Τελεολογία

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Η Τελεολογία είναι μία φιλοσοφική ιδέα ότι τα πράγματα έχουν σκοπούς ή αιτίες. Είναι η "άποψη ότι οι εξελίξεις οφείλονται στο σκοπό ή το σχεδιασμό ο οποίος εξυπηρετείται από αυτές".[1]

Ένα παράδειγμα θα ήταν η άποψη του Αριστοτέλη για τη φύση, που υιοθετήθηκε αργότερα από την Καθολική Εκκλησία. Η λέξη "τελεολογικός" προέρχεται από την Αρχαία Ελληνική τέλος, η οποία σημαίνει "πέρας" η "σκοπός". Ένα απλούστερο παράδειγμα θα ήταν ένα εργαλείο όπως το ρολόι, το οποίο είναι σχεδιασμένο από τον άνθρωπο να λέει την ώρα.

Το αν ή όχι μία οντότητα (άνθρωπος ή θεός) χρειάζεται να προκαλέσει τελεολογία για να συμβεί αυτό είναι ένα από τα πιο σημαντικά ζητήματα. Όλες οι κουλτούρες που ξέρουμε έχουν ιστορίες δημιουργίας στις θρησκείες τους. Ωστόσο, μεγάλο μέρος της επιστήμης λειτουργεί με βάση την αρχή ότι ο φυσικός κόσμος είναι αυτο-οργανωμένος. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για την αστρονομία και τη βιολογία, οι οποίες κάποτε εξηγήθηκαν ως η δράση μίας θεότητας, και τώρα θεωρούνται φυσικές και αυτόματα αυτο-οργανωμένες.[2] Η Κυβερνητική είναι η βασική επιστήμη της αυτο-οργάνωσης συστημάτων.

Το γενικό θέμα του κατά πόσον η αρχική έννοια της τελεολογίας ισχύει και για το φυσικό κόσμο εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο διαμάχης μεταξύ θρησκείας και επιστήμης.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Oxford Shorter Dictionary.
  2. Quinton, Anthony 1977. Teleology. In Alan Bullock & Oliver Stallybrass (eds) The Fontana Dictionary of modern thought. Fontana, London. p626