Πανεπιστήμιο Γέιλ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση


Πανεπιστήμιο Γέιλ
Yale University
Λογότυπο του Πανεπιστημίου Γέηλ
Γνωμικό Lux Et Veritas
Φως και αλήθεια
Ημερομηνία ίδρυσης 1701
Τύπος Ιδιωτικό
Πρύτανης Richard C. Levin
Ακαδημαϊκό προσωπικό 3,619
Προπτυχιακοί 5,275
Μεταπτυχιακοί 6,318
Τοποθεσία New Haven, Connecticut, Η.Π.Α.
Ιστοσελίδα www.yale.edu
Yale logo.png

Το Πανεπιστήμιο Γέιλ (αγγλικά: Yale University) είναι Αμερικανικό ιδιωτικό πανεπιστήμιο που βρίσκεται στο Νιου Χέιβεν του Κονέκτικατ στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Ιδρύθηκε το 1701 στην αποικία του Κονέκτικατ και είναι το τρίτο παλαιότερο ίδρυμα ανώτατης εκπαίδευσης στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ιδρυθέν ως Κολλεγιακό Σχολείο, το ίδρυμα έχει τις ρίζες του στους κληρικούς του 17ου αιώνα, οι οποίοι προσπάθησαν να καθιερώσουν ένα κολλέγιο που να εκπαιδεύει κληρικούς και πολιτικούς ηγέτες για την αποικία. Το 1718, το κολλέγιο μετονομάστηκε σε Κολλέγιο Γέιλ ως φόρος τιμής στον Έλιχου Γέιλ, διοικητή της Βρετανικής Αποικίας των Ανατολικών Ινδιών. Το 1861, η Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών και Επιστημών έγινε το πρώτο τμήμα που απένειμε διδακτορικό δίπλωμα(Ph.D.).[1] Το Γέιλ έγινε ιδρυτικό μέλος του Συνδέσμου Αμερικανικών Πανεπιστημίων το 1900. Το Κολλέγιο Γέιλ μεταμορφώθηκε στις αρχές του 1930, μέσω της δημιουργίας φοιτητικών εστιών: τώρα υπάρχουν δώδεκα εστίες και σχεδιάζεται να χτιστούν άλλες δύο. Το Γέιλ απασχολεί πάνω από 1.100 καθηγητές διδασκαλίας και συμβούλους, περίπου 5.300 προπτυχιακούς φοιτητές, 6.100 μεταπτυχιακούς φοιτητές και υποψήφιους διδάκτορες. Σχεδόν όλοι οι μόνιμοι καθηγητές διδάσκουν προπτυχιακά μαθήματα, περισσότερα από 2.000 τα οποία προσφέρονται κάθε χρόνο.[2]

Τα περιουσιακά στοιχεία του Γέιλ περιλαμβάνουν ένα κονδύλιο αξίας 19 δισεκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ το 2011[3], έχει τη δεύτερη μεγαλύτερη βιβλιοθήκη από οποιοδήποτε ακαδημαϊκό ίδρυμα στον κόσμο. Οι βιβλιοθήκες του Γέιλ περιέχουν 12,5 εκατομμύρια τόμους σε περισσότερες από δύο ντουζίνες βιβλιοθήκες.[4] 49 Νομπελίστες έχουν συνδεθεί με το Πανεπιστήμιο ως φοιτητές, καθηγητές και προσωπικό. Στο Γέιλ συγκαταλέγονται πολλοί αξιοσημείωτοι απόφοιτοι, μεταξύ των οποίων πέντε Πρόεδροι των ΗΠΑ, 19 Αμερικανοί Ανώτατοι Δικαστές και αρκετοί αρχηγοί ξένων κρατών. Η νομική σχολή του Γέιλ είναι αξιοσέβαστη και η πιο επιλεγόμενη νομική σχολή στις ΗΠΑ.[5]

Οι Yalies αγωνίζονται ενδοκολεγιακώς ως Μπουλντόγκ Γέιλ στο πρωτάθλημα NCAA Division I Ivy.


Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Προέλευση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα ίχνη του Γέιλ ξεκινούν στη Μια Πράξη για την Ελευθερία για την ανέγερση ενός Κολεγιακού Σχολείου, περνώντας από το Γενικό Δικαστήριο της αποικίας του Κονέκτικατ στις 9 Οκτωβρίου 1701, σε μια προσπάθεια να δημιουργήσουν ένα ίδρυμα για την κατάρτιση των υπουργών και να θέσουν ηγεσία για το Κονέκτικατ. Λίγο αργότερα, μια ομάδα δέκα ανεξάρτητων υπουργών: Σάμουελ Άντριου, Τόμας Μπάκιγχαμ, Ισραήλ Τσόνσι, Σάμουελ Μάδερ, Τζέιμς Νόις, Τζέιμς Πέρποντ, Έιμπραχαμ Πίρσον, Νόντια Ράσελ, Τζόσεφ Γουέλ και Τίμοθι Γούντμπριτζ, όλοι απόφοιτοι του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, συναντήθηκαν στη μελέτη του Αιδεσιμότατου Ρίβερεντ Σάμουελ Ράσελ στο Μπράφορντ, Κονέκτικατ, για να συγκεντρώσουν τα βιβλία τους και να σχηματίσουν την πρώτη βιβλιοθήκη του σχολείου. Η ομάδα με επικεφαλής τον Τζέιμς Πέρποντ είναι πλέον γνωστή ως Οι Ιδρυτές.[6]

Αρχικά ονομαζόταν Κολλεγιακό Σχολείο, το ίδρυμα άνοιξε στο σπίτι του πρώτου πρύτανή του, Έιμπραχαμ Πίρσον στο Κίλινγουορθ (σήμερα Κλίντον). Το σχολείο μετακινήθηκε στο Σέιμπρουκ και στη συνέχεια στο Γουέδερσφιλντ. Το 1718 το κολλέγιο μετακινήθηκε στο Νιου Χέβεν του Κονέκτικατ.

Εν τω μεταξύ, ένα ρήγμα σχηματίστηκε στο Χάρβαρντ μεταξύ του έκτου προέδρου Ινκρίζ Μάδερ και του υπόλοιπου κλήρου του Χάρβαρντ, τους οποίους ο Μάδερ θεώρησε ως όλο και πιο φιλελεύθερους, εκκλησιαστικά χαλαρούς και υπερβολικά εκτεταμένους στο πολίτευμα της Εκκλησίας. Η διαμάχη προκάλεσε τους Μάδερ να υπερασπιστούν την επιτυχία του Κολεγιακού Σχολείου, με την ελπίδα ότι θα διατηρηθεί η Πουριτανική θρησκευτική ορθοδοξία με ένα τρόπο που το Χάρβαρντ δεν είχε.[7]

Η Χάρτα δημιουργίας του Κολεγιακού Σχολείου, το οποίο μετονομάστηκε Γέιλ Κολλέγιο, στις 9 Οκτωβρίου, 1701

Το 1718, κατ' εντολή είτε του Πρύτανη Σάμουελ Άντριου ή του Κυβερνήτη της αποικίας Γκόβερνορ Γκάρντον, ο Κότον Μάδερ επικοινώνησε με έναν επιτυχημένο επιχειρηματία στην Ουαλία που ονομαζόταν Έλιχου Γέιλ, για να του ζητήσει οικονομική βοήθεια για την κατασκευή ενός νέου κτιρίου στο κολλέγιο. Mέσα από την πίεση του Τζέρεμι Ντάμμερ, ο Γέιλ ο οποίος είχε κάνει μια περιουσία μέσω του εμπορίου ενώ ζούσε στην Ινδία ως εκπρόσωπος της εταιρείας Ανατολικών Ινδιών, δώρισε εννέα μπάλες χρυσού, που πουλήθηκαν για περισσότερο από 560 λίρες, ένα σημαντικό ποσό εκείνη την εποχή. Ο Γέιλ επίσης δώρισε 417 βιβλία και ένα πορτραίτο του Βασιλιά της Μεγάλης Βρετανίας Γεωργίου Α΄. Ο Κότον Μάδερ πρότεινε να μετονομαστεί το κολέγιο σε Γέιλ έτσι ώστε να τιμήσουν τον πρώτο ευεργέτη τους και να αυξήσουν τις πιθανότητες ότι θα δώσει στο κολλέγιο μια άλλη μεγάλη δωρεά ή κληροδότημα. Ο Έλιχου Γέιλ ήταν μακριά στην Ινδία όταν τα νέα της αλλαγής του ονόματος του σχολείου έφτασαν στο σπίτι του Ρέξαμ, Ουαλία, ένα ταξίδι από το οποίο ποτέ δεν επέστρεψε. Ενώ τελικά άφησε την τύχη του στο Κολλεγιακό Σχολείο μέσω της Μεγαλειότητας του στην πολιτεία του Κονέκτικατ, το σύνταγμα δεν ήταν ποτέ σε θέση με επιτυχία να διεκδικήσει αυτό.

Πρόγραμμα σπουδών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Γέιλ εμπνεύστηκε από τα μεγάλα πνευματικά κινήματα της εποχής -την μεγάλη Αφύπνιση και τον Διαφωτισμό -χάρη στα θρησκευτικά και επιστημονικά ενδιαφέροντα των προέδρων Τόμας Κλαπ και Έζρα Στάιλς. Και οι δύο είχαν συμβάλει στην ανάπτυξη του επιστημονικού προγράμματος σπουδών στο Γέιλ, ενώ αντιμετώπιζαν πολέμους, βίαιους φοιτητές, γκραφίτι, ασχετοσύνη των προγραμμάτων σπουδών, απελπιστική ανάγκη για δωρεά και μάχες με το νομοθετικό σώμα του Κονέκτικατ.[8]

Σοβαροί Αμερικανοί φοιτητές της θεολογίας και της θεότητας, ιδιαίτερα στην Nέα Αγγλία θεώρησαν τα Εβραϊκά ως κλασσική γλώσσα, μαζί με τα Ελληνικά και τα Λατινικά και απαραίτητα για την μελέτη της Παλαιάς Διαθήκης από το πρωτότυπο κείμενο. Ο Αιδεσιμότατος Έζρα Στάιλς, πρόεδρος του Κολεγίου από το 1778 ως το 1795, έφερε μαζί του το ενδιαφέρον για την Εβραϊκή γλώσσα ως όχημα για την μελέτη αρχαίων Βιβλικών κειμένων στο πρωτότυπο κείμενο (όπως είναι κοινό σε άλλα σχολεία), απαιτώντας από όλους τους πρωτοετείς φοιτητές μελετήσουν Εβραϊκά ( σε αντίθεση με το Χάρβαρντ, όπου μόνο οι δευτεροετείς φοιτητές όφειλαν να μελετούν Εβραϊκά) και είναι υπεύθυνο για την φράση στα Εβραϊκά אורים ותמים (Urim and Thummim -Φως και Αλήθεια) στην σφραγίδα του Γέιλ. Η μεγαλύτερη πρόκληση του Στάιλς εμφανίστηκε τον Ιούλιο του 1779 όταν Βρετανικές εχθρικές δυνάμεις κατέλαβαν το Νιου Χέβεν και απείλησαν να ισοπεδώσουν το Κολλέγιο. Ευτυχώς, ο απόφοιτος του Γέιλ Έντμαντ Φάνινγκ, γραμματέας στο Βρετανικό Γενικό στην εντολή της κατοχής, μεσολάβησε και το Κολλέγιο σώθηκε. Αργότερα δόθηκε στον Φάνινγκ τιμητικός βαθμός LLD, το 1803 για τις προσπάθειές του.[9]

To πρόγραμμα σπουδών Σκηνοθεσίας ιδρύθηκε για 125 πρωτοετείς φοιτητές σαν ένα διεπιστημονικό μάθημα περιλαμβάνει μεγάλα έργα της Δυτικής σκέψης.

Επίσης το πανεπιστήμιο είναι διάσημο για τις συλλογές τις οποίες έχει στην ιδιοκτησία του. Χαρακτηριστικό είναι ότι μόνο το κεντρικό κτίριο της βιβλιοθήκης έχει 4 εκατομμύρια τόμους. Επίσης αξιόλογη είναι και η συλλογή έργων τέχνης του πανεπιστημίου, το οποίο περιέχει κυρίως έργα μοντέρνας τέχνης. Το μουσείο Yale για τη βρετανική τέχνη, το οποίο στεγάζεται σε κτήριο του γνωστού αρχιτέκτονα Louis Kahn, φιλοξενεί τη μεγαλύτερη συλλογή βρετανικής τέχνης εκτός συνόρων της Μεγάλης Βρετανίας.

Ανάμεσα στους αποφοίτους του πανεπιστημίου συγκαταλέγονται ισχυρές προσωπικότητες όπως οι Τζωρτζ Μπους τζούνιορ, Τζωρτζ Μπους ο πρεσβύτερος, Μπιλ Κλίντον κ.α.

Αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Περιέχεται κείμενο από την αγγλική βικιπαίδεια που εκδίδεται με δικαιώματα cc-by-sa, λήμμα en:Yale University
  1. ^(αγγλικά)Το Γέιλ εκδίδει πρώτο διδακτορικό
  2. ^(αγγλικά)Η διδασκαλία των προπτυχιακών μαθημάτων στο Γέιλ
  3. ^(αγγλικά)Τα περιουσιακά στοιχεία του Γέιλ
  4. ^(αγγλικά)Οι βιβλιοθήκες του Γέιλ
  5. ^(αγγλικά)Η νομική σχολή του Γέιλ
  6. ^(αγγλικά)Η συγκέντρωση βιβλίων
  7. ^(αγγλικά)Η διαμάχη για το Κολεγιακό Σχολείο
  8. ^(αγγλικά)Ο πρόεδρος Τόμας Κλαπ
  9. ^(αγγλικά)Η βοήθεια του Φάνινγκ

Εξωτερικές συνδέσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα

Συντεταγμένες: 41°18′40″N 72°55′36″W / 41.311150°N 72.92655°W / 41.311150; -72.92655

Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Yale University της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).