Φυσικός δορυφόρος

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Οι 19 φυσικοί δορυφόροι είναι αρκετά μεγάλοι για να είναι σφαιρικοί και ο Τιτάνας έχει ατμόσφαιρα.

Φυσικός δορυφόρος ή φεγγάρι ονομάζεται κάθε φυσικό ουράνιο σώμα που περιφέρεται γύρω από έναν πλανήτη ή πλανήτη νάνο ή άλλο μικρότερο ουράνιο σώμα και υπακούει στους ίδιους νόμους της ουράνιας μηχανικής που ρυθμίζουν την κίνηση των πλανητών. Τους νόμους αυτούς προσδιόρισε ο Γερμανός αστρονόμος Γιοχάνες Κέπλερ. Οι φυσικοί δορυφόροι ονομάζονται επίσης δευτερεύοντες πλανήτες.

Υπάρχουν 173 γνωστοί φυσικοί δορυφόροι γύρω από τους πλανήτες του ηλιακού μας συστήματος, [1] [2] καθώς και 8 σε τροχιά γύρω από τους πλανήτες νάνους.[3] Μέχρι τον Ιούνιο του 2015, 258 πλανητοειδείς με δορυφόρο έχουν ανακαλυφθεί, συνολικά 273 δορυφόροι.[4] Υπάρχουν 100 γνωστά αντικείμενα στην Κύρια ζώνη αστεροειδών με δορυφόρους (οι έξι με δύο δορυφόρους), 4 Τρωικοί Αστεροειδείς του Δία με δορυφόρους, 55 αντικείμενα που βρίσκονται κοντά στη Γη με δορυφόρους (Γεωπλήσια αντικείμενα) και 20 αστεροειδείς με δορυφόρους που η τροχιά τους τέμνει την τροχιά του Άρη. Ακόμη υπάρχουν, 79 μεταποσειδώνια αντικείμενα με δορυφόρους, από τα οποία 2 με δύο δορυφόρους και 1 (Πλούτωνας) με πέντε.


Παρακάτω αναφέρονται οι κυριότεροι δορυφόροι του ηλιακού μας συστήματος ανά πλανήτη (στην παρένθεση αναγράφονται οι ονομασίες των δορυφόρων) είναι οι:

Ωστόσο, οι διαρκείς έρευνες των επιστημόνων οδηγούν σε νέες ανακαλύψεις δορυφόρων.

Φορά και διάρκεια περιστροφής των δορυφόρων[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι περισσότεροι δορυφόροι κινούνται γύρω από τους πλανήτες κατά την "ορθή φορά", δηλαδή κατά τη φορά που περιφέρονται και οι πλανήτες γύρω από τον Ήλιο. Στον κανόνα όμως αυτόν υπάρχουν και αρκετές εξαιρέσεις. Από τους δορυφόρους με γνωστά στοιχεία, τέσσερις του Δία, ένας του Κρόνου, τέσσερις του Ουρανού και ένας του Ποσειδώνος, δηλαδή συνολικά οι 10 από τους 35 γνωστούς δορυφόρους, κινούνται κατά την αναδρομή φορά γύρω από τον αντίστοιχο πλανήτη.

Η διάρκεια της περιστροφής, στους λεγόμενους "κανονικούς" δορυφόρους, είναι ίση με τον χρόνο περιφοράς του δορυφόρου γύρω από τον πλανήτη. Δηλαδή, όπως ακριβώς και η Σελήνη, παρουσιάζουν προς τον πλανήτη πάντοτε την ίδια όψη. Μοναδική γνωστή εξαίρεση "κανονικού" δορυφόρου που ωστόσο η διάρκεια περιστροφής διαφέρει είναι ο Υπερίωνας του Κρόνου. Υπάρχουν λόγοι να πιστεύουμε ότι μερικοί από τους δορυφόρους των μεγάλων πλανητών (εκείνοι που βρίσκονται συνήθως μακριά από τον πλανήτη) είναι ουράνια σώματα που συνελήφθησαν οπό τον πλανήτη και υποχρεώθηκαν να στρέφονται γύρω του. Για ορισμένους από τους μη-κανονικούς και μακρινούς δορυφόρους έχει παρατηρηθεί ότι ο χρόνος περιστροφής και ο χρόνος περιφοράς διαφέρουν κατά πολύ.

Οι "σύντροφοι"[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Για την ύπαρξη δορυφόρων στον απέραντο χώρο του Διαστήματος δεν μπορεί να γίνει καμία υπόθεση. Τα όρια των γνώσεων μας περιορίζονται σε ορισμένα σώματα, κυρίως σκιερά, που επηρεάζουν την θέση και την λαμπρότητα κάποιων αστέρων. Σε αυτά δόθηκε η ονομασία σύντροφοι γιατί η φύση τους είναι διάφορη από την φύση των πλανητών και των δορυφόρων.

Οι μεγαλύτεροι δορυφόροι του ηλιακού μας συστήματος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μοντάζ επιλεγμένων φυσικών δορυφόρων, πλανητών και του Πλούτωνα για εύκολη σύγκριση των σχετικών μεγεθών.
Ο Τιτάνας, ο μεγαλύτερος δορυφόρος του Κρόνου.
Σειρά Όνομα Πλανήτης Ακτίνα(σε χλμ.)
1 Γανυμήδης Δίας 2.634
2 Τιτάνας Κρόνος 2.576
3 Καλλιστώ Δίας 2.410
4 Ιώ Δίας 1.821
5 Σελήνη Γη 1.737
6 Ευρώπη Δίας 1.561
7 Τρίτωνας Ποσειδώνας 1.353
8 Τιτάνια Ουρανός 788,4
9 Ρέα Κρόνος 763,8
10 Όμπερον Ουρανός 761,4
11 Ιαπετός Κρόνος 734,5
12 Χάρων Πλούτωνας 603,5
13 Ουμβριήλ Ουρανός 584,7
14 Άριελ Ουρανός 578,9
15 Διώνη Κρόνος 561,4
16 Τηθύς Κρόνος 531,1
17 Εγκέλαδος Κρόνος 252,1
18 Μιράντα Ουρανός 235,8
19 Πρωτέας Ποσειδώνας 210
20 Μίμας Κρόνος 198,3

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Sheppard, Scott S.. «The Giant Planet Satellite and Moon Page». Departament of Terrestrial Magnetism at Carniege Institution for science. http://www.dtm.ciw.edu/users/sheppard/satellites/. Ανακτήθηκε στις 11-09-2012. 
  2. «How Many Solar System Bodies». NASA/JPL Solar System Dynamics. http://ssd.jpl.nasa.gov/?body_count. Ανακτήθηκε στις 2012-01-26. 
  3. «Planet and Satellite Names and Discoverers». International Astronomical Union (IAU) Working Group for Planetary System Nomenclature (WGPSN). http://planetarynames.wr.usgs.gov/Page/Planets#DwarfPlanets. Ανακτήθηκε στις 27-01-2012. 
  4. Wm. Robert Johnston (6 Ιουνίου 2015). «Asteroids with Satellites». Johnston's Archive. http://www.johnstonsarchive.net/astro/asteroidmoons.html. Ανακτήθηκε στις 11 Ιουνίου 2015. 

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Natural satellite της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Satellit (Astronomie) της Γερμανικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).