Μετάβαση στο περιεχόμενο

Τζάκομο Μπαρότσι ντα Βινιόλα

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Τζάκομο Μπαρότσι ντα Βινιόλα
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη
μητρική γλώσσα		Jacopo Barozzi da Vignola (Ιταλικά)
Γέννηση1  Οκτωβρίου 1507[1]
Βινιόλα
Θάνατος7  Ιουλίου 1573[1]
Ρώμη[2]
Τόπος ταφήςΠάνθεον
Χώρα πολιτογράφησηςΠαπικά Κράτη
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσεςΙταλικά[3]
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητααρχιτέκτονας[4][5]
συγγραφέας[6]
Αξιοσημείωτο έργοΕκκλησία του Ιησού
Επηρεάστηκε απόΜπαλντασσάρε Περούτσι
Περίοδος ακμής1520[7] - 1573[7]
Οικογένεια
ΤέκναGiacinto Barozzi[8]
Commons page Σχετικά πολυμέσα
δεδομένα

Ο Τζάκομο (ή Τζάκοπο) Μπαρότσι ντα Βινιόλα (ιταλ. Giacomo Barozzi da Vignola‎‎, 1 Οκτωβρίου 1507 – 7 Ιουλίου 1573), γνωστός απλώς και ως Βινιόλα, ήταν σημαντικός Ιταλός αρχιτέκτονας, που εντάσσεται στο καλλιτεχνικό ρεύμα του μανιερισμού και της ύστερης Αναγεννήσεως. Ως τα δύο μεγάλα αριστουργήματά του ανάμεσα σε πολύ μεγάλο αριθμό έργων θεωρούνται η Βίλα Φαρνέζε (στην Καπραρόλα) και η Εκκλησία του Ιησού των Ιησουιτών στη Ρώμη. Είναι ο ένας από τους τρεις μεγάλους αρχιτέκτονες που διέδωσαν τον ιταλικό αναγεννησιακό ρυθμό στον Δυτικό κόσμο, μαζί με τους Σεμπαστιάνο Σέρλιο και Αντρέα Παλλάντιο.

Βιογραφικά δεδομένα

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Μπαρότσι ντα Βινιόλα γεννήθηκε στην πόλη Βινιόλα, κοντά στη Μοδένα.[9] Ξεκίνησε την αρχιτεκτονική σταδιοδρομία του στην Μπολόνια, βιοποριζόμενος ζωγραφίζοντας και κατασκευάζοντας πλαίσια-μοτίβα για τεχνίτες. Πραγματοποίησε το πρώτο ταξίδι του στη Ρώμη το 1536 για να εκπονήσει γραμμικά σχέδια (με μετρήσεις) των αρχαίων ρωμαϊκών ναών, με τη σκέψη να εκδώσει μια εικονογραφημένη εκδοχή του έργου του Βιτρουβίου. Είχε την τύχη τότε να τον προσκαλέσει ο βασιλιάς Φραγκίσκος Α΄ της Γαλλίας, που ήθελε τεχνίτες για το Ανάκτορο του Φονταινεμπλώ, και έμεινε εκεί από το 1541 έως το 1543. Πιθανώς η γνωριμία του με τον Μπολονέζο αρχιτέκτονα Σέρλιο και με τον ζωγράφο Φραντσέσκο Πριματίτσο έγινε στο Φονταινεμπλώ.

Μετά την επιστροφή του στην Ιταλία, ο Μπαρότσι σχεδίασε το Παλάτσο Μπόκκι (Palazzo Bocchi) στην Μπολόνια προτού εγκατασταθεί στην Ρώμη, όπου εργάσθηκε για τον Πάπα Ιούλιο Γ΄. Μετά τον θάνατο του Πάπα, ο αρχιτέκτονας προσλήφθηκε από την παπική οικογένεια των Φαρνέζε και συνεργάσθηκε με τον Μιχαήλ Άγγελο, ο οποίος επηρέασε βαθιά την τέχνη του Βινιόλα.

Το 1558 ο αρχιτέκτονας πήγε στην Πιατσέντσα («Πλακεντία») για να αναθεωρήσει τα σχέδια του Παλάτσο Φαρνέζε, έργο που είχε παραγγελθεί από τη Μαργαρίτα της Πάρμας, σύζυγο του Οκταβίου Φαρνέζε.

Από το 1564 οπότε απεβίωσε ο Μιχαήλ Άγγελος, ο Βινιόλα συνέχισε το έργο του στη Βασιλική του Αγίου Πέτρου[9], όπου σχεδίασε δύο δευτερεύοντες θόλους σύμφωνα με το αρχικό σχέδιο του Μιχαήλ Αγγέλου. Ο ίδιος πέθανε το 1573, σε ηλικία 65 ετών, στη Ρώμη[9]. Στην τετρακοσιοστή επέτειο από τον θάνατό του (1973) έγινε μετακομιδή των οστών του στο Πάνθεον. Ως μαθητής του Βινιόλα αναφέρεται ο Αντόνιο Γκαρτσόνι (Antonio Garzoni).

Το έργο του

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μείζονα αρχιτεκτονικά έργα

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Η Εκκλησία του Ιησού στη Ρώμη
Κάτοψη του κτηρίου της Βίλα Φαρνέζε στην Καπραρόλα

Λοιπά αρχιτεκτονικά έργα

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Οι «πέντε τάξεις» σε χαρακτικό από το βιβλίο του Βινιόλι Regola delli cinque ordini d'architettura

Μη κατασκευασθέντα σχέδια

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Το βιβλίο του Βινιόλα Le due regole della prospettiva prattica (1682)

Ο Βινιόλα, όπως και πολλοί άλλοι αρχιτέκτονες, υπέβαλε τα σχέδιά του για την ολοκλήρωση της προσόψη της Βασιλικής του Αγίου Πετρωνίου στην Μπολόνια (περ. 1545). Σχέδια του Βινιόλα για τον ναό αυτόν, μαζί με εκείνα των Μπαλντασσάρε Περούτσι, Τζούλιο Ρομάνο, Αντρέα Παλλάντιο και άλλων, εκτέθηκαν το 2001 στη Φερράρα.[10]

Γραπτά έργα

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα δύο δημοσιευμένα βιβλία που έγραψε ο Βινιόλα βοήθησαν στον καθορισμό του «κανόνα» τού τι συνιστά τον κλασικό αρχιτεκτονικό ρυθμό. Το πρώτο, με τίτλο Regola delli cinque ordini d'architettura (= «κανόνας των 5 τάξεων της αρχιτεκτονικής», α΄ έκδοση το 1562, πιθανώς στη Ρώμη), παρουσιάζει το πρακτικό σύστημα του Βινιόλα για την κατασκευή κιόνων στις πέντε κλασικές τάξεις-ρυθμούς (τοσκανικός, δωρικός, ιωνικός, κορινθιακός και σύνθετος) με τη χρήση αναλογιών, τις οποίες ο Βινιόλα προσδιόρισε από δικές του μετρήσεις κλασικών ρωμαϊκών μνημείων.[11] Η καθαρότητα και το εύχρηστο της πραγματείας αυτής του Βινιόλα το κατέστησαν κατά τους επόμενους αιώνες το πλέον πολυεκδοθέν βιβλίο στην ιστορία της αρχιτεκτονικής.[12]

Η δεύτερη πραγματεία του Βινιόλα, με τίτλο Due regole della prospettiva pratica (= «δύο κανόνες πρακτικής προοπτικής»], πρωτοεκδόθηκε μετά τον θάνατο του συγγραφέως με εκτεταμένα σχόλια από τον μαθηματικό Ιγνάτιο Ντάντι (Μπολόνια 1583). Εδώ ο Βινιόλα προκρίνει την προοπτική ενός σημείου έναντι των μεθόδων δύο σημείων, όπως η διεστιακή κατασκευή, και παρουσιάζει, χωρίς θεωρητικές περισπάσεις, πρακτικές εφαρμογές που θα μπορούσαν να γίνουν εύκολα κατανοητές από έναν αναθέτη έργου.[13]


Παραπομπές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  1. 1 2 (Ολλανδικά) RKDartists. 80971. Ανακτήθηκε στις 23  Αυγούστου 2017.
  2. ↑ Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας: «Gemeinsame Normdatei» (Γερμανικά) Ανακτήθηκε στις 31  Δεκεμβρίου 2014.
  3. ↑ Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας. 120950564. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  4. ↑ abART. 148808. Ανακτήθηκε στις 1  Απριλίου 2021.
  5. ↑ (Ολλανδικά) RKDartists. 80971. Ανακτήθηκε στις 12  Δεκεμβρίου 2025.
  6. ↑ Ανακτήθηκε στις 14  Ιουνίου 2019.
  7. 1 2 (Ολλανδικά) RKDartists. 80971. Ανακτήθηκε στις 2  Οκτωβρίου 2022.
  8. ↑ (Αγγλικά) Union List of Artist Names. 9  Αυγούστου 2021. 500024808. Ανακτήθηκε στις 13  Φεβρουαρίου 2023.
  9. 1 2 3 Chisholm 1911.
  10. ↑ Marzia Faietti και Massimo Medica: La Basilica incompiuta: Progetti antichi per la facciata di San Petronio Edisai, Ferrara 2001
  11. ↑ Center for Palladian Studies in America, Inc., Palladio's Literary Predecessors Αρχειοθετήθηκε 17 December 2018 στο Wayback Machine.
  12. ↑ Vignola: Canon of the Five Orders of Architecture, αγγλ. μετάφραση με εισαγωγή του Branko Mitrovic, Acanthus Press, Νέα Υόρκη 1999, σελ. 17, ISBN 0-926494-16-3
  13. ↑ Gietmann 1913.

Πηγές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  •  Gietmann, Gerhard (1913). «Giacomo Barozzi da Vignola». Catholic Encyclopedia. New York: Robert Appleton Company. 
  • Το λήμμα «Βινιόλα Ιάκωβος Μπαρρότσι» στη Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια «Χάρη Πάτση», τόμος 8, σελ. 524

Βιβλιογραφία

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • Giorgio Vasari. Le Vite de' più eccellenti pittori, scultori, e architettori [Η ζωή των πιο εκλεκτών ζωγράφων, γλυπτών και αρχιτεκτόνων] (στα Ιταλικά). IV (1568 έκδοση). σελίδες 94–95. 
  • G.K. Loukomski (1927). Vignole (Jacopo Barozzi da Vignola). Les grands architectes (στα Γαλλικά). Παρίσι. 
  • Tutto Rinascimento (στα Ιταλικά). De Agostini. 2011. ISBN 978-88-418-6490-6. 
  • Egnatio Danti (2003) [1583]. Les deux règles de la perspective pratique de Vignole (στα Γαλλικά). Παρίσι: Pascal Dubourg Glatigny. ISBN 2-271-06105-9. 
  •  Chisholm, Hugh, επιμ.. (1911) «Barocchio, Giacomo» Εγκυκλοπαίδεια Μπριτάννικα 3 (11η έκδοση) Cambridge University Press, σελ. 417 

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]


Ανακτήθηκε από "https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=Τζάκομο_Μπαρότσι_ντα_Βινιόλα&oldid=11495542"