Κάρμινα Μπουράνα

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Από τη συλλογή "Κάρμινα Μπουράνα" του 11ου-13ου αιώνα.

Κάρμινα Μπουράνα είναι ο τίτλος μιας χειρόγραφης συλλογής πάνω από 1000 ποιημάτων και τραγουδιών που γράφτηκαν στις αρχές του 13ου αιώνα. Η αυθεντική συλλογή βρίσκεται σήμερα στην Κρατική Βιβλιοθήκη της Βαυαρίας στο Μόναχο.

Τα χειρόγραφα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο λατινικός τίτλος Carmina Burana ή ο αγγλικός Songs of Beuern δόθηκε το 1847 από τον Johann Andreas Schmeller. Η λέξη Beuern, που προέρχεται από το αρχαίο γερμανικό bur ("μικρό σπίτι"), αναφέρεται στο χωριό Benediktbeuern, στους πρόποδες των Βαυαρικών Άλπεων, το οποίο και δανείζεται το όνομά του από το ομώνυμο Αβαείο που ιδρύθηκε στην περιοχή το 733. Από έρευνες ωστόσο προέκυψε ότι το χειρόγραφο δεν δημιουργήθηκε εκεί.

Τα κομμάτια είναι σχεδόν όλα γραμμένα στα Λατινικά, με κάποια να είναι γραμμένα σε διάλεκτο των Γερμανικών και λίγα σε Γαλλικά: έχουμε να κάνουμε με "μακαρονικούς στίχους", μια μείξη Λατινικών, γερμανικών και γαλλικών με τη δημώδη γλώσσα της εποχής εκείνης. Γράφτηκαν από σπουδαστές και κληρικούς γύρω στο 1230, όταν τα λατινικά ήταν η κοινή γλώσσα (λίνγκουα φράνκα) σε όλη την Ιταλία και τη Δυτική Ευρώπη.

Τα περισσότερα ποιήματα και τραγούδια φαίνεται να αποτελούν δημιουργία των Γολιάρδων δόκιμων κληρικών, που διακωμωδούσαν και σατίριζαν την Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία.

Ενότητες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κάρμινα Μπουράνα: "Ο Τροχός της Τύχης"

Η συλλογή διαιρείται σε έξι ενότητες:

  • Carmina ecclesiastica, τραγούδια θρησκευτικού περιεχομένου
  • Carmina moralia et satirica, ηθικά και σατιρικά τραγούδια
  • Carmina amatoria, ερωτικά τραγούδια
  • Carmina potoria, τραγούδια της ταβέρνας, για το ποτό και τα παιχνίδια
  • Ludi, θρησκευτικά έργα
  • Supplementum, παραλλαγές των προηγούμενων τραγουδιών με πρόσθετα σχόλια κριτικής

Η πρώτη ενότητα έχει χαθεί κι έτσι δεν υπάρχει μαρτυρία για τα χαμένα ποιήματα. Η τελευταία ενότητα δεν ανήκε αρχικά στο χειρόγραφο, αλλά είναι μια ανακατασκευή κάποιων ποιημάτων από τους μελετητές, για τα οποία υπήρχαν διαφορές και διορθώσεις. Επίσης, πολλά από τα θρησκευτικά και τα ερωτικά ποιήματα συνοδεύονται από κάποια μουσικά σημεία, που δείχνουν ότι υπάρχει κάποια μελωδία, ενώ κάποια ποιήματα έχουν και κάποιες αντίστοιχες μελωδίες που ανακαλύφθηκαν σε μεταγενέστερα χειρόγραφα.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα από τα ερωτικά τραγούδια είναι το 13 (85), το οποίο δίνει έμφαση στη μελωδική πτυχή του μεσαιωνικού λατινικού λυρικού ποιήματος:


Veris dulcis in tempore
florenti stat sub arbore
Iuliana cum sorore.
Dulcis amor!
Refl. Qui te caret hoc tempore,
Fit vilior.
Ecce florescunt arbores,
lascive canunt volucres;
inde tepescunt virgines.
Dulcis amor!
Refl. Qui te caret hoc tempore,
Fit vilior.
Ecce florescunt lilia,
et virginum dant agmina
summo deorum carmina.
Dulcis amor!
Refl. Qui te caret hoc tempore,
Fit vilior.
Si tenerem, quam cupio,
in nemore sub folio,
oscularer cum gaudio.
Dulcis amor!
Refl. Qui te caret hoc tempore,
Fit vilior.


Αληθινά, στην εποχή της άνοιξης
Στέκει πίσω απ' τ' ανθισμένο δέντρο
Η γλυκιά Ιουλιάνα με την αδελφή της.
Έρωτα γλυκέ!
Ανάξιος θε να ΄ναι όποιος ζει
σε τέτοιαν εποχή, δίχως εσένα.
Για κοίτα, ανθίζουν τα δέντρα,
Λάγνα τραγουδούν τα πουλιά,
Ανάμεσα τους, δροσίζονται οι νεαρές.
Έρωτα γλυκέ!
Ανάξιος θε να ΄ναι όποιος ζει
σε τέτοιαν εποχή, δίχως εσένα.
Για κοίτα, ανθίζουν τα κρίνα
Παρθένες τραγουδάνε
στον πιο ψηλό απ' τους θεούς.
Έρωτα γλυκέ!
Ανάξιος θε να ΄ναι όποιος ζει
σε τέτοιαν εποχή, δίχως εσένα.
Α να μπορούσα να κρατήσω την κόρη π' αγαπώ
στο δάσος μέσα κάτω απ΄τα φυλλώματα,
χαρούμενα να τη φιλήσω.
Έρωτα γλυκέ!
Ανάξιος θε να ΄ναι όποιος ζει
σε τέτοιαν εποχή, δίχως εσένα.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Wikisource logo
Στη Βικιθήκη υπάρχει υλικό που έχει σχέση με το θέμα: