Επαρχίες της Εσθονίας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Η επαρχία ή κομητεία (εσθονικά:maakond) είναι μια διοικητική υποδιαίρεση της Εσθονίας. Η Εσθονία διαιρείται σε 15 επαρχίες. Η κυβέρνηση (εσθονικά: maavalitsus) της κάθε επαρχίας έχει επικεφαλής τον κυβερνήτη της επαρχίας (εσθονικά: maavanem), που εκπροσωπεί την κυβέρνηση της χώρας σε τοπικό επίπεδο. Οι κυβερνήτες διορίζονται από την Κυβέρνηση της Εσθονίας για ένα διάστημα πέντε ετών.

Κάθε επαρχία διαιρείται περαιτέρω σε οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης (Municipalities of Estonia) οι οποίοι είναι δύο τύπων: ο αστικός , ή δήμος (linn), και ο αγροτικός, ή κοινότητα (vald).

Κατάλογος επαρχιών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Επαρχίες Πρωτεύουσα Έκταση Πληθυσμός
Χάργιουμαα Ταλίν 4,333 km² 521,410
Χιίουμαα Κέρντλα 989 km² 10,289
Ίντα-Βίρουμαα Γιόχβι 3,364 km² 174,809
Γιέρβαμαα Πάιντε 2,623 km² 38,255
Γιογκέβαμαα Γιογκέβα 2,604 km² 37,647
Λέενεμαα Χάαψαλου 2,383 km² 28,101
Λέενε-Βίρουμαα Ράκβερε 3,627 km² 68,090
Πάρνουμαα Πάρνου 4,807 km² 89,660
Πόλβαμαα Πόλβα 2,165 km² 31,954
Ράπλαμαα Ράπλα 2,980 km² 37,093
Σάαρεμαα Κουρεσάαρε 2,673 km² 35,356
Τάρτουμαα Τάρτου 2,993 km² 148,872
Βάλγκαμαα Βάλγκα 2,044 km² 35,059
Βιλγιάντιμαα Βιλγιάλντι 3,422 km² 56,854
Βόρουμαα Βόρου 2,305 km² 38,967

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Επαρχίες της Εσθονίας

Τους πρώτους αιώνες μ.χ. άρχισαν να αναδύονται πολιτικές και διοικητικές διαιρέσεις στην Εσθονία. Εμφανίστηκαν δύο μεγαλύτερες υποδιαιρέσεις: η κοινότητα(kihelkond) και η επαρχία ή κομητεία (maakond). Η κοινότητα αποτελούνταν από περισσότερα χωριά. Κοντά σε όλες τις κοινότητες υπήρχε τουλάχιστον ένα κάστρο. Η άμυνα της τοπικής περιοχής διευθύνονταν από τον υψηλότερο αξιωματούχο, τον γεροντότερο της κοινότητας. Η επαρχία από την άλλη αποτελούνταν από πολλές κοινότητες μαζί, και που είχε πάλι επικεφαλής έναν γέροντα. Κατά τον 13ο αιώνα είχαν σχηματιστεί οι ακόλουθες επαρχίες στην Εσθονία: Σάαρεμαα (Osilia), Λέενεμαα (Rotalia or Maritima), Χάργιουμαα (Harria), Ρεβάλα (Revalia), Βίρουμαα (Vironia), Γιέρβαμαα (Jervia), Σακάλα (Saccala), και Ουγκάντι (Ugaunia).[1] Επιπλέον υπήρχαν μια σειρά από μικρότερες γεροντείες στην κεντρική Εσθονία όπου ο κίνδυνος του πολέμου ήταν μικρότερος - Vaiga, Mõhu, Nurmekund και Alempois. Ο ακριβής αριθμός και τα σύνορα αυτών των γεροντειών αμφισβητούνται.

Χάρτης της νοτίου Βαλτικής περί το 1705.

Η πρώτη βασισμένη σε πηγές αναφορά των πολιτικών και διοικητικών υποδιαιρέσεων της Εσθονίας προέρχεται από το Χρονικό του Ερρίκου της Λιβονίας, γραμμένο τον 13ο αιώνα κατά την διάρκεια των Σταυροφοριών του Βορρά.

Η αυτονομία των κομητειών και κοινοτήτων της Εσθονίας έληξε μετά την κατάκτηση και τον διαμελισμό της μεταξύ της Δανίας, του Τάγματος της Λιβονίας, της Επισκοπής του Ντόρπατ και της Επισκοπής του Ösel-Wiek. Η ονομασία Ρεβάλα έγινε Ρέβαλ, αντικαθιστώντας το όνομα της εσθονικής πόλης Λιντάνισσε, μετέπειτα Ταλίν. Το Ουγκάντι, η Σακάλα και άλλες μικρότερες γεροντείες εξαφανίστηκαν από την κοινή χρήση.

Στην δεκαετία του 1580, μετά τον Πόλεμο της Λιβονίας καθώς η Σουηδία είχε κατακτήσει την Βόρειο Εσθονία, οι επαρχίες Χάργιου, Γιέρβα, Λέενε και Βίρου σχηματίστηκαν πλέον επίσημα εκεί. Στην Νότιο Εσθονία, που ανήκε στην Πολωνία μεταξύ 1582-1625, διαιρέθηκε στις βοϊβοντίνες του Πάρνου και του Τάρτου. Η νήσος Σάαρεμαα ανήκε στην Δανία μέχρι το 1645. Όλες έγιναν κομητείες καθώς περιέρχονταν στην κυριαρχία της Σουηδίας.

Αυτό το διοικητικό σύστημα παρέμεινε σε μεγάλο βαθμό όταν η Εσθονία περιήλθε στους Ρώσους ως αποτέλεσμα του Βορείου Πολέμου. Το 1793 δημιουργήθηκε η Επαρχία Βόρου στον νότο της επαρχίας Τάρτου, η Επαρχία Βιλγιάντι ανάμεσα στις επαρχίες Τάρτου και Πάρνου, και η επαρχία Παλντίσκι δυτικά της επαρχίας Χάγιου. Το 1796 η επαρχία Παλτνίσκι ξαναενώθηκε με την Χάργιου. Μέχρι το 1888 οι επαρχίες Βόρου και Βιλγιάντι δεν ήταν εντελώς ανεξάρτητες από τις επαρχίες Τάρτου και Πάρνου αντίστοιχα.

Πολλές αλλαγές έγιναν στα σύνορα των επαρχιών από τότε που η Εσθονία έγινε ανεξάρτητη, με πιο ξεχωριστή την δημιουγία της επαρχίας Βάλγκα (από τμήματα των επαρχιών του Βόρου, του Τάρτου και του Βιλγιάντι) και της επαρχίας Πετσέρι (περιοχή που προσαρτήθηκε από την Ρωσία με την συνθήκη ειρήνης του Τάρτου το 1920).

Στην διάρκεια της Σοβιετικής κυριαρχίας, η επαρχία Πετσέρι έγινε για άλλη μια φορά τμήμα της Ρωσίας το 1945. Η Χιίουμαα αποσχίστηκε από την Λεένεμαα το 1946, και η Γιογκέβαμαα από την Τάρτουμαα το 1949 και η Γιόβιμαα (η σημερινή Επαρχία Ίντα-Βίρου) από την Βίρουμαα το 1949. Οι κομητείες καταλύθηκαν εντελώς το 1950 καθώς η τότε Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Εσθονίας διαιρέθηκε σε ζώνες (rajoonid) και (μέχρι το 1953) σε επαρχίες (oblast). Μέχρι το 1960 τα σύνορα των ζωνών άλλαζαν συχνά ώσπου έμειναν 15 από αυτές.

Από αυτές, περιοχές Πόλβα και η Ράπλα έγιναν ξεχωριστές επαρχίες, ενώ οι άλλες μόλις και μετά βιας ανταποκρίνονταν στον διοικητικό χάρτη των επαρχιών προ του 1950.

Οι κομητείς επανιδρύθηκαν την 1 Ιανουαρίου, 1990 στα ίδια σύνορα με τις επαρχίες της πρώην Σοβιετικής εποχής. Λόγω των πολλών διαφορών μεταξύ της τρέχουσας και των ιστορικών (πριν το 1940) διαγραμμάτων, τα ιστορικά σύνορα χρησιμοποιούνται ακόμα στην εθνολογία, απεικονίζοντας καλύτερα τις πολιτισμικές και γλωσσολογικές διαφορές.


Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Estonia and the Estonians (Studies of Nationalities) Toivo U. Raun p.11 ISBN 0-8179-2852-9

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]