Μετάβαση στο περιεχόμενο

Φάνια Κον

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Φάνια Κον
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση5  Απριλίου 1885
Klieck
Θάνατος24 Δεκεμβρίου 1962 (77 ετών)
Νέα Υόρκη
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητασυνδικαλίστρια
ακτιβίστρια για τα δικαιώματα των γυναικών
ακτιβίστρια
Πολιτική τοποθέτηση
Πολιτικό κόμμα/ΚίνημαΣοσιαλιστικό Κόμμα της Αμερικής
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Η Φάνια Μαίρη Κον (5 Απριλίου 1885 – 24 Δεκεμβρίου 1962) ήταν ηγετική φυσιογνωμία της Διεθνούς Ένωσης Εργατριών Ενδυμάτων (ILGWU) κατά το πρώτο μισό του 20ού αιώνα. Μνημονεύεται ως μία από τις πρωτοπόρους του κινήματος για την εκπαίδευση των εργατών στις Ηνωμένες Πολιτείες και ως παραγωγική συγγραφέας με θέμα την εκπαίδευση των συνδικάτων.

Η Φάνια Μαίρη Κον γεννήθηκε στις 5 Απριλίου 1885 σε μια εβραϊκή οικογένεια στο Κλετσκ της Λευκορωσίας, που τότε ανήκε στη Ρωσική Αυτοκρατορία[1].

Ήταν το τέταρτο από τα πέντε παιδιά ενός επιτυχημένου ιδιοκτήτη αλευρόμυλου και της συζύγου του[2].

Η Φάνια έλαβε εκπαίδευση σε ιδιωτικά σχολεία[3], με τους γονείς της να ενθαρρύνουν την κόρη τους να διαβάζει εκτενώς[1].

Η Κον ριζοσπαστικοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της εφηβείας της στην τσαρική αυτοκρατορία. Σε ηλικία 16 ετών εντάχθηκε στο Σοσιαλιστικό Επαναστατικό Κόμμα, τον πνευματικό διάδοχο του κινήματος των Ναρόντνικων της δεκαετίας του 1870[1]. Ήταν ενεργή στο τμήμα του Μινσκ, ενός μυστικού επαναστατικού πολιτικού κόμματος, για τα επόμενα τρία χρόνια[1].

Μετανάστευση στην Αμερική

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1904, ο αδελφός της παραλίγο να σκοτωθεί σε ένα αντιεβραϊκό πογκρόμ, γεγονός που ώθησε τη Φάνια να μεταναστεύσει στις Ηνωμένες Πολιτείες[4]. Φτάνοντας στη Νέα Υόρκη, η Κον σύντομα εντάχθηκε στο Σοσιαλιστικό Κόμμα Αμερικής[1]. Η Κον αποφάσισε να μην συνεχίσει την επίσημη εκπαίδευσή της το 1905 και αντ' αυτού ανέλαβε εργασία ως εργάτρια ενδυμάτων, προκειμένου να συμμετάσχει άμεσα στο εργατικό εβραιόφωνο κίνημα της Νέας Υόρκης.

Το 1906, η Φάνιαξεκίνησε τις προσπάθειές της να οργανώσει τους εργάτες στο εμπόριο λευκών ειδών[3][5]. Η οργάνωση αυτού του συγκεκριμένου εμπορίου ήταν δύσκολη, επειδή οι εργάτες σε αυτό ήταν διαφόρων εθνικοτήτων και μιλούσαν διαφορετικές γλώσσες[5].

Κατά τη διάρκεια μιας απεργίας των κατασκευαστών λευκών ειδών το 1908, η Κον γνώρισε την Ρόζα Σνάιντερμαν, με την οποία συνδέθηκε στενά[1]. Αμφότερες πίστευαν στην αποτελεσματικότητα της στρατολόγησης γυναικών ηγετιδών απεργίας από τη βάση του συνδικάτου αντί να βασίζονται σε μια ανδροκρατούμενη κεντρική συνδικαλιστική γραφειοκρατία για την επίλυση των εργασιακών διαφορών[1]. Χρησιμοποίησαν αυτήν την άποψη για να γεφυρώσουν τα εθνικά χάσματα μεταξύ των εργατών στο εμπόριο λευκών ειδών, βρίσκοντας μια ηγέτιδα μεταξύ των γυναικών διαφορετικών εθνικοτήτων, που μπορούσε να μιλήσει στις εργάτριες στη δική τους γλώσσα και καλλιεργώντας τα οργανωτικά της ταλέντα. Αυτή η στρατηγική ήταν επιτυχής και μέχρι το 1909 η Διεθνής Ένωση Εργατριών Ενδυμάτων (ILGWU) αναγνώρισε το συνδικάτο των εργαζομένων λευκών ειδών[5].

Η Φάνια βοήθησε στην οργάνωση της Τοπικής 24ης Ένωσης στο Μπρούκλιν και εξελέγη στο Εκτελεστικό Συμβούλιο της τοπικής ένωσης το 1909 σε νεαρή ηλικία 24 ετών[6]. Εξελέγη Πρόεδρος του Εκτελεστικού Συμβουλίου το 1913 και παρέμεινε σε αυτή τη θέση μέχρι το 1914[3]. Κατά τα έτη 1912 και 1913, η Κον έπαιξε εξέχοντα ρόλο ως ηγέτιδα του απεργιακού κινήματος των οργανωμένων εργατών ένδυσης της Νέας Υόρκης[3].

Το 1914, η Εθνική Ένωση Γυναικείων Συνδικάτων (NWTUL), μια οργάνωση που ιδρύθηκε το 1903, ξεκίνησε μια σχολή εκπαίδευσης για γυναίκες οργανώτριες, ένα ετήσιο πρόγραμμα που συνδύαζε ακαδημαϊκή και επιτόπια εργασία[2]. Η ηγέτιδα της Νέας Υόρκης, η Κον, ήταν μία από τις τρεις πρώτες που επιλέχθηκαν να παρακολουθήσουν το πρόγραμμα στο Σικάγο[2]. Το 1915, της ζητήθηκε να οργανώσει μοδίστρες του Σικάγο και με αυτόν τον τρόπο ίδρυσε την 59η Τοπική Ένωση[7]. Σε σχέση με αυτή τη δραστηριότητα, η Κον ήταν βασική ηγέτιδα μιας μεγάλης απεργίας των εργατών ένδυσης του Σικάγο, η οποία ξεκίνησε στα τέλη του 1915 και συνεχίστηκε και τον επόμενο χρόνο[7].

Το 1916, η Κον εξελέγη ως η πρώτη γυναίκα αντιπρόεδρος της Διεθνούς Ένωσης Εργατριών Ενδυμάτων[7]. Θα υπηρετούσε με αυτή την ιδιότητα μέχρι το 1925[7].

Εκπαίδευση εργαζομένων

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1918, η Κον ανέλαβε την ηγεσία της Επιτροπής Εκπαίδευσης και τελικά ανήλθε στη θέση της Αντιπροέδρου του συνδικάτου. Αφού εξελέγη ως η πρώτη γυναίκα αντιπρόεδρος, η Κον συνέχισε να πρωτοπορεί και να προωθεί μια εικόνα του εργατικού κινήματος, που ενσωμάτωνε την εκπαίδευση, καθώς και την προσωπική ανάπτυξη[8]. Η Κον, λίγο μετά την προαγωγή της, άσκησε πιέσεις για την ίδρυση ενός Τμήματος Εκπαίδευσης εντός του συνδικάτου και στη συνέχεια διετέλεσε γραμματέας κατά την ίδρυσή του.

Στον απόηχο αυτής της νέας εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης, οι γυναίκες εντός του συνδικάτου άρχισαν να κινητοποιούνται μαχητικά λόγω της αυξανόμενης δυσαρέσκειάς τους με την ηγεσία και, με τη σειρά τους, πυροδότησαν μια εξέγερση, που κατά συνέπεια κατέστρεψε την υποδομή του συνδικάτου[2]. Ως αποτέλεσμα, η Κον κατηγορήθηκε για αυτήν την εξέγερση, καθώς και για την παράλειψή της να την καταδικάσει, και έτσι επικρίθηκε και εξοστρακίστηκε από όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένων των αγωνιστών που ενέπνευσε.

Αποκομμένη από τους ηγέτες των συνδικάτων, η Κον αργότερα διοχέτευσε τον ακτιβισμό της στην εκπαίδευση, καθώς ενθάρρυνε μερικούς από τους εξέχοντες ακαδημαϊκούς της χώρας ως συμμάχους, ακόμη και ως δασκάλους, στα μαθήματα εκπαίδευσης των εργαζομένων[9].

Η Κον έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη δημιουργία του Γραφείου Εκπαίδευσης Εργατών της Αμερικής το 1921[7].

Ήταν συνιδρύτρια του Εργατικού Κολεγίου Μπρούκγουντ το 1924[10]. Θα υπηρετούσε ως διευθύντρια μέχρι το 1933[10], επίσης μέλος του διοικητικού συμβουλίου της Εταιρείας Εκδόσεων Εργασίας του Μπρούκγουντ, εκδότριας του περιοδικού Labor Age[7].

Το 1932, διορίστηκε αντιπρόεδρος, θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι το 1937[7]. Κατά τη διάρκεια της θητείας της, υπηρέτησε ως μέντορας της Φλόρια Πίνκνι, της πρώτης Αφροαμερικανίδας οργανώτριας εργατικών θεσμών[1].

Συνέδρια και πολιτική δραστηριότητα

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Φάνια Κον επιλέχθηκε ως Αμερικανίδα αντιπρόσωπος στο Διεθνές Συνέδριο Γυναικών, που πραγματοποιήθηκε στην Ουάσινγκτον το 1919[10]. Ήταν επίσης αντιπρόσωπος στο 1ο Διεθνές Συνέδριο για την Εκπαίδευση των Εργατών, που πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες του Βελγίου το 1922[10]. Υπηρέτησε με παρόμοια ιδιότητα στο 2ο Διεθνές Συνέδριο για την Εκπαίδευση των Εργατών, που πραγματοποιήθηκε στην Οξφόρδη της Αγγλίας το 1924[10].

Το 1924, δραστηριοποιήθηκε στη Διάσκεψη για Προοδευτική Πολιτική Δράση, μια ομάδα που θεωρούνταν ως μια οργάνωση-ομπρέλα προοδευτικών πολιτικών και συνδικαλιστικών ακτιβιστών, που οδηγούσε στην ίδρυση ενός εργατικού κόμματος στις Ηνωμένες Πολιτείες. Εξελέγη μέλος της Εθνικής Επιτροπής[10]. Παρά την αποτυχία αυτής της οργάνωσης να επιβιώσει μετά το 1925, παρέμεινε ενεργή στην αριστερή πολιτική τουλάχιστον μέχρι τη δεκαετία του '40 ως μέλος της Ένωσης για Βιομηχανική Δημοκρατία[10].

Η Φάνια Κον αποσύρθηκε από τις συνδικαλιστικές υποθέσεις το 1961[7]. Πέθανε στη Νέα Υόρκη στις 24 Δεκεμβρίου 1962, σε ηλικία 77 ετών.

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 Daniel Katz, All Together Different: Yiddish Socialists, Garment Workers, and the Labor Roots of Multiculturalism. New York: New York University Press, 2011, σελ. 49
  2. 1 2 3 4 Huey B. Long and Constance Lawry, "Fannia Mary Cohn: An Educational Leader in Labor and Workers' Education, Her Life and Times," in Rae Wahl Rohfeld (ed.), Breaking New Ground: The Development of Adult and Workers' Education in North America. Syracuse, NY: Syracuse University Kellogg Project, Nov. 1990, σσ. 174-192
  3. 1 2 3 4 Solon DeLeon with Irma C. Hayssen and Grace Poole, American Labor Who's Who. New York: Hanford Press, 1925; σσ. 44
  4. Annelise Orleck, Common Sense and a Little Fire: Women and Working-Class Politics in the United States, 1900-1965. Chapel Hill, NC: University of North Carolina Press, 1995; σσ. 23
  5. 1 2 3 Orelck, Annelise (2017). «Coming of Age: The Shock of the Shops and the Dawning of Political Consciousness, 1900-1909». Common Sense and a Little Fire, Second Edition: Women and Working-Class Politics in the United States, 1900-1965. The University of North Carolina Press. σελίδες 31–50.
  6. Katz, All Together Different, σελ. 48
  7. 1 2 3 4 5 6 7 8 Marie Tedesco, "Fannia Cohn," in Gary M. Fink (ed.), Biographical Dictionary of American Labor. Westport, CT: Greenwood Press, 1984, σελ. 159
  8. «Guide to the ILGWU. Education Department. Fannia Cohn papers, 1918-1962». rmc.library.cornell.edu. Ανακτήθηκε στις 6 Μαΐου 2026.
  9. Eric Arnesen, Encyclopedia of US Labor and Working-Class History. New York: Routledge, 2007
  10. 1 2 3 4 5 6 7 Marion Dickerman and Ruth Taylor (eds.), Who's Who in Labor. New York: Dryden Press, 1946, σελ. 63

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]