Εμβοές

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Εμβοές (Tinnitus) είναι ακουστοί ήχοι που παράγονται από το σώμα μας, και ο ασθενής τους ακούει. Σίγουρα δεν υπάρχει άνθρωπος που δεν έχει νιώσει κάποτε να βουίζουν τα αυτιά του. Από αυτό το σημείο όμως, μέχρι το να ευθύνονται οι εμβοές για σοβαρή διαταραχή της ποιότητας ζωής του, υπάρχει μεγάλη απόσταση. Περίπου το 1% των ενηλίκων στην Αγγλία, έχει τόσο σοβαρές εμβοές. Ένα 8% αναφέρει ότι εξαιτίας των εμβοών δεν μπορεί να κοιμηθεί εύκολα ή το θεωρεί πρόβλημα που τον ενοχλεί ιδιαίτερα. [1].

Αιτιολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τις εμβοές μπορούμε να τις χωρίσουμε σε δύο μεγάλες κατηγορίες : 1) Σε αυτές που παράγονται από γειτονικά στο αυτί μας όργανα, όπως είναι τα αγγεία, οι αρθρώσεις, οι μυς και 2) σε αυτές που παράγονται από το ίδιο το αυτί μας. Φυσιολογικά δεν ακούμε τους ήχους που παράγει το σώμα μας. Αυτό συμβαίνει διότι ο θόρυβος του περιβάλλοντος, που ακόμα και σε ένα ήσυχο δωμάτιο υπάρχει, είναι αρκετός για να τους καλύψει. Όμως σε ένα πολύ ήσυχο χώρο είναι δυνατόν να ακούσουμε ένα βόμβο ή το σφυγμό μας. [2].

Ενας πλήρης πίνακας όλων των αιτίων των εμβοών κατά ομάδες έχει δημοσιευθεί από τον Χαράλαμπο Γκούβα και έχεις ως εξής:

Α.TΟΠΙΚΑ ΑΙΤΙΑ ΕΜΒΟΩΝ (ΣΤΟ ΟΡΓΑΝΟ ΤΗΣ ΑΚΟΗΣ):

  • 1) Υπαρξη ξένου σώματος έξω ωτός, Ύπαρξη βύσματος κυψέλης: Η θεραπεία είναι καθαρισμός.
  • 2) Αγχώδης Νεύρωση, Stress, Kατάθλιψη.
  • 3) Aκουστικό Νευρίνωμα (3 συμπτώματα: Ιλιγγος + βαρηκοία + εμβοές υψηλής συχνότητας): Χρειάζεται εγχείρηση
  • 4) Νευροπάθεια του Ακουστικού νεύρου, ιογενείς ή τοξικές (προκαλούν εμβοές κάθε είδους, χωρίς αστάθεια)
  • 5) Νευροπάθεια του Αιθουσαίου νεύρου, ιογενής ή τοξικής (προκαλούν εμβοές + αστάθεια).
  • 6) Νόσος του Μeniere (Ενδολεμφικός ύδρωψ): Προκαλεί εμβοές + (ίλιγγο + βαρηκοία).
  • 7) Εξωτερική ωτίτις, και Mέση χρονία Ωτίτις: Η θεραπεία είναι φαρμακευτική.
  • 8) Συνήθεις ιώσεις του ανωτέρω αναπνευστικού (Κάνουν ελαφρές εμβοές με μπούκωμα και καρηβαρία)
  • 9) Χρόνιες Παθήσεις του ρινοφάρυγγος . Δυσλειτουργία της ευσταχιανής σάλπιγγας. Σπάνια προκαλούν εμβοές.
  • 10) Βλάβη και λειτουργική διαταραχή μέσου ωτός.
  • 11) Κοχλιακές βλάβες (προκαλούν εμβοές χαμηλής συχνότητας)
  • 12) Παραγαγγλίωμα = όγκος του Μέσου Ωτός. Προκαλεί συνήθως σφύζουσες ρυθμικές εμβοές.[3]

Β.ΚΕΝΤΡΙΚΑ ΑΙΤΙΑ ΕΜΒΟΩΝ (ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ-ΕΝΔΟΚΡΑΝΙΑΚΑ):

  • 1) Εγκεφαλομεταβολική ανεπάρκεια ηλικιωμένων (εγκεφαλική ισχαιμία)
  • 2) Αγγειακή εγκεφαλική ανεπάρκεια ηλικιωμένων: Απόφραξη Καρωτιδικού Συστήματος.
  • 3) Αγγειακή εγκεφαλική ανεπάρκεια: Απόφραξη Σπονδυλοβασικού Συστήματος.
  • 4) Ενδοκρανιακά ανευρύσματα
  • 5) Ενδοκρανιακοί όγκοι πρωτοπαθείς
  • 6) Ενδοκρανιακές μεταστάσεις Νεοπλασιών (Πχ. Μετάσταση στον εγκέφαλο από Kαρκίνο Πνεύμονος)
  • 7) Λανθάνοντα Ψυχικά νοσήματα (Νευρώσεις και Ψυχώσεις).[4]

Γ.ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚEΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ-ΑΙΤΙΑ ΕΜΒΟΩΝ:

  • 1) Aλλεργία (Αλλεργική ρινίτιδα κλπ)
  • 2) Υπέρταση και Υπόταση.
  • 3) Αιματολογικές παθήσεις: Αναιμίες σιδηροπενικές, μεγαλοβλαστικές, αναιμίες λόγω έλλειψης Βιταμίνης Β12, κλπ Λευχαιμίες
  • 4) Νεφρική ανεπάρκεια (Πχ ασθενής ουραιμικός με εμβοές έγινε καλά μετά τη μεταμόσχευση νεφρού)
  • 5) Χρόνια χρήση Ορισμένων αντιφλεγμονωδών φαρμάκων, κλπ Quinine, Aspirin, Streptomycin, Vltaren, Feldene, NSAID,
  • 6) Χρόνια ή παρατεταμένη χρήση ορισμένων αντιβιοτικών (Πχ Streptomycin, κλπ)
  • 7) Αγγειοσυσπαστική επίδραση Νικοτίνης (βαρύ Κάπνισμα). (Μανιώδης καπνίστρια 60 τσιγάρα την ημέρα έγινε καλά 3 μήνες μετά τη διακοπή του καπνίσματος).
  • 8) Χρόνιες δηλητηριάσεις από διάφορες χημικές ουσίες και βαρέα μέταλλα.[5]

H αμφίβολη σχέση μεταξύ Αυχενικής Δισκοπάθειας και Εμβοών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Είναι γεγονός ότι η διαφορική διάγνωση των αιτίων των εμβοών είναι κάτι το πολύπλοκο, χρονοβόρο αλλά και ψυχοφθόρο γιά τον ασθενή και γιά τον γιατρό. Συχνά οι ιατροί ΩΡΛ παραπέμπουν ασθενείς με εμβοές σε ιατρούς ορθοπεδικούς με το ερώτημα "μήπως φταίει ο αυχένας". Βεβαίως είναι τεκμηριωμένο ότι οι συνήθεις παθήσεις του αυχένος, δηλαδή η αυχενική δισκοκήλη, η εκφυλιστική δισκοπάθεια και η εκφυλιστική σπονδυλαρθρίτις, προκαλούν πονοκέφαλο αλλά ΟΧΙ εμβοές. Μέχρι σήμερα δεν έχει τεκμηριωθεί εργαστηριακά ή επιδημιολογικά μιά τέτοια συσχέτιση[6].Υπάρχει μιά Γερμανική μελέτη των Reisshauer A, και συνεργατών από το Βερολίνο σχετικά με το θέμα, αλλά το τελικό πόρισμά της είναι αμφίβολο.[7]. Σαν τελικό conclusion οι ερευνητές γράφουν: CONCLUSION: "Our results corroborate the clinical significance of manual therapeutic findings as part of the diagnostic workup for tinnitus. They show that a uniform and standardized examination protocol is needed, and that appropriate physical therapeutic measures should be incorporated into the interdisciplinary therapeutic management of patients with tinnitus".ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: "Τα αποτελέσματα επιβεβαιώνουν την κλινική σημασία των θεραπευτικών ευρημάτων ως μέρος της μελέτης διάγνωσης για τις εμβοές. Δείχνουν ότι ένα ενιαίο και τυποποιημένο πρωτόκολλο εξέτασης είναι απαραίτητο, και ότι η κατάλληλη Φυσικοθεραπεία θα πρέπει να ενσωματωθούν στη διεπιστημονική θεραπευτική διαχείριση των ασθενών με εμβοές".[8].Ομως, δυστυχώς η κλινική εμπειρία έδειξε ότι σχεδόν ουδείς ασθενής με εμβοές έγινε καλά με Φυσικοθεραπεία αυχένος, και δυστυχώς οι γιατροί θα πρέπει να επικεντρώσουν την προσοχή τους στό έσω ους και στόν εγκέφαλο. Εκεί εστιάζεται το πρόβλημα.[9]

Παρακλινικές εξετάσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι απαραίτητες εξετάσεις σε ασθενή με εμβοές, είναι οι εξής:

  • 1) Πλήρης ΩΡΛ κλινική εξέταση: περιλαμβάνει ωτοσκόπηση, πρόσθια ρινοσκόπηση, έλεγχο φάρυγγα, λάρυγγα και ψηλάφηση τραχήλου για αναζήτηση πιθανών αίτιων των εμβοών.
  • 2) Ακοόγραμμα, με το οποίο ελέγχουμε την ακοή και προσδιορίζουμε την ένταση και τη συχνότητα των εμβοών. Είναι απαραίτητο να γίνει σε περίπτωση που εφαρμοστεί θεραπευτικά η ηχοκάλυψη, γιατί μ’ αυτό τον τρόπο προσδιορίζουμε πόση ηχητική ενέργεια απαιτείται, προκειμένου να καλυφθούν οι εμβοές.
  • 3) Τυμπανομετρία, προσδιορισμός ηχητικών αντανακλαστικών. Μ´ αυτές τις εξετάσεις προσδιορίζουμε την κατάσταση του μέσου ωτός (του τμήματος του αυτιού, που βρίσκεται πίσω από το τύμπανο και πριν από τον κοχλία) και σε περίπτωση που βρούμε κάποια παθολογία, μπορούμε να την αντιμετωπίσουμε.
  • 4) Ωτοακουστικές εκπομπές. Με την εξέταση αυτή βλέπουμε τη λειτουργία των έξω τριχωτών κυττάρων του κοχλία του αυτιού.
  • 5) Ακουστικά προκλητά δυναμικά εγκεφαλικού στελέχους. Δίνοντας κάποιους συγκεκριμένους ήχους και μελετώντας τα ηλεκτρικά (ακουστικά) δυναμικά που παράγονται, μπορούμε να πάρουμε πληροφορίες για το ακουστικό και το αιθουσαίο νεύρο καθώς και για το εγκεφαλικό στέλεχος.
  • 6) Εργαστηριακά: Γενική αίματος, Γενική Ούρων, URE, GLU, ΤΚΕ, CRP, SGOT, SGPT, Χοληστερόλη
  • 7) Αξονική Τομογραφία Εγκεφάλου και έσω ωτός (CAT): Γίνεται μόνο εάν οι εμβοές επιμένουν πάνω από 1 μήνα.
  • 8) Υπερηχογραφική αρτηριογραφία καρωτίδων (Triplex)
  • 9) Ψηφιακή Aγγειογραφία Εγκεφάλου (Γίνεται μόνο σε σπάνιες ειδικές περιπτώσεις)[10]

Θεραπεία των εμβοών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • 1.Αιτιολογική θεραπεία γίνεται αν βρεθεί με βεβαιότητα το αίτιο (Φάρμακα, Xειρουργικές επεμβάσεις,κλπ)
  • 2.Αγγειοδιασταλτικά και βελτιωτικά μικροκυκλοφορίας φάρμακα: Stugeron, Sibelium, Αntivom, Vastarel, Complamin, Ronicol, Startonyl, Hydergine, Loftyl, Sermion, Τarontal, Νοοtrop, Fludilat, Βetaserc, κλπ.
  • 3.Αντιαλλεργικά φάρμακα: Χοzal, Αtarax, Benadryl, Dimetane, Polaramine, Zirtek, Nalomet, Syneptine.
  • 4.Κατασταλτικά του Λαβυρίνθου: Vertigo-Vomex, Dramamine, Phenergan, Atarax, Postadoxine, Torecan.
  • 5. Ψυχολογική υποστήριξη , ατομική Ψυχοθεραπεία, και πιθανώς φάρμακα υπνωτικά, αγχολυτικά ή αντικαταθλιπτικά [11]

Πρακτικά μέτρα θεραπείας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το πρώτο μέλημα του ειδικού είναι να ξεκαθαρίσει το κατά πόσον υπάρχει κάποια συγκεκριμένη βλάβη που επιδέχεται άμεση θεραπεία ( π.χ. βύσμα, ωτίτιδα,) ή έστω με χειρουργική αντιμετώπιση όπως είναι στους όγκους του εγκεφάλου που συνήθως είναι καλοήθεις. Τον ειδικό βοηθούν εδώ ορισμένες εξετάσεις στις οποίες πιθανόν να υποβληθεί ο πάσχων, όπως Αξονική Τομογραφία εγκεφάλου. Εάν μετά την ολοκλήρωση του ελέγχου αποδειχθεί ότι οι εμβοές προκαλούνται από πάθηση που δεν μπορεί να θεραπευθεί ριζικά, τότε υπάρχουν οι εξής πιθανότητες : Πιθανότατα ο ειδικός θα δοκιμάσει αρχικά την αποτελεσματικότητα ορισμένων φαρμάκων. Τα φάρμακα αυτά δεν είναι πάντοτε αποτελεσματικά, αλλά αρκετές φορές ελαττώνουν θεαματικά την ένταση των εμβοών. Αν σε διάστημα ολίγων μηνών δεν σημειωθεί βελτίωση, δεν υπάρχει λόγος να συνεχιστεί η φαρμακευτική αγωγή. Εάν σημειώνονται αϋπνίες λόγω των εμβοών, πολλοί βρίσκουν αποδοτικό το τικ-τακ του κλασικού ρολογιού.

Πολύ χρήσιμο μπορεί να αποδειχθεί το ραδιόφωνο στην περίπτωση αϋπνίας: Είναι δυνατό ο πάσχων να αποκοιμηθεί ακούγοντας μουσική σε ένταση που μόλις υπερκαλύπτει τις εμβοές. Αν αυτό δεν αποδώσει τότε μπορεί να χρησιμοποιηθεί ώστε να παραγάγει θόρυβο (παράσιτα). Υπάρχουν στο εμπόριο ραδιόφωνα-ρολόγια που σταματούν να λειτουργούν αυτόματα, ώστε δεν χρειάζεται να είναι ανοικτά όλη τη νύχτα. Για μην ενοχλείται ο σύντροφος του πάσχοντος, μπορούν να χρησιμοποιηθούν ακουστικά. Ίσως χρειαστεί και η βοήθεια κάποιου ελαφρού υπνωτικού, που όμως καλό θα είναι να αποφεύγεται όσο είναι δυνατό. Εάν μαζί με εμβοές συνυπάρχει και βαρηκοΐα : τότε το ακουστικό βαρηκοΐας είναι η πιο αποδοτική λύση. Ακούγοντας με την βοήθεια του και τους ήχους του περιβάλλοντος, "σκεπάζονται" οι εμβοές. Εάν οι εμβοές είναι τόσο δυνατές και ενοχλητικές, ώστε όλα τα παραπάνω μέσα δεν αποδίδουν, τότε είναι πιθανή η προμήθεια ακουστικού το οποίο παράγει θόρυβο, στοχεύοντας στην κάλυψη των εμβοών από τον τεχνητό ήχο.

Οι εμβοές μπορεί να είναι πολύ ενοχλητικές, αλλά δεν είναι επικίνδυνες, εφ' όσον ο ειδικός έχει προβεί σε εξετάσεις και έχει αποκλείσει κάθε σοβαρή αρρώστια. Άνθρωποι με λίγες ασχολίες είναι αυτοί που υποφέρουν περισσότερο. Γι' αυτό να ασχολείσθε με οτιδήποτε άλλο εκτός από τις εμβοές. Είναι πολύ σημαντικό το σταμάτημα το κάπνισμα. Δεν είναι σκόπιμη η κατανάλωση καφέ, τσαγιού, tonic water, sprite, ή seven-up, γιατί περιέχουν ουσίες που επιδεινώνουν τις εμβοές. Υπάρχουν ειδικοί ψυχολόγοι, οι οποίοι μπορούν να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος.[12].

Πρόληψη εμβοών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι εμβοές μόνες τους ή μαζί με βαρηκοΐα μπορεί να αποτελέσουν μόνιμες καταστάσεις. Ένα σημαντικό αίτιό τους αποτελεί η επανειλημμένη έκθεση σε δυνατούς ήχους. Ήχοι έντασης πάνω από 80-90 dB για 6 τουλάχιστον ώρες την ημέρα θεωρούνται επιβλαβείς για την ακουστική λειτουργία και μπορεί να προκαλέσουν εμβοές και βαρηκοΐα. Έτσι συστήνεται η εφαρμογή ωτοασπίδων και ειδικών καψών σε εργαζόμενους σε βιομηχανία με υψηλό θόρυβο. Στους μουσικούς, που είναι εκτεθειμένοι σε δυνατή μουσική, συστήνεται η χρήση ειδικών ωτοασπίδων και στους νέους, που ακούν μουσική με φορητές συσκευές μουσικής, προτείνεται η ένταση να είναι μικρότερη του μέγιστου της συσκευής. Η ωτοτοξικότητα είναι ένα άλλο αίτιο των εμβοών. Φάρμακα που ενέχουν αυτό τον κίνδυνο, θα πρέπει να αποφεύγονται και σε περιπτώσεις που είναι απαραίτητα, θα πρέπει ο ασθενής να παρακολουθείται στενά.


Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Σάββας Καζάνας, Iατρός ΩΡΛ, Θεραπευτήριο «Υγεία»: Eμβοές, περιοδικό Θεραπευτηρίου Υγεία, 1998
  2. Σάββας Καζάνας, Iατρός ΩΡΛ, Θεραπευτήριο «Υγεία»: Eμβοές, περιοδικό Θεραπευτηρίου Υγεία, 1998
  3. Χαράλαμπος Γκούβας: "Αίτια Εμβοών", πανελλήνιο Ορθοπεδικό Συνέδριο, Αθήνα 1990, paper 276
  4. Χαράλαμπος Γκούβας: "Αίτια Εμβοών", πανελλήνιο Ορθοπεδικό Συνέδριο, Αθήνα 1990, paper 276
  5. Χαράλαμπος Γκούβας: "Αίτια Εμβοών", πανελλήνιο Ορθοπεδικό Συνέδριο, Αθήνα 1990, paper 276
  6. Reisshauer A, Mathiske-Schmidt K, Kuchler I, Umland G, Klapp BF, Mazurek B.: Klinik fur Physikalische Medizin und Rehabilitation, Universitatsmedizin Berlin, Charite Campus Mitte. «Functional disturbances of the cervical spine in Tinnitus». Medscape, 2008
  7. Reisshauer A, Mathiske-Schmidt K, Kuchler I, Umland G, Klapp BF, Mazurek B.: Klinik fur Physikalische Medizin und Rehabilitation, Universitatsmedizin Berlin, Charite Campus Mitte. «Functional disturbances of the cervical spine in Tinnitus». Medscape, 2008
  8. Reisshauer A, Mathiske-Schmidt K, Kuchler I, Umland G, Klapp BF, Mazurek B.: Klinik fur Physikalische Medizin und Rehabilitation, Universitatsmedizin Berlin, Charite Campus Mitte. «Functional disturbances of the cervical spine in Tinnitus». Medscape, 2008
  9. Χαράλαμπος Γκούβας: "Αίτια Εμβοών", πανελλήνιο Ορθοπεδικό Συνέδριο, Αθήνα 1990, paper 276
  10. Χαράλαμπος Γκούβας: "Αίτια Εμβοών", πανελλήνιο Ορθοπεδικό Συνέδριο, Αθήνα 1990, paper 276
  11. Χαράλαμπος Γκούβας: "Αίτια Εμβοών", πανελλήνιο Ορθοπεδικό Συνέδριο, Αθήνα 1990, paper 276
  12. Σάββας Καζάνας, Iατρός ΩΡΛ, Θεραπευτήριο «Υγεία»: Eμβοές, περιοδικό Θεραπευτηρίου Υγεία, 1998

Αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Εμβοές | Ιατρικός ιστότοπος θεμάτων ΩΡΛ