Κυβέρνηση Γεωργίου Α. Παπανδρέου 2009

O Γιώργος Παπανδρέου ορκίζεται πρωθυπουργός της Ελλάδας.

Η Κυβέρνηση Γεωργίου Α. Παπανδρέου 2009 (6 Οκτωβρίου 2009 - 11 Νοεμβρίου 2011) σχηματίστηκε από τον πρωθυπουργό Γεώργιο Παπανδρέου, πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ που αναδείχθηκε νικητήριο κόμμα στις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου 2009, με ποσοστό 43,92% και 160 έδρες στη Βουλή και ανέλαβε τη διοίκηση της χώρας από την προηγούμενη Κυβέρνηση Κωνσταντίνου Α. Καραμανλή 2007. Ο Παπανδρέου έλαβε από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κάρολο Παπούλια εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στις 5 Οκτωβρίου 2009 και ορκίστηκε στις 6 Οκτωβρίου μόνος του. Η σύνθεση της κυβέρνησης ανακοινώθηκε το απόγευμα της ίδιας μέρας και ορκίστηκε από τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο την επομένη, 7 Οκτωβρίου 2009. Το σημαντικότερο ζήτημα που κλήθηκε να σντιμετώπισει η Κυβέρνηση Γιώργου Παπανδρέου ήταν η Ελληνική κρίση χρέους 2010, που τελικά είχε ως αποτέλεσμα την παραίτηση του πρωθυπουργού. Στις 6 Νοεμβρίου 2011 η Προεδρία της Δημοκρατίας ανακοίνωσε συμφωνία του πρωθυπουργού Γ. Παπανδρέου με τον αρχηγό της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης Α. Σαμαρά για σχηματισμό νέας κυβέρνησης. Η νέα κυβέρνηση με πρωθυπουργό τον οικονομολόγο Λουκά Παπαδήμο σχηματίστηκε στις 11 Νοεμβρίου 2011 (Κυβέρνηση Λουκά Παπαδήμου 2011).

Αρχική σύνθεση

O πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου με τα μέλη της αρχικής σύνθεσης της κυβέρνησης.

Η σύνθεση της αρχικής κυβέρνησης:

• Πρωθυπουργός Γεώργιος Α. Παπανδρέου
• Αντιπρόεδρος Θεόδωρος Πάγκαλος

Υπουργείο Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης

• Υπουργός: Γιάννης Ραγκούσης
• Υφυπουργός: Γιώργος Ντόλιος
• Υφυπουργός με έδρα τη Θεσσαλονίκη: Θεοδώρα Τζάκρη

Υπουργείο Οικονομικών

• Yπουργός: Γιώργος Παπακωνσταντίνου
• Υφυπουργός: Φίλιππος Σαχινίδης

Υπουργείο Εξωτερικών

• Υπουργός: Γεώργιος Α. Παπανδρέου
• Αναπλ. υπουργός: Δημήτρης Δρούτσας
• Υφυπουργός: Σπύρος Κουβέλης

Υπουργείο Εθνικής Άμυνας

• Υπουργός: Ευάγγελος Βενιζέλος
• Αναπληρωτής υπουργός: Πάνος Μπεγλίτης

Υπουργείο Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας

• Υπουργός: Λούκα Κατσέλη
• Υφυπουργός: Σταύρος Αρναουτάκης
• Υφυπουργός με έδρα τη Θεσσαλονίκη: Μάρκος Μπόλαρης

Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής

• Υπουργός: Τίνα Μπιρμπίλη
• Υφυπουργός: Γιάννης Μανιάτης
• Υφυπουργός: Θάνος Μωραΐτης

Υπουργείο Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων

• Υπουργός: Άννα Διαμαντοπούλου
• Υφυπουργός: Εύη Χριστοφιλοπούλου
• Υφυπουργός: Γιάννης Πανάρετος

Υπουργείο Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων

• Υπουργός: Δημήτρης Ρέππας
• Υφυπουργός: Γιάννης Μαγκριώτης
• Υφυπουργός: Νίκος Σηφουνάκης

Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης

• Υπουργός: Ανδρέας Λοβέρδος
• Υφυπουργός: Γιώργος Κουτρουμάνης

Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης

• Υπουργός: Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου
• Υφυπουργός: Φώφη Γεννηματά

Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

• Υπουργός: Κατερίνα Μπατζελή
• Υφυπουργός: Μιχάλης Καρχιμάκης

Υπουργείο Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

• Υπουργός: Χάρης Καστανίδης
• Υφυπουργός: Απόστολος Κατσιφάρας

Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη

• Υπουργός: Μιχάλης Χρυσοχοΐδης
• Υφυπουργός: Σπύρος Βούγιας

Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού

• Υπουργός: Παύλος Γερουλάνος
• Υφυπουργός: Γιώργος Νικητιάδης

• Υπουργός Επικρατείας παρά τω πρωθυπουργώ:

• Υπουργός: Χάρης Παμπούκης
• Υφυπουργός Γεώργιος Πεταλωτής (και κυβερνητικός εκπρόσωπος)

Αλλαγές εκτός ανασχηματισμών

• Ο υφυπουργός Εσωτερικών Ντίνος Ρόβλιας παραιτήθηκε στις 15 Δεκεμβρίου 2009 και αντικαταστάθηκε στις 11 Ιανουαρίου 2010 από τον Γιώργο Ντόλιο.
• Η υφυπουργός Τουρισμού Άντζελα Γκερέκου παραιτήθηκε στις 17 Μαΐου 2010 και αντικαταστάθηκε στις 21 Μαΐου από τον Γιώργο Νικητιάδη.

Πρώτος ανασχηματισμός

Από τον πρώτο ανασχηματισμό της 7ης Σεπτεμβρίου του 2010 προέκυψε το ακόλουθο κυβερνητικό σχήμα:

• Πρωθυπουργός Γεώργιος Α. Παπανδρέου
• Αντιπρόεδρος Θεόδωρος Πάγκαλος

Υπουργείο Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης

• Υπουργός: Γιάννης Ραγκούσης
• Υφυπουργός: Γιώργος Ντόλιος
• Υφυπουργός: Θεοδώρα Τζάκρη

Υπουργείο Οικονομικών

• Yπουργός: Γιώργος Παπακωνσταντίνου
• Υφυπουργός: Φίλιππος Σαχινίδης
• Υφυπουργός: Δημήτρης Κουσελάς

Υπουργείο Εξωτερικών

• Υπουργός: Δημήτρης Δρούτσας
• Αναπλ. υπουργός με αρμοδιότητα την Ε.Ε.: Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου
• Υφυπουργός: Δημήτρης Δόλλης
• Υφυπουργός: Σπύρος Κουβέλης

Υπουργείο Εθνικής Άμυνας

• Υπουργός: Ευάγγελος Βενιζέλος
• Αναπλ. υπουργός: Πάνος Μπεγλίτης

Υπουργείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας

• Υπουργός: Μιχάλης Χρυσοχοΐδης
• Αναπλ. υπουργός: Σωκράτης Ξυνίδης
• Υφυπουργός: Παναγιώτης Ρήγας
• Υφυπουργός: Κωνσταντίνος Ρόβλιας

Υπουργείο Θαλασσίων Υποθέσεων, Νήσων και Αλιείας

• Υπουργός: Γιάννης Διαμαντίδης
• Υφυπουργός: Ελπίδα Τσουρή

Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής

• Υπουργός: Τίνα Μπιρμπίλη
• Αναπλ. υπουργός: Νικόλαος Σηφουνάκης
• Υφυπουργός: Γιάννης Μανιάτης
• Υφυπουργός: Θάνος Μωραΐτης

Υπουργείο Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων

• Υπουργός: Άννα Διαμαντοπούλου
• Αναπλ. υπουργός: Φώφη Γεννηματά
• Υφυπουργός: Εύη Χριστοφιλοπούλου
• Υφυπουργός: Γιάννης Πανάρετος

Υπουργείο Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων

• Υπουργός: Δημήτρης Ρέππας
• Υφυπουργός: Γιάννης Μαγκριώτης
• Υφυπουργός: Σπύρος Βούγιας

Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης

• Υπουργός: Λούκα Κατσέλη
• Αναπλ. υπουργός: Γιώργος Κουτρουμάνης
• Υφυπουργός: Βασίλης Κεγκέρογλου
• Υφυπουργός: Άννα Νταλάρα

Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης

• Υπουργός: Ανδρέας Λοβέρδος
• Υφυπουργός: Μιχάλης Τιμοσίδης
• Υφυπουργός: Χρήστος Αηδόνης

Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

• Υπουργός: Κώστας Σκανδαλίδης
• Υφυπουργός: Μιλένα Αποστολάκη
• Υφυπουργός: Γ. Κουτσούκος

Υπουργείο Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

• Υπουργός: Χάρης Καστανίδης

Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη

• Υπουργός: Χρήστος Παπουτσής
• Υφυπουργός: Μανώλης Όθωνας

Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού

• Υπουργός: Παύλος Γερουλάνος
• Αναπλ. υπουργός: Τηλέμαχος Χυτήρης
• Υφυπουργός : Γιώργος Νικητιάδης

Υπουργείο Επικρατείας και Επενδύσεων

• Υπουργός: Χάρης Παμπούκης
• Υφυπουργός Τύπου και Κυβερνητικός εκπρόσωπος Γεώργιος Πεταλωτής

Δεύτερος ανασχηματισμός

Η τελευταία σύνθεση της Κυβέρνησης Παπανδρέου προέκυψε μετά τον ανασχηματισμό της 17ης Ιουνίου του 2011 και έχει ως εξής:

• Πρωθυπουργός: Γεώργιος Α. Παπανδρέου
• Αντιπρόεδροι: Θεόδωρος Πάγκαλος, Ευάγγελος Βενιζέλος

Υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης

• Yπουργός: Δημήτρης Ρέππας
• Υφυπουργός: Παντελής Τζωρτζάκης
• Υφυπουργός: Ντίνος Ρόβλιας

Υπουργείο Εσωτερικών

• Υπουργός: Χάρης Καστανίδης
• Υφυπουργός: Πάρις Κουκουλόπουλος

Υπουργείο Οικονομικών

• Yπουργός: Ευάγγελος Βενιζέλος
• Αναπλ. υπουργός: Φίλιππος Σαχινίδης
• Αναπλ. υπουργός: Παντελής Οικονόμου

Υπουργείο Εξωτερικών

• Υπουργός: Σταύρος Λαμπρινίδης
• Αναπλ. υπουργός: Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου
• Υφυπουργός: Δημήτρης Δόλλης

Υπουργείο Εθνικής Άμυνας

• Υπουργός: Πάνος Μπεγλίτης
• Υφυπουργός: Κώστας Σπηλιόπουλος

Υπουργείο Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας

• Υπουργός: Μιχάλης Χρυσοχοΐδης
• Αναπληρωτής Υπουργός: Χάρης Παμπούκης
• Αναπληρωτής Υπουργός: Σωκράτης Ξυνίδης
• Υφυπουργός: Θάνος Μωραΐτης

Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής

• Υπουργός: Γιώργος Παπακωνσταντίνου
• Αναπλ. υπουργός: Νικόλαος Σηφουνάκης
• Υφυπουργός: Γιάννης Μανιάτης

Υπουργείο Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων

• Υπουργός: Άννα Διαμαντοπούλου
• Αναπλ. υπουργός: Φώφη Γεννηματά
• Υφυπουργός: Εύη Χριστοφιλοπούλου

Υπουργείο Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων

• Υπουργός: Γιάννης Ραγκούσης
• Υφυπουργός: Γιάννης Μαγκριώτης

Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης

• Υπουργός: Γιώργος Κουτρουμάνης
• Υφυπουργός: Γιάννης Κουτσούκος

Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης

• Υπουργός: Ανδρέας Λοβέρδος
• Υφυπουργός: Μιχάλης Τιμοσίδης
• Υφυπουργός: Χρήστος Αηδόνης
• Υφυπουργός: Μάρκος Μπόλαρης

Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

• Υπουργός: Κώστας Σκανδαλίδης
• Υφυπουργός: Γιάννης Δριβελέγκας

Υπουργείο Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

• Υπουργός: Μιλτιάδης Παπαϊωάννου
• Υφυπουργός: Γεώργιος Πεταλωτής

Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη

• Υπουργός: Χρήστος Παπουτσής
• Υφυπουργός: Μανώλης Όθωνας

Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού

• Υπουργός: Παύλος Γερουλάνος
• Υφυπουργός : Γιώργος Νικητιάδης

• Υπουργείο Επικρατείας

• Υπουργός και Κυβερνητικός εκπρόσωπος: Ηλίας Μόσιαλος
• Υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ: Άγγελος Τόλκας

• Στην Κυβερνητική Επιτροπή λαμβάνουν μέρος δέκα υπουργοί:

• Οικονομικών, Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, Εσωτερικών, Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας, Περιβάλλοντος, Παιδείας, Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων, Υγείας, Γεωργίας και Προστασίας του Πολίτη
• Ευάγγελος Βενιζέλος, Δημήτρης Ρέππας, Χάρης Καστανίδης, Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, Γιώργος Παπακωνσταντίνου, Αννα Διαμαντοπούλου, Γιάννης Ραγκούσης, Ανδρέας Λοβέρδος, Κώστας Σκανδαλίδης και Χρήστος Παπουτσής.

Αλλαγές

Σε σχέση με την προηγούμενη κυβέρνηση υπήρξε μείωση προσώπων από 48 σε 41, ενώ απομακρύνθηκαν από κυβερνητικές θέσεις οι υπουργοί Λούκα Κατσέλη, Τίνα Μπιρμπίλη, Δημήτρης Δρούτσας, Τηλέμαχος Χυτήρης και Γιάννης Διαμαντίδης και οι υφυπουργοί Γιάννης Πανάρετος, Σπύρος Κουβέλης, Μιλένα Αποστολάκη, Άννα Νταλάρα, Θεοδώρα Τζάκρη, Γιώργος Ντόλιος, Σπύρος Βούγιας, Ελπίδα Τσουρή, Δημήτρης Κουσελάς, Παναγιώτης Ρήγας και Βασίλης Κεγκέρογλου. Νέα πρόσωπα στη συγκεκριμένη κυβέρνηση αποτελούν οι Μιλτιάδης Παπαϊωάννου, Σταύρος Λαμπρινίδης, Ηλίας Μόσιαλος, Άγγελος Τόλκας, Παντελής Οικονόμου, Πάρις Κουκουλόπουλος, Παντελής Τζωρτζάκης, Μάρκος Μπόλαρης, Γιάννης Δριβελέγκας και Κώστας Σπηλιόπουλος.

Σε επίπεδο υπουργείων το Υπουργείο Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης μετονομάστηκε σε Υπουργείο Εσωτερικών, ενώ δημιουργήθηκε το νέο Υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης. Το Υπουργείο Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας καταργήθηκε και οι αρμοδιότητές του συχωνεύθηκαν με αυτές του Υπουργείου Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας που μετονομάστηκε σε Υπουργείο Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας. Το Υπουργείο Επικρατείας και Επενδύσεων μετονομάστηκε σε Υπουργείο Επικρατείας. Τέλος δημιουργήθηκε νέο θεσμικό όργανο, η κυβερνητική επιτροπή.

Έργο

Το 2011 η κυβέρνηση αποφάσισε να κατασκευάσει φράκτη στον Έβρο για την αντιμετώπιση της λαθρομετανάστευσης, κάτι που τελικα δεν τελεσφόρησε. Επιπλέον, στη φύλαξη των ελληνικών συνόρων συνεισφέρουν με στρατιωτικά σώματα και άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (FRONTEX), ενώ υπάρχει Τούρκος αξιωματικός που επιβλέπει τις στρατιωτικές αεροπορικές κινήσεις από τη βάση στη Λάρισα. Επιπλέον, πραγματοποιήθηκαν και προγραμματίστηκαν κοινές στρατιωτικές ασκήσεις με το Ισραήλ (στρατιωτικό πρόγραμμα Μίνωας).

Στον τομέα της οικονομίας η κυβέρνηση Γεώργιου Παπανδρέου 2009 ήρθε αντιμέτωπη με μεγάλο έλλειμμα του κρατικού προϋπολογισμού. Τα προηγούμενα στατιστικά στοιχεία της ελληνικής οικονομίας αποδείχθηκαν λανθασμένα, γεγονός που αποδεδειγμένα γνώριζε η κυβέρνηση πριν αναλάβει. Αρχικά, υποστήριξε ότι μπορούσε να αντιμετωπίσει το πρόβλημα του δημοσιονομικού ελλείμματος, πατάσσοντας τη φοροδιαφυγή, χρόνιο επιχείρημα των ελληνικών κυβερνήσεων. Μετά την αποτυχία αυτής της τακτικής στράφηκε στις αγορές, οι οποίες εν τω μεταξύ δεν είχαν πια εμπιστοσύνη στο ελληνικό κράτος, γιατί ήταν υπερχρεωμένο με μεγάλη πιθανότητα πτώχευσης και γιατί αποδείχθηκε ότι είχε διαδώσει ανακριβή οικονομικά στοιχεία. Η κυβέρνηση τότε στράφηκε για βοήθεια στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία σε μια προσπάθεια βελτίωσης της αξιοπιστίας της Ελλάδας υποσχέθηκε ότι θα χρηματοδοτήσει το ελληνικό κράτος για να μην πτωχεύσει. Αυτή η απόπειρα απέτυχε, ώστε η κυβέρνηση να ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο να δημιουργήσουν μηχανισμό στήριξης του ελληνικού κράτους, το οποίο και έγινε.

Στη δημόσια διακυβέρνηση εντάσσεται και η χρήση του διαδικτύου και γενικά ηλεκτρονικών συστημάτων, όπως το πρόγραμμα Εύδοξος για τη διανομή βιβλίων σε πανεπιστήμια και το πρόγραμμα ηλεκτρονικής συνταγογράφησης. Με βάση το πρόγραμμα Διαύγεια, όλοι οι νόμοι και αποφάσεις που εκδίδονται από κυβερνητικά όργανα, φορείς του στενού και του ευρύτερου δημόσιου τομέα και από Ανεξάρτητες Αρχές δημοσιεύονται πλέον στο διαδίκτυο. Έγινε καταγραφή των δημοσίων υπαλλήλων και δημιουργήθηκε Ενιαία Αρχή Πληρωμής (ΕΑΠ).

Μεγάλη αλλαγή είναι το πρόγραμμα Καλλικράτης, διάδοχο του προγράμματος Καποδίστρια, το οποίο ολοκληρώθηκε και με το οποίο συγχωνεύθηκαν δήμοι και κοινότητες σε μεγαλύτερους δήμους, καταργήθηκαν οι νομαρχίες, ενώ οι περιφερειάρχες είναι πλέον αιρετοί. Η αλλαγή της διοικητικής διαίρεσης συνοδεύτηκε και από αλλαγή στις αρμοδιότητες των διοικητικών θέσεων.

Δεδομένου ότι η κυβέρνηση αντιμετώπιζε οικονομικό πρόβλημα λόγω του μεγάλου μεγέθους του δημόσιου τομέα, αποφάσισε σε πρώτη φάση την απογραφή των υπαλλήλων του Ελληνικού Δημοσίου και τη σύσταση Ενιαίας Αρχής Πληρωμής την οποία προώθησε με απόφαση του Ιουνίου 2010. Η απογραφή των μισθοδοτούμενων από τον κρατικό προϋπολογισμό πραγματοποιήθηκε ψηφιακά σε πρώτη φάση (7-29 Ιουλίου 2010) για υπαλλήλους του Δημοσίου, των Ν.Π.Δ.Δ. και των Ο.Τ.Α. (δήμοι και νομαρχίες). Στη δεύτερη φάση (φθινόπωρο 2010) απογράφηκαν οι εργαζόμενοι στις Δ.Ε.Κ.Ο., σε Ν.Π.Ι.Δ. του Δημοσίου και σε δημοτικές επιχειρήσεις. Με την λήξη της πρώτης φάσης της απογραφής στις 29 Ιουλίου 2010, ο αριθμός των απογεγραμμένων ξεπερνούσε τις 750.000, ενώ εκτιμήθηκε ότι με την ολοκλήρωση και της δεύτερης φάσης το σύνολο των απογεγραμμένων θα ξεπερνούσε το 1.000.000. Μέχρι τις 31 Ιουλίου 2010 είχαν απογραφεί 768.009 δημόσιοι υπάλληλοι.

Τμήμα του λιμανιού του Πειραιά εκχωρήθηκε προς εκμετάλλευση για 35 χρόνια στην Κινέζικη εταιρία Cosco, γεγονός που είχε αποφασίστει από την προηγούμενη κυβέρνηση.

Διαδοχή

Ο Γιώργος Παπανδρέου με τον Λουκά Παπαδήμο κατά την τελετή παράδοσης παραλαβής στο Μέγαρο Μαξίμου.

Η κυβέρνηση αντικαταστάθηκε στις 11 Νοεμβρίου 2011 από την κυβέρνηση συνεργασίας Λουκά Παπαδήμου 2011, μετά την παραίτηση του πρωθυπουργού Γιώργου Παπανδρέου.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

• Κατάλογος όλων των ελληνικών κυβερνήσεων από το 1909 από τη Γενική Γραμματεία της Κυβέρνησης