|
|
Αυτό το λήμμα ή η ενότητα δεν αναφέρει τις πηγές του ή δεν περιέχει επαρκείς παραπομπές. Μπορείτε να βοηθήσετε την Βικιπαίδεια προσθέτοντας κατάλληλες πηγές και παραπομπές που να υποστηρίζουν το λήμμα.
Η σήμανση τοποθετήθηκε στις 20/01/2013. |
Τα είκοσι έξι καντόνια της Ελβετίας είναι οι διοικητικές υποδιαιρέσεις της ομοσπονδιακής Ελβετίας. Ιστορικά και μέχρι τα μέσα του 19ου αιώνα, κάθε καντόνι στην τότε συνομοσπονδία ήταν κυρίαρχο κράτος, με τα σύνορα, το στρατό, και το νόμισμά του. Η ομοσπονδιακή δομή καθιερώθηκε το 1848. Κατά τη διάρκεια του δέκατου έκτου αιώνα, η ελβετική συνομοσπονδία αποτελούταν από δέκα τρία αυτοκυβερνώμενα κράτη. Αυτά τα κράτη κλήθηκαν καντόνια, και υπήρξαν δύο διαφορετικά είδη καντονίων: έξι δασικά καντόνια και επτά αστικά καντόνια. Τα έξι δασικά καντόνια ήταν λαϊκές δημοκρατίες, ενώ τα επτά αστικά καντόνια κυβερνούνταν από τα συμβούλια πόλεων. Εντούτοις, αυτά τα συμβούλια πόλεων ελέγχονταν από τις μικρές ολιγαρχίες των πλούσιων πολιτών. Τα αστικά καντόνια περιέλαβαν τη Ζυρίχη, τη Βέρνη, και τη Βασιλεία.
Κάθε καντόνι έχει το σύνταγμα, το νομοθετικό σώμα, την κυβέρνηση και τα δικαστήριά του. Τα περισσότερα από τα νομοθετικά σώματα των καντονίων είναι τα Κοινοβούλια, το μέγεθός των οποίων ποικίλλει μεταξύ πενήντα οκτώ και διακοσίων εδρών. Μερικά νομοθετικά σώματα είναι γενικές συνελεύσεις (Landsgemeinden).
Οι καντονικές κυβερνήσεις αποτελούνται από πέντε ή επτά μέλη, ανάλογα με το καντόνιο. Όλα τα θέματα που δεν εμπίπτουν ρητά στη συνομοσπονδία σύμφωνα με το ελβετικό σύνταγμα ρυθμίζονται από τα καντόνια, που επίσης καθορίζουν και το βαθμό αυτονομίας των δήμων. Τα μεγέθη των καντονίων ποικίλλουν, από ακριβώς 37 έως 7.105 τετραγωνικά χλμ. και ο πληθυσμός τους από 14.900 έως 1.244.400. Σε καντονικά θέματα, η άμεση δημοκρατία υπό μορφή γενικών συνελεύσεων (Landsgemeinde) είναι τώρα περιορισμένη στα καντόνια Appenzell Innerrhoden και Glarus. Σε όλα τα άλλα καντόνια τα δημοκρατικά δικαιώματα εκφράζονται μέσω ψηφοφορίας.
Μετά από τη δημιουργία του καντονίου Jura το 1978 δεν έχει υπάρξει κανένα νέο καντόνι. Σύμφωνα με το σύνταγμα του 1999, ο αριθμός καντονίων είναι επίσημα είκοσι έξι, αλλά ο αριθμός κρατών (Stände) σχετικών για την εκλογή του Συμβουλίου των κρατών (Ständerat) και της ψηφοφορίας στις ομοσπονδιακές πρωτοβουλίες, είναι είκοσι τρία: τα καντόνια Unterwalden, Appenzell, και της Βασιλείας μετριούνται ως δύο ημι-καντόνια. Το Unterwalden διαιρείται σε Obwalden και Nidwalden, το Appenzell σε Innerrhoden και Ausserrhoden, και η Βασιλεία διαιρείται σε Βasel - Stadt και Βasel - Landschaft.
Κατάλογος και χάρτης [Επεξεργασία]
| Σημαία |
Συντ. |
Καντόνι |
Από τό |
Πρωτεύουσα |
Πληθυσμός1 |
Έκταση2 |
Πυκνότητα3 |
Δήμοι της Ελβετίας1 |
Επίσημες γλώσσες |
 |
ZH |
Καντόνι της Ζυρίχης |
1351 |
Ζυρίχη |
1,228,600 |
1,729 |
701 |
171 |
γερμανική |
 |
BE |
Καντόνι της Βέρνης |
1353 |
Βέρνη |
947,100 |
5,959 |
158 |
399 |
γερμανική, γαλλική |
 |
LU |
Καντόνι της Λουκέρνης |
1332 |
Λουκέρνη |
350,600 |
1,493 |
233 |
107 |
γερμανική |
 |
UR |
Καντόνι του Ούρι |
1291 |
Altdorf |
35,000 |
1,077 |
33 |
20 |
γερμανική |
 |
SZ |
Καντόνι του Σβυτς |
1291 |
Schwyz |
131,400 |
908 |
143 |
30 |
γερμανική |
 |
OW |
Καντόνι του Όμπερβάλντεν |
1291 |
Sarnen |
32,700 |
491 |
66 |
7 |
γερμανική |
 |
NW |
Καντόνι του Νίντβάλντεν |
1291 |
Stans |
38,600 |
276 |
138 |
11 |
γερμανική |
 |
GL |
Καντόνι του Γκλάρους |
1352 |
Glarus |
38,300 |
685 |
51 |
28 |
γερμανική |
 |
ZG |
Καντόνι του Τσουγκ |
1352 |
Zug |
100,900 |
239 |
416 |
11 |
γερμανική |
 |
FR |
Καντόνι του Φράιμπουργκ |
1481 |
Fribourg |
239,100 |
1,671 |
141 |
242 |
γαλλικά, γερμανική |
 |
SO |
Καντόνι του Σόλοτουρν |
1481 |
Solothurn |
245,500 |
791 |
308 |
126 |
γερμανική |
 |
BS |
Καντόνι της Έσω-Βασιλείας |
1501 |
Βασιλεία |
186,700 |
37 |
5,072 |
3 |
γερμανική |
 |
BL |
Καντόνι της Έξω-Βασιλείας |
1501 |
Liestal |
261,400 |
518 |
502 |
86 |
γερμανική |
 |
SH |
Καντόνι του Σάφχάουζεν |
1501 |
Schaffhausen |
73,400 |
298 |
246 |
34 |
γερμανική |
 |
AR |
Καντόνι του Έξω-Άπενζελ |
1513 |
Herisau4 |
53,200 |
243 |
220 |
20 |
γερμανική |
 |
AI |
Καντόνι του Έσω-Άπενζελ |
1513 |
Appenzell |
15,000 |
173 |
87 |
6 |
γερμανική |
 |
SG |
Καντόνι του Σανκτ Γκάλεν |
1803 |
Sankt Gallen |
452,600 |
2,026 |
222 |
90 |
γερμανική |
 |
GR |
Καντόνι του Γκραουμπύντεν |
1803 |
Chur |
185,700 |
7,105 |
26 |
211 |
γερμανική, ραιτορομανικά, ιταλική |
 |
AG |
Καντόνι της Αργοβίας |
1803 |
Aargau |
550,900 |
1,404 |
388 |
232 |
γερμανική |
 |
TG |
Καντόνι του Τούγκάου |
1803 |
Frauenfeld |
228,200 |
991 |
229 |
80 |
γερμανική |
 |
TI |
Καντόνι του Τιτσίνο |
1803 |
Bellinzona |
311,900 |
2,812 |
110 |
244 |
ιταλική |
 |
VD |
Καντόνι του Βω |
1803 |
Λωζάνη |
626,200 |
3,212 |
188 |
382 |
γαλλική |
 |
VS |
Καντόνι του Βαλαί |
1815 |
Sion |
278,200 |
5,224 |
53 |
160 |
γαλλική, γερμανική |
 |
NE |
Καντόνι του Νεσατέλ |
1815 |
Neuchâtel |
166,500 |
803 |
206 |
62 |
γαλλική |
 |
GE |
Καντόνι της Γενεύης |
1815 |
Γενεύη |
414,300 |
282 |
1,442 |
45 |
γαλλική |
 |
JU |
Καντόνι της Ιούρα |
1979 |
Delémont |
69,100 |
838 |
82 |
83 |
γαλλική |
 |
CH |
Schweizerische Eidgenossenschaft / Confédération suisse / Confederazione Svizzera / Confederaziun svizra |
|
Βέρνη |
7,261,200 |
41,285 |
174 |
2,890 |
γερμανική,γαλλική, ιταλική, ραιτορομανική |
Σημειώσεις: 1 31 Δεκέμβριου 2001, Εθνικές στατιστικές, 2 km², 3 per km², με βάση τον πληθυσμό του 2000 4 έδρα της κυβέρνησης και του Κοινοβουλίου, η έδρα των δικαστικών αρχών είναι η πολη Trogen.
Τα δύο γραμματα για τα ελβετικά καντόνια χρησιμοποιούνται ευρέως, π.χ. στις πινακίδες κυκλοφορίας αυτοκινήτων και στους κωδικούς ISO 3166-2 (με το πρόθεμα "CH-", π.χ. CH-SZ για το καντόνι Schwyz).
Ονόματα των καντονίων σε διάφορες γλώσσες [Επεξεργασία]
(σε έντονα εμφανίζονται στην επίσημη γλώσσα ή γλώσσες που αντιστοιχεί σε κάθε καντόνι)
| Τοπική γλώσσα |
ISO
/ K.z. |
γερμανικά
1 |
γαλλικά
1 |
ιταλικά
1 |
ραιτορομανικά
1 |
Ελληνικά
2 |
| Aargau (Άαργκαου) |
AG |
Aargau |
Argovie |
Argovia |
Argovia |
|
| Appenzell Ausserrhoden (Άπεντσελ Άουσερροντεν) |
AR |
Appenzell Ausserrhoden |
Appenzell Rhodes-Extérieures |
Appenzello Esterno |
Appenzell dador |
|
| Appenzell Innerrhoden (Άπεντσελ Ίνερροντεν) |
AI |
Appenzell Innerrhoden |
Appenzell Rhodes-Intérieures |
Appenzello Interno |
Appenzell dadens |
|
| Basel-Landschaft (Μπάζελ-Λάντσαφτ) |
BL |
Basel-Landschaft |
Bâle-Campagne |
Basilea-Campagna |
Basilea-Champagna |
|
| Basel-Stadt (Μπάζελ-Στατ) |
BS |
Basel-Stadt |
Bâle-Ville |
Basilea-Città |
Basilea-Citad |
|
| Bern (Μπερν) |
BE |
Bern |
Berne |
Berna |
Berna |
|
| Fribourg (Φριμπούρ) |
FR |
Freiburg |
Fribourg |
Friburgo |
Friburg |
|
| Genève (Ζενέβ) |
GE |
Genf |
Genève |
Ginevra |
Genevra |
|
| Glarus (Γκλάρους) |
GL |
Glarus |
Glaris |
Glarona |
Glaruna |
|
| Graubünden (Γκράουμπυντεν) |
GR |
Graubünden |
Grisons |
Grigioni (Γκριτζιόνι) |
Grischun (Γκρισούν) |
|
| Jura (Ζυρά) |
JU |
Jura |
Jura |
Giura |
Giura |
|
| Luzern (Λουτσέρν) |
LU |
Luzern |
Lucerne |
Lucerna |
Lucerna |
|
| Neuchâtel (Νεσατέλ) |
NE |
Neuenburg (Νόιενμπουρκ) |
Neuchâtel |
Neuchâtel |
Neuchâtel |
|
| Nidwalden (Νιντβάλντεν) |
NW |
Nidwalden |
Nidwald |
Nidvaldo |
Sutsilvania |
|
| Obwalden (Ομπβάλντεν) |
OW |
Obwalden |
Obwald |
Obvaldo |
Sursilvania |
|
| Sankt Gallen (Ζάνκτ Γκάλλεν) |
SG |
St. Gallen |
Saint-Gall |
San Gallo |
Son Gagl |
|
| Schaffhausen (Σάφχάουζεν) |
SH |
Schaffhausen |
Schaffhouse |
Sciaffusa |
Schaffusa |
|
| Schwyz (Σβίιτς) |
SZ |
Schwyz |
Schwyz |
Svitto |
Sviz |
|
| Solothurn (Ζόλοτουρν) |
SO |
Solothurn |
Soleure |
Soletta |
Soloturn |
|
| Thurgau (Τούργκαου) |
TG |
Thurgau |
Thurgovie |
Turgovia |
Turgovia |
|
| Ticino (Τιτσίνο) |
TI |
Tessin |
Tessin |
Ticino |
Tessin |
|
| Uri (Ούρι) |
UR |
Uri |
Uri |
Uri |
Uri |
|
| Valais (Βαλέ) |
VS |
Wallis (Βάλις) |
Valais |
Vallese |
Vallais |
|
| Vaud (Βω) |
VD |
Waadt |
Vaud |
Vaud |
Vad |
|
| Zug (Τσούκ) |
ZG |
Zug |
Zoug |
Zugo |
Zug |
|
| Zürich (Τσύριχ) |
ZH |
Zürich |
Zurich |
Zurigo |
Turitg |
|