Ναργιλές

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Ένας ναργιλές αιγυπτιακού τύπου.

Ο αργιλές ή ναργιλές είναι συσκευή καπνίσματος ασιατικής προέλευσης στην οποία ο εισπνεόμενος καπνός φιλτράρεται προηγουμένως σε νερό.

Πίνακας περιεχομένων

[Επεξεργασία] Ονομασία

Ο Ναργιλές είναι ασιατικής επινόησης για ανετότερο και ταυτόχρονα ευχάριστο κάπνισμα. Η ονομασία του προέρχεται από τη περσική λέξη "ναργκιούλ" (=είδος ινδικής καρύδας) από την οποία στην αρχή κατασκευαζόταν πριν χρησιμοποιηθεί αργότερα γυάλινη σφαίρα.

[Επεξεργασία] Περιγραφή

Τα βασικά μέρη του αργιλέ είναι τα ακόλουθα τέσσερα:

  1. η γυάλινη σφαίρα (φιάλη),
  2. το μεταλλικό στέλεχος (διπλός σωλήνας),
  3. η εστία, κοινώς λουλάς, και
  4. ο εύκαμπτος σωλήνας, το κοινώς μαρκούτσι.

[Επεξεργασία] Τρόπος χρήσης

Η γυάλινη φιάλη φέρει καθαρό νερό συνήθως μέχρι τη μέση. Μετά την αεροστεγή σύνδεση με τον κατακόρυφο σωλήνα τοποθετείται στη πάνω κατάληξή του, που ονομάζεται λουλάς, χαρμάνι καπνού που πωλείται στο εμπόριο και είναι αρκετά πιο ακίνδυνος σε σχέση με τον καπνό του τσιγάρου (ο καπνός αυτός παράγεται ειδικά για ναργιλέ). Στη συνέχεια, με μια μεταλλική μικρή τσιμπίδα τοποθετούνται πάνω στο χαρμάνι, που προηγουμένως έχει συμπιεσθεί ελαφρά με το χέρι, τεμάχια αναμμένου κάρβουνου.

Έτσι μόλις ο καπνιστής αρχίζει να ρουφά, αραιώνεται ο εντός της φιάλης αέρας, δημιουργείται υποπίεση, και ο καπνός από τον καιόμενο καπνό (συνήθως ποικιλίας "τουμπεκί") μαζί με αέρα εισέρχεται δια του κατακόρυφου σωλήνα στη φιάλη προκαλώντας φυσαλίδες και αναταραχή στο νερό με υπόκωφο θόρυβο, το λεγόμενο "γουργουρητό".

Το πέρασμα αυτό του καπνού μέσα από το νερό που τον φιλτράρει τον ψύχει και αποτελεί το βασικό χαρακτηριστικό το οποίο διαφοροποιεί τον ναργιλέ από άλλες συσκευές καπνίσματος.

[Επεξεργασία] Διάδοση

Ο Ναργιλές είναι συνηθισμένος στα μουσουλμανικά κράτη ενώ σχετικά διαφοροποιημένος απαντάται και σε άλλες ασιατικές χώρες όπως η Ινδία. Στην Ελλάδα η χρήση του ήταν διαδεδομένη κατά την εποχή της τουρκοκρατίας ενώ συνεχίστηκε και στις αρχές του 20 αιώνα. Τα τελευταία χρόνια παρουσιάζεται μια αύξηση στα μαγαζιά που προσφέρουν ναργιλέ "ναργιλάδικα" τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρώπη αλλά όχι ως καθημερινή συνήθεια αλλά περισσότερο ως δείγμα διαφοροποίησης και στυλ.

[Επεξεργασία] Καπνός ναργιλέ και ο βαθμός επικινδυνότητας του

Το χαρμάνι το οποίο καπνίζεται στον ναργιλέ, λανθασμένα, είναι ευρέως διαδομένο ως υγιέστερο από κάθε άλλη μορφή καπνού, με τη πεποιθηση πως δεν διατρέχει κανένα κίνδυνο υγείας, αφού φιλτράρεται από νερό. Ο καπνός αυτός είναι υγρός και πολλές φορές αρωματισμένος και ονομάζεται τουμπεκί όμως η φήμη του σε σχέση με το βαθμό επικινδυνότητας του δε συνάπτει με την επιστημονική κοινή γνώμη. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO) μια καπνιστική συνεδρίαση ναργιλέ οδηγεί σε έκθεση του χρήστη σε εισπνεόμενο καπνό με όγκο 100 έως 200 φορές μεγαλύτερο από ότι το κάπνισμα ενός τσιγάρου. Έρευνες είχουν αποδείξει ότι το νερό δεν κατακρατά τις συγκεντρώσεις τοξικών ενώσεων, όπως το μονοξείδιο του άνθρακα, πίσσα, βαριά μέταλλα και διάφορα καρκινογόνα. Η ποσότητα αυτών των δηλητηρίων όπως και της νικοτίνης, τα οποία εμπεριέχονται στον καπνό του ναργιλέ, είναι ίδια ή και μεγαλύτερη από αυτή που περιέχει ο καπνός του τσιγάρου. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τον εθισμό χάρη στη νικοτίνη, τη μετάδοση ασθενειών όπως η φυματίωση, πρόκληση γαστρίτιδας και έλκους στο στομάχι λόγο του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού που εμπεριέχεται στον καπνό και που μπορεί να μεταδοθεί από χρήστη σε χρήστη, πνευμονίας από τον μύκητα ασπέργιλο που υπάρχει στη μούχλα και που μπορεί να μεταδοθεί και σε άλλα μέρη του σώματος όπως ο εγκέφαλος με επιπρόσθετες επιπλοκές. Επιπρόσθετα έχει παρατηρηθεί πως η χρήση του ναργιλέ μπορεί να προκαλέσει ουλίτιδα (περιοδοντίτιδα) σε συχνότερη βάση από ότι στους καπνιστές τσιγάρων. Επιπλέον έρευνες στην Αίγυπτο, στην Ιορδανία και στο Λίβανο έχουν φτάσει στο συμπέρασμα πως η χρήση του ναργιλέ μειώνει τη γονιμότητα στους άνδρες, αυξάνει τη πίεση και τον κίνδυνο στεφανιαίας νόσου της καρδίας, και την πιθανότητα γέννησης παιδιών με χαμηλό βάρος γέννησης από γυναίκες καπνιστές ναργιλέ, αντίστοιχα.

[Επεξεργασία] Παράδοση

Το κάπνισμα του ναργιλέ έχει περάσει στην Ελληνική παράδοση μέσα από τραγούδια, κυρίως ρεμπέτικα.

[Επεξεργασία] Σημειώσεις

  • Όλες οι σωληνώσεις είναι αεροστεγώς συνδεδεμένες έτσι ώστε η υποπίεση που δημιουργείται από το ρούφηγμα του καπνιστή να αναγκάζει τον αέρα μαζί με τον καπνό από το χαρμάνι που καίγεται να μπαίνουν στο δοχείο περνώντας μέσα από το νερό.
  • Οι "θεριακλήδες" της εποχής, τον ναργιλέ τον αποκαλούσαν χαρακτηριστικά και "βάσανο", λόγω της πολυσύνθετης διαδικασίας του.
  • Στο εμπόριο σήμερα πωλούνται και αρωματικοί καπνοί ειδικά για ναργιλέ. Στη χρήση τέτοιου καπνού σημειώνεται πως μετά τη τοποθέτηση του χαρμανιού στο λουλά αυτός καλύπτεται με μικρό τεμάχιο ασημόχαρτου και με μια οδοντογλυφίδα δημιουργούνται πολλές οπές, πάνω από τις οποίες και τοποθετούνται τα μικρά αναμμένα κάρβουνα. Πολλές φορές λόγω έλλειψης φωτιάς χρησιμοποιούνται και καρβουνάκια, όχι όμως τόσο επιτυχώς.
  • Ο ναργιλές σε διαμέρισμα, μόνο ως διακοσμητικό είδος συνηθίζεται, η δε χρήση δεν καθίσταται απαγορευτική.

[Επεξεργασία] Ορολογία

Η ορολογία που σχετίζεται με το ναργιλέ:

  • λουλάς (κεραμική, διάτρητη εστία)
  • τουμπεκί (ψιλοκομμένος καπνός)
  • μαρκούτσι ή τσιμπούκι (εύκαμπτος σωλήνας που καταλήγει στο επιστόμιο)


Commons logo
Τα Κοινά έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
Προσωπικά εργαλεία
Περιοχές ονομάτων

Παραλλαγές
Ενέργειες
Πλοήγηση
Συμμετοχή
Εκτύπωση/εξαγωγή
Εργαλειοθήκη
Άλλες γλώσσες