Έλλα Φιτζέραλντ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Έλλα Φιτζέραλντ
Ella Fitzgerald 1962.JPG
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση 25  Απριλίου 1917[1][2][3]
Νιούπορτ Νιούζ
Θάνατος 15  Ιουνίου 1996[1][4][2][3]
Μπέβερλι Χιλς
Αιτία θανάτου σακχαρώδης διαβήτης
Συνθήκες θανάτου φυσικά αίτια
Τόπος ταφής Inglewood Park Cemetery
Εθνικότητα Αφροαμερικανοί
Υπηκοότητα Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσες Αγγλικά
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητα τραγουδίστρια-τραγουδοποιός
συνθέτρια
μαέστρος
αρχηγός μουσικού συγκροτήματος
μουσικός της τζαζ
τραγουδίστρια
Επηρεάστηκε από Maxine Sullivan
Περίοδος ακμής 1934 - 1993
Οικογένεια
Σύζυγος Ray Brown (1947–1953)
Τέκνα Ray Brown, Jr.
Αξιώματα και βραβεύσεις
Βραβεύσεις Προεδρικό Μετάλλιο της Ελευθερίας
Εθνικό μετάλλιο των τεχνών
Βραβείο Γκράμι για Συνολική Προσφορά (1967)
National Women's Hall of Fame (1995)[5]
Τάγμα των τεχνών και των γραμμάτων
Kennedy Center Honors (1979)
Honorary doctor of the Princeton University
Ιστοσελίδα
Επίσημη ιστοσελίδα
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Η Έλλα Φιτζέραλντ (Ella Fitzgerald· 25 Απριλίου 191715 Ιουνίου 1996) ήταν Αμερικανίδα τραγουδίστρια της τζαζ. Στη διάρκεια της σταδιοδρομίας της, που διήρκεσε περίπου έξι δεκαετίες, απέκτησε παγκόσμια φήμη και καταξιώθηκε διεθνώς, ξεχωρίζοντας χάρη στις ιδιαίτερες φωνητικές ικανότητές της. Κέρδισε 14 βραβεία Γκράμι και γνώρισε πολυάριθμες τιμητικές διακρίσεις, μεταξύ των οποίων ξεχωρίζουν οι απονομές του Εθνικού Μεταλλίου Τέχνης (1987)[6] και του Προεδρικού Μεταλλίου της Ελευθερίας (Δεκέμβριος 1992).[7]

Βιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γεννήθηκε στο Νιούπορτ Νιουζ της Βιρτζίνιας. Η μητέρα της μετακόμισε μαζί της στη βιομηχανική πόλη Γιόνκερς, βόρεια της Νέας Υόρκης. Πίεσε την Έλλα να ασχοληθεί με το τραγούδι και εκείνη έβαλε το όνομά της σε λίστα υποψηφίων διαγωνισμού στο θέατρο Apollo του Χάρλεμ το 1934.

Έχοντας κερδίσει σε αρκετούς διαγωνισμούς ταλέντου, στα μέσα της δεκαετίας του '30 γνώρισε τον Μπένι Κάρτερ και μέσω αυτού τον Τσικ Γουέμπ, οποίος ήταν αρχηγός και ντράμερ της προσωπικής του ορχήστρας. Μαζί του ηχογράφησε τις πρώτες μεγάλες επιτυχίες της, όπως το Α-Tisket, Α-Tasket και το Undecided. Πέντε χρόνια αργότερα σημειώθηκε ο θάνατος του Γουέμπ και η Φιτζέραλντ έγινε αρχηγός του συγκροτήματος για τα επόμενα δύο χρόνια, ώσπου την ανακάλυψε ο Νόρμαν Γκρανζ, που ήταν ιδιοκτήτης της μοναδικής τζαζ δισκογραφικής εταιρείας Verve, και έγινε μάνατζέρ της.

Η φωνή της ήταν μικρής έντασης και σχεδόν παιδική στη χροιά, ωστόσο διακρινόταν για το εξαιρετικό μεγάλο εύρος της (από ρε έως το υψηλό ντο της σοπράνο).[8] Ξεχώρισε, σε σύγκριση με άλλες σύγχρονες τραγουδίστριες, ως προς τον τρόπο προφοράς της, την αίσθηση του τόνου, τη γλυκύτητα της φωνής της και την ικανότητά της να αυτοσχεδιάζει όπως ένας οργανοπαίχτης στο σαξόφωνο ή στην τρομπέτα.[9] Η Έλλα Φιτζέραλντ είχε ένα μοναδικό τρόπο να συνδυάζει τα τραγούδια μεταξύ τους και να τα τραγουδά το ένα μετά το άλλο. Το τραγούδι της το οποίο πέρασε στις μεγαλύτερες επιτυχίες παγκοσμίως είναι το Every time we say goodbye. Έχει συνεργαστεί με τους Λούις Άρμστρονγκ, Κάουντ Μπέιζι, Ντιουκ Έλινγκτον και Όσκαρ Πήτερσον.


Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 1,2 Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 9  Απριλίου 2014.
  2. 2,0 2,1 2,2 (Αγγλικά) Find A Grave. 1328. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  3. 3,0 3,1 3,2 SNAC. w6vd74wp. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  4. (Γαλλικά) data.bnf.fr. data.bnf.fr/ark:/12148/cb13893960w. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  5. www.womenofthehall.org/inductee/ella-fitzgerald/.
  6. National Endowment for the Arts
  7. Presidential Medal of Freedom
  8. J. Bradford Robinson, «Fitzgerald, Ella». Grove Music Online. Oxford Music Online. 2009
  9. Aly Shipton, Jazz Makers, Oxford University Press, 2002, σ. 77

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Stuart Nicholson, Ella Fitzgerald, Da Capo Press, 1995
  • Geoffrey Mark Fidelman, First Lady of Song, Replica Books, 2001

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]