Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης (Ε.Κ.Τ.), ιδρύθηκε το 1980 στην Αθήνα, με χρηματοδότηση σχετικού αναπτυξιακού προγράμματος του ΟΗΕ προκειμένου να ενισχύσει τη συγκέντρωση και διάθεση υλικού σχετικού με θέματα έρευνας, και να διασφαλίσει την καθολική προσβασιμότητα σε αυτά. Αποτελεί επιμέρους ελληνικό εθνικό οργανισμό του άλλοτε Βασιλικού Ιδρύματος Ερευνών (σημερινό Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών) και εποπτεύεται από τη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας. Το Επιστημονικό Συμβούλιο του Ε.Κ.Τ. (ΕΣΕΚΤ) καθορίζει την πολιτική που θα ακολουθήσει και μεριμνά για την εύρυθμη λειτουργία του.[1]

Στόχοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το έργο του Ε.Κ.Τ. εστιάζει στην προώθηση και τη διάδοση της επιστημονικής γνώσης και για την επίτευξη του συγκεκριμένου σκοπού το Ε.Κ.Τ. θέτει επιμέρους στόχους [2], οι οποίοι όπως δηλώνονται στην επίσημη ιστοσελίδα του είναι:

  1. Ανάπτυξη ψηφιακού περιβάλλοντος υποστηρικτικού για την έρευνα και την τεχνολογία
  2. Λειτουργία ηλεκτρονικού αποθετηρίου ανοικτής πρόσβασης για ψηφιακό περιεχόμενο έρευνας και τεχνολογίας.
  3. Λειτουργία σύγχρονου ψηφιακού κέντρου πληροφόρησης σε τομείς επιστήμης και τεχνολογίας με παροχή εξειδικευμένων ηλεκτρονικών υπηρεσιών
  4. Ανάπτυξη ελληνικού ψηφιακού περιεχομένου έρευνας και τεχνολογίας, με έμφαση στις λειτουργίες συλλογής, ψηφιοποίησης, οργάνωσης και διάθεσης
  5. Συλλογή και απεικόνιση στοιχείων για την έρευνα και την τεχνολογία στην Ελλάδα, καθώς και παροχή υπηρεσιών για την ενίσχυση της ελληνικής ερευνητικής δραστηριότητας.

Δράση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Ε.Κ.Τ. δραστηριοποιείται σε πολλούς τομείς, πραγματοποιώντας ποικίλες ενέργειες, προκειμένου να ενισχύσει την επιστημονική έρευνα και την ανταγωνιστικότητα. Συγκεκριμένα συμμετέχει ενεργά στη διάθεση περιεχομένου επιστήμης και τεχνολογίας, προωθεί την καινοτομία και υποστηρίζει διεθνώς την εγχώρια έρευνα, μέσω της ενημέρωσης ελληνικών φορέων για ευρωπαϊκά προγράμματα που σχετίζονται με τον τομέα της επιστήμης και της τεχνολογίας. Ακόμη, το Ε.Κ.Τ. ενισχύει το κίνημα της ανοιχτής πρόσβασης με διάφορους τρόπους, όπως είναι η υποστήριξη του δικτυακού τόπου openaccess.gr [3], ο οποίος παρέχει πληροφόρηση για θέματα ανοιχτής πρόσβασης. Επιπρόσθετα, έχει αναλάβει τη συγκρότηση και διατήρηση του Εθνικού Αρχείου Διατριβών[4], όπου περιλαμβάνονται περισσότερες από 25.000 διδακτορικές διατριβές. Παράλληλα, το Ε.Κ.Τ. διαθέτει άριστη τεχνολογική υποδομή, η οποία του δίνει τη δυνατότητα να παρέχει υπηρεσίες υψηλού επιπέδου, τις οποίες διαθέτει κυρίως ηλεκτρονικά μέσα από την ιστοσελίδα του. Εκτός όμως από τις ηλεκτρονικές υπηρεσίες του, το Ε.Κ.Τ. διοργανώνει και συμμετέχει σε ημερίδες, συνέδρια και εκθέσεις και εκδίδει σημαντικά έργα, όπως ο πρώτος Θησαυρός Ελληνικών Όρων και άλλα αξιόλογα έντυπα και εγχειρίδια, καθώς και το διμηνιαίο περιοδικό «Καινοτομία και Έρευνα», στο οποίο προβάλλονται πλήθος πληροφοριών και επιτεύξεων ερευνητικού επιστημονικού και τεχνολογικού τομέα σε πολλά των οποίων συμβάλουν και Έλληνες ερευνητές. Στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων του εντάσσεται και η λειτουργία γραφείων με ενημερωτικό ρόλο για θέματα έρευνας και τεχνολογίας. Το ΕΚΤ χρηματοδοτείται από τον Ετήσιο Τακτικό Προϋπολογισμό, το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, καθώς και από συμμετοχές σε συναφή ευρωπαϊκά αναπτυξιακά προγράμματα και συμμετοχές προς τρίτους.

Η Ψηφιακή Βιβλιοθήκη του Ε.Κ.Τ.[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Ε.Κ.Τ. αναπτύσσει την Ψηφιακή Βιβλιοθήκη Επιστήμης και Τεχνολογίας [5], η οποία παρέχει τη δυνατότητα αναζήτησης και ανάκτησης του συμπεριλαμβανομένου επιστημονικού υλικού. Παρέχει πρόσβαση στις εξής ενότητες:

  • Ψηφιοποιημένες Ελληνικές Συλλογές
  • Αποθετήρια Ανοικτής Πρόσβασης
  • Περιοδικά Ανοικτής Πρόσβασης
  • Ηλεκτρονικά Περιοδικά
  • Διεθνείς Βάσεις Δεδομένων
  • Λεξικά - Βιβλία
  • Ελληνικές Βάσεις Δεδομένων
  • openarchives.gr: Μηχανή Αναζήτησης Ελληνικών Ψηφιακών Βιβλιοθηκών
  • «Η ΑΡΓΩ»: Περιβάλλον Πρόσβασης Πηγών Πληροφόρησης
  • Συλλογικός Κατάλογος Περιοδικών των Ελληνικών Επιστημονικών Βιβλιοθηκών
  • Ειδικές Θεματικές Συλλογές
  • Επιστημονικές Εκδόσεις του ΝΑΤΟ-RTO
  • Επιλεγμένες θέσεις στο Διαδίκτυο

Το Σύστημα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών του Ε.Κ.Τ. (ΑΒΕΚΤ)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Ε.Κ.Τ. έχει αναπτύξει το ΑΒΕΚΤ, το οποίο από το 1986 ανανεώνεται συνεχώς και έχει χρησιμοποιηθεί για τον αυτοματισμό περισσότερων από 2.200 βιβλιοθηκών στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Είναι σύστημα αυτοματισμού των υπηρεσιών των βιβλιοθηκών, βασίζεται σε διεθνή πρότυπα και κανόνες και το περιβάλλον εργασίας του διατίθεται στην ελληνική και την αγγλική γλώσσα.

Γενικά οι υπηρεσίες του Ε.Κ.Τ. απευθύνονται στο σύνολο της επιχειρηματικής κοινότητας της Ελλάδας, σε πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα του εσωτερικού και του εξωτερικού, οργανισμούς και φορείς του ελληνικού Δημοσίου καθώς και σε ιδιωτικές επιχειρήσεις, διοργανώνοντας και συμμετέχοντας σε συναντήσεις και μεταφορές τεχνογνωσίας.

Εθνικό Αρχείο Διδακτορικών Διατριβών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

To Εθνικό Αρχείο Διδακτορικών Διατριβών (ΕΑΔΔ) περιλαμβάνει τις δικτατορικές διατριβές που εκπονήθηκαν κυρίως από το 1985, όταν το ΕΚΤ έγινε υπεύθυνο για το ΕΑΔΔ, και μετά σε ελληνικά πανεπιστήμια ή από Έλληνες διδάκτορες του εξωτερικού.[6].

Πλατφόρμα Ηλεκτρονικών Επιστημονικών Περιοδικών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

To διαδικτυακό περιβάλλον των ηλεκτρονικών εκδόσεων του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης ePublishing παρέχει Ανοικτή Πρόσβαση σε ηλεκτρονικά περιοδικά, βιβλία και πρακτικά συνεδρίων, εκδοτικές υπηρεσίες στην ακαδημαϊκή κοινότητα και μία δυναμική πλατφόρμα που συγκεντρώνει έγκριτες δημοσιεύσεις από ένα ευρύ φάσμα επιστημονικών περιοχών[7].

Openarchives.gr[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το openarchives.gr είναι η μεγαλύτερη διαδικτυακή πύλη αναζήτησης και πλοήγησης σε έγκριτο ελληνικό ψηφιακό περιεχόμενο επιστήμης και πολιτισμού. Το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης (EKT) αναπτύσσει και διατηρεί το openarchives.gr στο πλαίσιο του θεσμικού του ρόλου, δηλαδή τη συλλογή, οργάνωση, ανάδειξη και διάχυση της επιστημονικής και πολιτιστικής παραγωγής της χώρας με τρόπο σύμφωνο με τα διεθνή πρότυπα και τις τάσεις στο χώρο, καθώς και με τις σύγχρονες ανάγκες των χρηστών[8].

Στο openarchives.gr ο χρήστης μπορεί από ένα ενιαίο σημείο πρόσβασης να πραγματοποιήσει αναζήτηση σε επιστημονικά περιοδικά και αρχεία περιοδικών, ερευνητικές δημοσιεύσεις, διδακτορικές διατριβές, διπλωματικές εργασίες, φωτογραφικό υλικό, χάρτες, κ.ά, που καλύπτουν μία ευρεία περιοχή θεμάτων, όπως την Ιστορία, τη Μουσική, τα Οικονομικά ή το Μarketing. Το περιεχόμενο αυτό βρίσκεται κατανεμημένο σε επιμέρους ψηφιακές βιβλιοθήκες, ιδρυματικά αποθετήρια και συλλογές στο διαδίκτυο και εντοπίζεται δύσκολα από τις καθιερωμένες μηχανές αναζήτησης. Είναι, επιπλέον, δυναμικό και ενημερώνεται διαρκώς. Προστίθενται συνεχώς νέες συλλογές, ενώ οι υπάρχουσες ενημερώνονται σε εβδομαδιαία βάση με τις πιο πρόσφατες καταχωρήσεις και αλλαγές.

Οι συλλογές προέρχονται από έγκριτους φορείς από την Ελλάδα και την Κύπρο, όπως πανεπιστήμια, ερευνητικούς φορείς, επιστημονικές εταιρείες, δημόσιες βιβλιοθήκες, μουσεία, αρχεία και συλλογές ιδρυμάτων. To openarchives.gr επιτρέπει τη συγκέντρωση της πληροφορίας για το έγκριτο ψηφιακό περιεχόμενο της χώρας σε μία ενιαία πύλη, αναδεικνύοντας τους φορείς, το περιεχόμενο και το έργο τους και συμβάλλοντας στην ενοποίηση και διευκόλυνση της αναζήτησης για τους χρήστες.

Από τον Οκτώβριο του 2013 το openarchives.gr προσφέρεται βελτιωμένο, με την παρουσίαση σε κατηγορίες των φορέων που παρέχουν περιεχόμενο και των τύπων συλλογών, καθώς και με τον εικαστικό ανασχεδιασμό του δικτυακού τόπου. Η κατηγοριοποίηση που έγινε επιτρέπει την εύκολη πλοήγηση στο περιεχόμενο, καθώς και την ανάδειξη κατηγοριών φορέων και χαρακτηριστικών τύπων συλλογών που περιλαμβάνονται στο openarchives.gr.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εξωτερικοί Σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]