Λαχάρ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Λαχάρ που προκλήθηκε από έκρηξη του ινδονησιακού ηφαιστείου Γκαλουγκούνγκ το 1982.

Τα λαχάρ είναι λασπορροές ή ροές ηφαιστειακών αναβλημάτων που αποτελούνται από πυροκλαστικά υλικά αναμεμιγμένα με κάποιο υγρό, συνήθως νερό. Τα υλικά αυτά κινούνται καθοδικά στις πλαγιές και τις κοιλάδες των ηφιαστείων και μπορούν να αναπτύξουν μεγάλες ταχύτητες. Τα λαχάρ αναφέρονται επίσης και ως λασποροές (mudflows) ή ροές κορημάτων (debris flows). Ο όρος προέρχεται από την ινδονησιακή γλώσσα.

Τα λαχάρ συνδέονται σχεδόν πάντοτε με στρωματοηφαίστεια, διότι αυτά εκρήγνυνται βίαια και δημιουργούν πυροκλαστικές ροές. Επιπλέον, οι ψηλοί και απότομοι κώνοι τους είτε καλύπτονται από χιόνια, είτε έχουν στον κρατήρα κάποια λίμνη, είτε αποτελούνται από χαλαρά πυροκλαστικά υλικά που διαβρώνονται εύκολα, είτε τέλος τα πρανή τους εσωτερικά είναι ασταθή λόγω της αλλοιωσης από υδροθερμικά ρευστά.

Τα λαχάρ είναι ιδιαίτερα επικίνδυνα διότι έχουν συμπεριφορά υγρού τσιμέντου και μεταφέρουν υλικά μεγέθους από στάχτη και χαλίκια μέχρι ογκόλιθους με διάμετρο μεγαλύτερη από 10 μέτρα. Το πιο καταστροφικό λαχάρ προκλήθηκε από την έκρηξη του ηφαιστείου Νεβάδο ντελ Ρουίς στη Κολομβία το 1985, όταν μια μικρή έκρηξη προκάλεσε ένα λαχάρ που κάλυψε τη πόλη Αρμέρο και προκάλεσε 23.000 θανάτους.

Αίτια[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μία ηφαιστειακή έκρηξη μπορεί να προκαλέσει άμεσα ή έμμεσα τη δημιουργία ενός ή περισσοτέρων λαχάρ. Τα λαχάρ δημιουργούνται με διάφορους τρόπους:

  • Από τη τήξη χιονιού και πάγου που βρίσκεται πάνω στα ηφαίστεια από πυροκλαστικές ροές.
  • Από εκχύσεις λάβας που κινούνται αργά πάνω στο χιόνι. Συνήθως η λάβα δεν έχει την ικανότητα να λειώσει το χιόνι και τον πάγο τόσο γρήγορα ώστε να δημιουργηθούν μεγάλα λαχάρ. Αντίθετα, οι εκρήξεις λάβας κάτω από παγετώνες τήκουν τεράστιες ποσότητες πάγου και δημιουργούν εξαιρετικά μεγάλα λαχάρ. Τέτοιου είδους λαχάρ είναι συνηθισμένα στην Ισλανδία.
  • Από έντονες βροχοπτώσεις κατά τη διάρκεια ή μετά την έκρηξη, καθώς το νερό μπορεί να ξεπλύνει χαλάρα ηφαιστειακά υλικά
  • Από διάρρηξη λιμνών. Οι πυροκλαστικές ροές ή οι κατολισθήσεις μπορεί να φράξουν το ποτάμιο σύστημα της περιοχής σχηματίζοντας λίμνες. Όταν οι λίμνες αυτές διαρρηχθούν, συνήθως λόγω υπερχείλισης, παρασήρουν και τα ηφαιστειακά υλικά που αποτελούσαν το φραγμό των υδάτων δημιουργώντας λαχάρ.
  • Από κατολισθήσεις ηφαιστειακών υλικών. Τα αίτια αυτών των κατολισθήσεων είναι σεισμοί, έντονες βροχοπτώσεις που διαποτίζουν το έδαφος, η κίνηση του μάγματος και οι εκρήξεις στις πλαγιές των ηφαιστείων.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]