Σύμφωνο

Το σύμφωνο είναι φθόγγος χαμηλής τονικότητας κατ' αντιδιαστολή προς τα φωνήεντα, που παράγεται όταν, κατά την ομιλία, ο εκπνεόμενος αέρας προσκρούει σε και κατόπιν διέρχεται από τέλειο φραγμό (οπότε παράγονται τα «κλειστά» σύμφωνα) ή στενό της στοματικής κοιλότητας (παράγοντας τα «διαρκή»-«τριβόμενα» σύμφωνα), με αποτέλεσμα να δημιουργείται ένας αισθητός ήχος.

Κατά συνέπεια, σύμφωνο ονομάζεται και το γράμμα ή άλλο σύμβολο (γράφημα) που αναπαριστά ή αντιπροσωπεύει έναν συμφωνικό ήχο.

Κατηγορίες

Στα σύμφωνα υπάρχουν τρεις κατηγορίες:

• Κατά τη φωνή που έχουν διαιρούνται σε:
  • άηχα: θ, κ, π, τ, σ, τσ, φ, χ
  • ηχηρά: γ, γκ, β, δ, ζ, λ, μ, μπ, ν, ντ, ρ, τζ
• Κατά τη διάρκεια διαιρούνται σε:
  • στιγμιαία: κ, π, τ, γκ, μπ, ντ, τσ, τζ
  • εξακολουθητικά: γ, β, δ, χ, φ, θ, σ, ζ, λ, μ, ν, ρ
• Κατά το μέρος όπου σχηματίζονται στο στόμα διαιρούνται σε:
  • χειλικά: π, β, φ, μπ
  • οδοντικά: τ, δ, θ, ντ
  • συριστικά ή διπλοδοντικά: σ, ζ, τσ, τζ
  • λαρυγγικά: κ, γ, χ, γκ
  • υγρά ή γλωσσικά: λ, ρ
  • ρινικά: μ, ν

Παρατήρηση: Το μ ανήκει και στα χειλικά, το ν ανήκει και στα γλωσσικά.

Βιβλιογραφία

• Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας, Γ. Μπαμπινιώτη, Κέντρο Λεξικολογίας, 1998.