Τουρκική λίρα
 |
Το λήμμα παραθέτει τις πηγές του αόριστα, χωρίς παραπομπές. |
| Τουρκική λίρα | |
|---|---|
| Türk lirası (τουρκική) | |
 Κέρμα μίας λίρας (2009) | |
| ISO 4217 | |
| Κωδικός | TRY |
| Αριθμός | 949 |
| Ονομασίες | |
| Υπομονάδα | |
| 1⁄100 | 100 Κουρούς |
| Τραπεζογραμμάτια | |
| Συχνή χρήση | ₺5, ₺10, ₺20, ₺50, ₺100, ₺200 |
| Κέρματα | |
| Συχνή χρήση | 25k, 50k; ₺1, ₺5 |
| Δημογραφικά | |
| Ημερομηνία εισαγωγής | 1923 |
| Αντικαταστάθηκε | Οθωμανική λίρα |
| Επίσημοι Χρήστες |  Τουρκία |
| Ανεπίσημοι Χρήστες |  Τ.Δ.Β.Κ. (μαζί με το Ευρώ) |
| Έκδοση | |
| Κεντρική Τράπεζα | Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας |
| Ιστοσελίδα | www.tcmb.gov.tr |
| Αποτίμηση | |
| Νομισματικός πληθωρισμός | 58,5% (2024) |
| Πηγή | The Global Economy |
Η Τουρκική λίρα είναι το εθνικό νόμισμα της Τουρκίας. Χρησιμοποιείται νόμιμα μόνο στην Τουρκία και στις κατεχόμενες από την Τουρκία περιοχές της Κύπρου ως «Εθνικό νόμισμα» μαζί με το Ευρώ, οι οποίες αυτοαποκαλούνται «Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου».
Παλαιότερα για μικρό χρονικό διάστημα ήτανε σε παράνομη χρήση και σε εδάφη της Συρίας, που κατέχονταν από την «Επιχείρηση Κλάδος Ελαίας» το 2019, από την ίδια την Τουρκία, στα πλαίσια του Συριακού Εμφύλιου Πολέμου που έληξε το 2024, με την Πτώση του τέως προέδρου της Συρίας, Μπασάρ Αλ Άσαντ. Αυτό παράβαινε τους διεθνείς κανόνες και οι Τουρκομάνοι της Συρίας αναγκάστηκαν από τα Ηνωμένα Έθνη, να χρησιμοποιούν υποχρεωτικά και μόνο το Εθνικό νόμισμα, την Λίρα Συρίας, ενώ η Τουρκία δέχθηκε διεθνή κριτική για «επεκτατική του Αλυτρωτισμού».
Νέα Τουρκική Λίρα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η Νέα Τουρκική Λίρα έγινε το νέο εθνικό νόμισμα της Τουρκίας από την 1η Ιανουαρίου του 2005. Ισοδυναμεί με 1 εκατομμύριο παλιές τουρκικές λίρες και διαιρείται σε 100 νέα κουρούς (kuruş) (τα οποία είχαν καταργηθεί εδώ και 20 χρόνια). Μέχρι το τέλος του 2005 κυκλοφορούσαν και τα δύο νομίσματα και οι τιμές αναγράφονταν και στα δύο. Από την 1η Ιανουαρίου 2009 το νέο νόμισμα έχει και πάλι το σύμβολο TL.
Τυποποίηση νομίσματος
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Σύμβολο: YTL (Yeni Türk Lirası), Ο κωδικός ISO 4217 της Νέας Τουρκικής Λίρας είναι «TRY».
- Χαρτονομίσματα: 100, 50, 20, 10, 5 και 1 YTL.
- Κέρματα: 1 YTL και 50, 25, 10, 5, και 1 νέο κουρούς.
Όλα τα χαρτονομίσματα και τα κέρματα απεικονίζουν τον δημιουργό της σύγχρονης Τουρκίας, Κεμάλ Ατατούρκ.
Το μέγεθος και το σχέδιο των 50 κουρούς και της μίας νέας λίρας μοιάζουν με αυτά των 1€ και 2€ αντίστοιχα. Αυτό δύναται να προκαλέσει σύγχυση στην ευρωζώνη. Ακόμα, επέφερε προβλήματα σε επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν αυτόματα μηχανήματα συναλλαγών (όπως π.χ. σε αεροδρόμια), τα οποία δέχονταν τα κέρματα της μίας λίρας αντί για τα κέρματα των 2€. Καθώς χονδρικά η αξία των κερμάτων της μίας λίρας ανέρχεται στο 1/4 των κερμάτων των 2€, τα επηρεασμένα μηχανήματα αναβαθμίστηκαν με έξοδα των ιδιοκτητών τους.
Ιστορία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Λόγω του υψηλού πληθωρισμού στην Τουρκία από τη δεκαετία 1970 ως και τη δεκαετία 1990, η τουρκική λίρα υπέστη σημαντική υποτίμηση. Από περίπου 9 λίρες ανά δολλάριο ΗΠΑ στα τέλη της δεκαετίας του 1960 κατέληξε στις περίπου 1,65 εκατομμύρια λίρες στα τέλη του 2001. Οι υπολογισμοί και οι στατιστικές είχαν γίνει πλέον ιδιαίτερα δύσκολοι. Ο Πρωθυπουργός Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν αποκάλεσε το ζήτημα αυτό «εθνική ντροπή». Το Δεκέμβριο του 2004 το Τουρκικό Κοινοβούλιο πέρασε νόμο που επέτρεψε την απομάκρυνση έξι μηδενικών από το νόμισμα και τη δημιουργία της Νέας Τουρκικής Λίρας.
Οι ισοτιμίες την 1η Ιανουαρίου 2005 ήταν:
- USD 1.00 = TRL 1,325,700.00 = TRY 1.3257
- EUR 1.00 = TRL 1,798,179.00 = TRY 1.79818
- TRY 1.00 = USD 0.75432
- TRY 1.00 = EUR 0.55612
Η εισαγωγή της Νέας Τουρκικής Λίρας συνοδεύτηκε από την έκδοση δύο νέων χαρτονομισμάτων που δεν είχαν αντίστοιχο στο παλιό σύστημα: TRY 100 και TRY 50.
Το 2016 η Τουρκική λίρα υποτιμήθηκε εξαιρετικά σε αξία, στα διεθνή χρηματιστήρια λόγω του Αποτυχημένου Πραξικοπήματος, ενώ από τις αρχές του 2018 και μέχρι σήμερα η Τουρκική λίρα έχει υποτιμηθεί ακόμα χειρότερα, λόγω του υψηλού πληθωρισμού στην χώρα, ενώ πολλοί ξένοι τουρίστες που επισκέπτονται την χώρα, προτιμούν σε συναλλαγές νομίσματα όπως το Δολάριο ΗΠΑ και το Ευρώ, λόγω της οικονομικής κρίσης στην χώρα.
Με την οικονομική κρίση η οποία εντάθηκε στην Τουρκία στις αρχές το 2021, τον Απρίλιο του συγκεκριμένου έτους, ένα ευρώ έφτασε να ισοδυναμεί με 10 τουρκικές λίρες και τον Ιούλιο του 2023 με 28,38 τουρκικές λίρες. [1]
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ newmoney (22 Απριλίου 2021). «Τουρκική λίρα: Σε χαμηλό μήνα με απώλειες άνω του 2%». newmoney. Ανακτήθηκε στις 24 Απριλίου 2021.
Δικτυακοί τόποι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας (τουρκικά/αγγλικά)
- Γενικές πληροφορίες για τη Νέα Τουρκική Λίρα (τουρκικά/αγγλικά)
- Φωτογραφίες των νέων χαρτονομισμάτων και κερμάτων - Διαφημιστική εκστρατεία
- Images of Turkish Banknotes
.svg)