Έσπερος (έντυπο)
από το τεύχος Νο. 36, του Οκτωβρίου 1882.
Ο Έσπερος (Hesperos) ήταν ελληνικό καλλιτεχνικό περιοδικό του 19ου αιώνα.
Ιστορική αναδρομή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ήταν ένα από τα καλλιτεχνικά περιοδικά που εκδιδόταν πριν από το 1900 και το οποίο άφησε εποχή στον ελληνικό δημοσιογραφικό κόσμο.
Στη δεκαετία του 1880, όταν στην Ελλάδα συντελούνται τα πρώτα δυναμικά βήματα ανάπτυξης που επέβαλαν οι Τρικουπικές κυβερνήσεις, στη μικρή μα δραστήρια παροικία της Λειψίας έκαναν την εμφάνισή τους δύο από τα πιο αξιόλογα περιοδικά της Ελληνικής Διασποράς: ο Έσπερος και πέντε σχεδόν χρόνια αργότερα η Κλειώ.[1]
Ο Έσπερος εκδόθηκε για πρώτη φορά το 1881, στη Λειψία της Γερμανίας, από τον Δρ. Ιωάννη Περβάνογλο (1831-1911), και συνέχισε να εκδίδεται επί επτά έτη.[2] Συντάκτης του ήταν ο ίδιος ο Ιωάννης Περβάνογλος, όπως αναφέρεται στο πρώτο τεύχος του περιοδικού, με έδρα αρχικά στην Canal Strasse No. 6 της Λειψίας, από το 1882 στην Elster Strasse No. 19 και λίγα χρόνια αργότερα στο Νο. 41 της ίδιας οδού της Λειψίας. Τυπωνόταν από τον Γ. Δρουγουλίνο στη Λειψία και διακινούνταν από το χαρτοπωλείο του Β. Σιγισμούνδου, που δραστηριοποιούταν τόσο στο Βερολίνο όσο και τη Λειψία.[3]
Μετά τον Οκτώβριο του 1888 ο Περβάνογλος φέρνει τον Έσπερο στην Αθήνα, όπου τυπώνει τα τεύχη του τελευταίου τόμου σε ελληνικά τυπογραφικά καταστήματα. Η έκδοση διακόπτεται ξαφνικά τον Οκτώβριο του 1889, χωρίς καμιά ιδιαίτερη μνεία σε προηγούμενα φύλλα του.[4]
Περιγραφή και περιεχόμενο
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο Έσπερος εκδιδόταν ανά δεκαπενθήμερο στη Λειψία, στην Ελληνική γλώσσα. Ήταν πλούσιο σε δημοσιεύσεις και εικονογράφηση περιοδικό με πολυτελέστατη εμφάνιση.
Τεύχη
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Ι. Περβάνογλος, επιμ. (1881–1882). Έσπερος, τεύχη 1 έως 24. Λειψία. Ανακτήθηκε στις 20 Ιουνίου 2026.
- Ι. Περβάνογλος, επιμ. (1884–1885). Έσπερος, τεύχη 73 έως 96. Λειψία. Ανακτήθηκε στις 20 Ιουνίου 2026.
- Ι. Περβάνογλος, επιμ. (1886–1887). Έσπερος, τεύχη 121 έως 144. Λειψία. Ανακτήθηκε στις 20 Ιουνίου 2026.
Όλα τα τεύχη του Έσπερου –προερχόμενα από τη βιβλιοθήκη του Λαυριώτη ιερομόναχου και για δύο χρόνια επισκόπου Κορυτσάς Ευλόγιου Κουρίλα– έχουν ψηφιοποιηθεί από το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων και είναι προσβάσιμα μέσω του Ιδρυματικού Αποθετηρίου του Ολυμπιάς.
Ο πλήρης κατάλογος των ψηφιοποιημένων τευχών.
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ Βλ. Ζήσιμος Χ. Συνοδινός, «"Έσπερος" και "Κλειώ". Δύο περιοδικά στην ελληνική παροικία της Λειψίας», στο περιοδικό Περίπλους (Τετράδιο για τα γράμματα και τις τέχνες), Ζάκυνθος, 1990, τόμος: στ΄, τεύχη: 24-25, σελ. 248.
- ↑ Βλ. Πανελλήνιον Λεύκωμα Εθνικής Εκατονταετηρίδος 1821-1921 : Η χρυσή βίβλος του ελληνισμού. Τόμος Δ', Καλαί Τέχναι, Αθήνα, 1927, σελ. 81.
- ↑ Βλ. Έσπερος, τχ. 1, 1/13 Μαΐου 1881, σελ. 16.
- ↑ Βλ. Ζήσιμος Χ. Συνοδινός, «"Έσπερος" και "Κλειώ". Δύο περιοδικά στην ελληνική παροικία της Λειψίας», στο περιοδικό Περίπλους (Τετράδιο για τα γράμματα και τις τέχνες), Ζάκυνθος, 1990, τόμος: στ΄, τεύχη: 24-25, σελ. 250-251.
Πηγές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Ιωάννης Χατζηιωάννου, επιμ. (1927). Πανελλήνιον Λεύκωμα Εθνικής Εκατονταετηρίδος 1821-1921 : Η χρυσή βίβλος του ελληνισμού. Τόμος Δ'. Καλαί Τέχναι. Εν Αθήναις: Τύποις Ανωνύμου Εταιρείας Εκδόσεων. Ανακτήθηκε στις 20 Ιουνίου 2026.
- Συνοδινός, Ζήσιμος Χ. (Χειμώνας-Άνοιξη 1990). «"Έσπερος" και "Κλειώ". Δύο περιοδικά στην ελληνική παροικία της Λειψίας». Περίπλους (Τετράδιο για τα γράμματα και τις τέχνες) (Ζάκυνθος) ΣΤ΄ (24-25): 244–266. https://www.academia.edu/37567504. Ανακτήθηκε στις 26 Ιουνίου 2026.