Σκάρα Μπρε (νεολιθικός οικισμός)
| Σκάρα Μπρε (νεολιθικός οικισμός)a | |
|---|---|
| ΟΥΝΕΣΚΟ Μνημείο ΠΠΚ | |
 |
|
| Χώρα μέλος | Ηνωμένο Βασίλειο |
| Τύπος | Πολιτιστικό |
| Κριτήρια | i, ii, iii, iv |
| Ταυτότητα | #514 |
| Περιοχήb | Ευρώπη και Βόρεια Αμερική |
|
Ιστορικό εγγραφής |
|
| Εγγραφή: | 1999 (23η συνεδρίαση) |
|
a Επίσημο όνομα στον κατάλογο μνημείων της ΠΠΚ |
|
Ο αρχαιολογικός χώρος του Σκάρα Μπρε είναι μεγάλος πετρόκτιστος νεολιθικός οικισμός, ο οποίος βρίσκεται στον κόλπο του Skaill, στην δυτική ακτή της νήσου Μέινλαντ του συμπλέγματος νησιών Όρκνεϊ της Σκωτίας. Αποτελείται από δέκα σπίτια και κατοικούνταν από το 3100 έως το 2500 π.Χ. περίπου. Το επίπεδο συντήρησης είναι τέτοιο που έχει κερδίσει μία θέση ανάμεσα στα μνημεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ, ενώ πρόκειται για το πλέον ολοκληρωμένο νεολιθικό χωριό της Ευρώπης.
Πίνακας περιεχομένων |
[Επεξεργασία] Ανακάλυψη και Χαρακτηριστικά του Skara Brae
Μέχρι το 1850 το Skara Brae βρισκόταν καλυμμένο από εδαφικά ιζήματα. Μεταξύ του 1928 και 1930 ο οικισμός ανασκάφθηκε πλήρως από τον Βερ Γκόρντον Τσάιλντ.
Οι κάτοικοι του Skara Brae ήταν κατασκευαστές και χρήστες των αυλακωμένων αγγείων. Τα σπίτια χρησιμοποίησαν τη γη για προστασία αλλά, καθώς ήταν βυθισμένα στο έδαφος, χτίστηκαν σε στρώματα προϋπάρχονταν οικιακών απορριμμάτων. Αν και τα απορρίμματα παρείχαν στα σπίτια μικρό βαθμό σταθερότητας, λειτουργούσαν σαν στρώματα μόνωσης ενάντια στο σκληρό χειμερινό κλίμα των Όρκνεϊ. Κατά μέσον όρο τα σπίτια έχουν εμβαδόν 40 τετραγωνικά μέτρα, αποτελούμενα από ένα μεγάλο τετραγωνικό δωμάτιο που περιέχει μία μεγάλη εστία, που χρησιμοποιούνταν για θέρμανση και μαγείρεμα. Λόγω της έλλειψης δέντρων και ξυλείας οι κάτοικοι του Skara Brae χρησιμοποίησαν ξύλα που εκβράζονταν στη ακτή και μπαλένες από φάλαινες με τύρφη και άχυρο για την κατασκευή της στέγης στις κατοικίες τους.
Οι κατοικίες περιέχουν πετρόκτιστα έπιπλα, όπως ντουλαπιών, καθισμάτων, και κιβωτίων αποθήκευσης. Το σχέδιο του οικισμού περιλάμβανε ένα περίπλοκο σύστημα αποχέτευσης, το οποίο περιέλαβε μια πρωτόγονη μορφή τουαλέτας σε κάθε κατοικία. Επτά από τα σπίτια έχουν παρόμοια έπιπλα, με τα κρεβάτια και τα ντουλάπια στις ίδιες θέσεις σε κάθε σπίτι. Οι θέση των ντουλαπιών, τοποθετημένες στον τοίχο απέναντι από την πόρτα, ήταν το πρώτο πράγμα που έβλεπε όποιος εισερχόταν στο σπίτι. Το όγδοο σπίτι δεν έχει κανένα κιβώτια ή ντουλάπια αποθήκευσης, αλλά έχει χωριστεί σε κάτι παρόμοιο με μικρούς θαλαμίσκους. Κατά την διάρκεια της ανασκαφής του βρέθηκαν θραύσματα πέτρας, οστών και το ελαφοκέρατος. Είναι πιθανό το κτίσμα αυτό να χρησιμοποιήθηκε ως εργαστήριο κατασκευής απλών εργαλείων όπως κοκάλινες βελόνες ή τσεκουριών πυρόλιθου.
Στον οικισμό του Skara Brae ανακαλύφθηκε το παλαιότερο γνωστό δείγμα ανθρώπινου ψύλλου Pulex irritans στην Ευρώπη[1].
Η χρονολόγηση με τη μέθοδο του ραδιενεργου άνθρακα 14 έδειξε ότι ο οικισμός κατοικήθηκε από το 3100 π.Χ. περίπου και για περίπου εξακόσια χρόνια. Το 2500 Π.Χ. περίπου, μετά την αλλαγή του κλίματος, το οποίο έγινε ακόμα πιό κρύο και υγρό, ο οικισμός εγκαταλείφθηκε από τους κατοίκους του. Παρόλου που υπάρχουν πολλές θεωρίες για τους λόγους για τους οποίους εγκατέλειψαν το Skara Brae οι κάτοικοί του, δεν υπάρχουν σαφείς αποδείξεις που να τις αποδεικνύουν.
[Επεξεργασία] Μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς
Η Καρδιά του Νεολιθικού Όρκνεϊ (Heart of Neolithic Orkney) χαρακτηρίστηκε Μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς τον Δεκέμβριο του 1999. Εκτός από το Skara Brae το μνημείο περιλαμβάνει το Ταφικό Μνημείο Maeshowe, τον Κύκλο του Μπρόντγκαρ και τους Λίθους του Στέννες.
[Επεξεργασία] Το Skara Brae στη λογοτεχνία
Η παιδική νουβέλα «Το παιδί με το μπρούτζινο τσεκούρι» της Κάθλην Φίντλερ βασίζεται στις τελευταίες μέρες του Skara Brae[2].
[Επεξεργασία] Βανδαλισμός
Τον Αύγουστο του 2007 ο χώρος βανδαλίστηκε και ζωγραφίστηκε με γκραφίτι[3], το οποίο όμως αφαιρέθηκε επιτυχώς τον επόμενο μήνα[4].
[Επεξεργασία] Ανάλογοι αρχαιολογικοί χώροι στο Όρκνεϊ
Ένας συγκρίσιμος, αν και μικρότερος, αρχαιολογικός χώρος υπάρχει στο Rinyo της νήσου Ρούσεϊ (Rousay) του συμπλέγματος νησιών Όρκνεϊ,. Παραδόξως δεν βρέθηκε κανένα ταφικό μνημείο όμοιο με το Maeshowe στο Ρούσεϊ, παρόλο που βρέθηκε ένας μεγάλος αριθμός θολωτών τύμβων.
Το Knap of Howar στη νήσο Πάπα Ουέστρεϊ των Όρκνεϊ είναι μία καλοδιατηρημένη νεολιθική αγροικία χρονολογημένη μεταξύ του 3500 και 3100 π.Χ. Είναι παρόμοια σε σχεδίαση με το Skara Brae, όμως από μία προηγούμενη περίοδο και πιστεύεται πως είναι το αρχαιότερο διατηρημένο κτίσμα στη Βόρεια Ευρώπη[5].
[Επεξεργασία] Παραπομπές
- ↑ Buckland, Paul C. and Sadler, Jon P. Insects in Edwards, Kevin J. & Ralston, Ian B.M. (Eds) (2003) Scotland After the Ice Age: Environment, Archaeology and History, 8000 BC - AD 1000. Edinburgh. Edinburgh University Press.
- ↑ Fidler, Kathleen (2005) The Boy with the Bronze Axe. Edinburgh. Floris Books. ISBN 978-0-86315-488-1
- ↑ "Vandals strike at ancient village". (August 16, 2007). The Scotsman.
- ↑ Skara Brae site graffiti removed (Saturday, 8 September, 2007) BBC News website
- ↑ "The Knap o' Howar, Papay". Orkneyjar. Ανακτήθηκε 5 Σεπτεμβρίου 2007.
[Επεξεργασία] Δείτε επίσης
- Καρδιά του Νεολιθικού Όρκνεϊ
- Το Ταφικό Μνημείο Maeshowe (Maeshowe)
- Λίθοι του Στέννες (Standing Stones of Stenness)
- Ο Κύκλος του Μπρόντγκαρ (Ring of Brodgar)
- Πέτρα Λουντ (The Stone Lud)
- Ο κατάλογος με τα Μνημεία Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ
[Επεξεργασία] Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 |
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Heart of Neolithic Orkney της Αγγλόγλωσσης Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες). |
|
|||||||||
