Στυλιανού Γονατά Σερρών
Συντεταγμένες: 41°5′14.28″N 23°33′41.90″E / 41.0873000°N 23.5616389°E
| Στυλιανού Γονατά (Πυροβολικού) | |
|---|---|
| Διοίκηση | |
| Χώρα | Ελλάδα |
| Περιφέρεια | Κεντρικής Μακεδονίας |
| Περιφερειακή Ενότητα | Σερρών |
| Δήμος | Σερρών |
| Δημοτική Ενότητα | Σερρών |
| Γεωγραφία | |
| Γεωγραφικό διαμέρισμα | Μακεδονίας |
| Νομός | Σερρών |
| Υψόμετρο | 52 μ. |
| Έκταση | 10.200 m² |
| Πληροφορίες | |
| Ταχ. κώδικας | 621 24 |
| Τηλ. κωδικός | 2321 |
Ο Συνοικισμός Στυλιανού Γονατά, γνωστός και ως Συνοικισμός Πυροβολικού, ήταν προσφυγικός συνοικισμός στις Σέρρες, ο οποίος με την πάροδο του χρόνου εντάχθηκε στον πολεοδομικό ιστό και σήμερα αποτελεί συνοικία της πόλης. Οριοθετείται από τις σημερινές οδούς Προύσης, Σιγής και Προικονήσου, καθώς και το πρώην στρατόπεδο «Παπαλουκά».[1]
Ιστορία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο συνοικισμός δημιουργήθηκε το 1932 στο πλαίσιο των στεγαστικών προγραμμάτων του Μεσοπολέμου, μετά τη Μικρασιατική καταστροφή και την ελληνοτουρκική ανταλλαγή πληθυσμών του 1923. Το 1928 η πόλη των Σερρών αριθμούσε 29.640 κατοίκους, εκ των οποίων οι 14.950 ήταν πρόσφυγες (ποσοστό 50,4%), γεγονός που την κατέτασσε πέμπτη στην Ελλάδα σε ποσοστό προσφυγικού πληθυσμού. Την ίδια εποχή πολλοί γηγενείς παρέμεναν άστεγοι, εξαιτίας του εμπρησμού της πόλης από τους Βούλγαρους το 1913.[2][3][4]
Ανεγέρθηκε με δαπάνες του Υπουργείου Εθνικής Προνοίας και η κατασκευή του ανατέθηκε με εργολαβία στον πολιτικό μηχανικό Αλέξανδρο Καλκάνη. Αναπτύχθηκε σε έκταση 10.200 τ.μ. και περιελάμβανε 68 κατοικίες σε ισάριθμα οικόπεδα — τα μεγαλύτερα 100 τ.μ. και τα μικρότερα 65 τ.μ. Η αγοραστική αξία του οικοπέδου ανερχόταν σε 50 δραχμές ανά τ.μ. Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε δρόμους πλάτους 8 μ. και μια πλατεία περίπου 180 τ.μ.[5][3][6]
Έλαβε το όνομά του από τον Στυλιανό Γονατά, αξιωματικό και πολιτικό που διετέλεσε πρωθυπουργός της Ελλάδας. Η ονομασία «Συνοικισμός Πυροβολικού» προήλθε από τη γειτνίασή του με στρατώνες Πυροβολικού, οι οποίοι αργότερα αποτέλεσαν το Στρατόπεδο Παπαλουκά στις Σέρρες.[7][8] Δυτικά του συνοικισμού διέρχονταν σιδηροδρομική γραμμή στενού εύρους τύπου Ντεκοβίλ, η οποία χρησιμοποιούνταν για τη μεταφορά λιγνίτη από τα λιγνιτωρυχεία της εταιρείας «Κ. Περδικάρη Α.Ε.» προς τον Σιδηροδρομικό Σταθμό Σερρών έως το 1960.[9]
Αν και αρχικά εκτός του ρυμοτομικού σχεδίου του 1925, με το πέρασμα των δεκαετιών ο συνοικισμός εντάχθηκε οργανικά στον αστικό ιστό της πόλης.[10][11] Σήμερα, αποτελεί κατοικημένη συνοικία με μόνιμο πληθυσμό, όπου παλαιά προσφυγικά σπίτια συνυπάρχουν με νεότερες κατοικίες, διατηρώντας στοιχεία της ιστορικής του φυσιογνωμίας.
Πηγές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ «Gov.gr - Θέαση». gov.gr. Ανακτήθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2025.
- ↑ Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας - Διεύθυνση Στατιστικής (1935). Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την Απογραφήν της 15-16 Μαΐου 1928 - Πραγματικός πληθυσμός κυρωθείς διά του από Νοεμβρίου 1928 Διατάγματος. Αθήνα: Εθνικό Τυπογραφείο. σελ. 317.
- 1 2 3 Λίλα Θεοδωρίδου-Σωτηρίου, Ελευθέριος Παναγιωτόπουλος, Γεώργιος Καριώτης (2006). Αστικοί Προσφυγικοί Συνοικισμοί στα Σέρρας του Μεσοπολέμου, Σερραϊκά Ανάλεκτα (PDF). Τόμος 4ος. Σέρρες: Δημοτική Επιχείρηση Πολιτισμού-Κοινωνικής Ανάπτυξης Δήμου Σερρών. σελίδες 207–246. Ανακτήθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2025.
- 1 2 Θεοδωρίδου-Σωτηρίου, Λίλα (2010). Προσφυγικά σπίτια στην πόλη των Σερρών (PDF). Σέρρες: Περιοδικό Μικρασιατική Σπίθα, τεύχος 15. σελ. 83-94. Ανακτήθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2025.
- ↑ Σέρραι, Κτηματολογικόν Διάγραμμα Συν/σμου "Στ. Γονατά" (Πυροβολικου). Υπουργείον Κοινωνικής Προνοίας. Διεύθυνσις Τεχνικών Υπηρεσιών. Τμήμα Τοπογραφικόν.
- ↑ Βλάχος, Αλέξανδρος (2020). Προσφυγικές συνοικίες στην πόλη των Σερρών: «Διαδρομή μέσα στο χρόνο» (ερευνητική εργασία) (PDF). Θεσσαλονίκη: Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Πολυτεχνική Σχολή, Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών. σελίδες 41–42. Ανακτήθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2025.
- ↑ Deutsche Heereskarte - Bulgarien 1:100.000 - IX 2 Petritsch. Γερμανία: Herausgefeben vom OKH, Gen St d H, Chef des Kriegskarten- und Vermessungswesens. 1944.
Στρατών
- ↑ Επιτελικός Χάρτης της Ελλάδος - Σέρραι (Κλίμακα 1:50.000). Ελλάδα: Γεωγραφική Υπηρεσία Στρατού. 1949.
Στρ. Πυροβολικού
- ↑ Φασουράκης, Ηρακλής. «ΛΙΓΝΙΤΩΡΥΧΕΙΑ ΣΕΡΡΩΝ "Κ.ΠΕΡΔΙΚΑΡΗ Α.Ε."». Βιομηχανικά Δελτία Απογραφής. vidarchives.gr. Ανακτήθηκε στις 11 Οκτωβρίου 2025.
- ↑ Σχέδιον Πόλεως Σερρών 1925 (κλίμαξ 1:2000). Αρχείο Βασίλη Γ. Καφταντζή.
- ↑ Φύλλο της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως (ΦΕΚ) 530Δ΄/24-7-1998. Αθήνα: Εθνικό Τυπογραφείο.
Έγκριση πολεοδομικής μελέτης των πολεοδομικών ενοτήτων «Προφ. Ηλία - Γονατά» (Π.Ε. 11) και «Σιγής - Ν. Κηφισιά» (Π.Ε. 7) του Δήμου Σερρών (Ν. Σερρών) και καθορισμός οριογραμμών ρεμάτων