org. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Νοεμβρίου 2012.  (archived 2 April 2007).