Σορντέλο ντα Γκόιτο
| Σορντέλο ντα Γκόιτο | |
|---|---|
.jpg) Ο Σορντέλο σε χειρόγραφο του 1250 | |
| Γενικές πληροφορίες | |
| Γέννηση | 1200 (περίπου)[1][2] Γκόιτο |
| Θάνατος | 13ος αιώνας[1] Νάπολη |
| Εκπαίδευση και γλώσσες | |
| Ομιλούμενες γλώσσες | Αρχαία Οξιτανικά[2] |
| Πληροφορίες ασχολίας | |
| Ιδιότητα | τροβαδούρος[2] ποιητής συνθέτης συγγραφέας[3] |
 Σχετικά πολυμέσα | |
Ο Σορντέλο ντα Γκόιτο (ιταλικά: Sordello da Goito) (πρώτη δεκαετία του 13ου αιώνα - πριν από τις 30 Αυγούστου 1269) ήταν Λομβαρδός τροβαδούρος του 13ου αιώνα που έγραφε στα οξιτανικά. Η ζωή και το έργο του έχουν εμπνεύσει αρκετούς ποιητές και συγγραφείς, μεταξύ άλλων τον Δάντη, τον Ρόμπερτ Μπράουνινγκ και τον Σάμιουελ Μπέκετ.[4]
Βιογραφικά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο Σορντέλο ντα Γκόιτο ήταν ένας από τους σημαντικότερους Ιταλούς τροβαδούρους. Έγραφε τους στίχους του στα οξιτανικά. Η ημερομηνία γέννησής του είναι αβέβαιη, αλλά τοποθετείται στις αρχές του 13ου αιώνα. Γεννήθηκε στο Γκόιτο στην επαρχία της Μάντοβας σε οικογένεια κατώτερης τάξης, ο πατέρας του ήταν στρατιώτης στο κάστρο του Γκόιτο. Η ζωή του, που την πέρασε στις πιο διάσημες αυλές της Ευρώπης, ήταν γεμάτη γεγονότα και ένταση. Στα νιάτα του, όπως μπορεί να συναχθεί από μια ανταλλαγή ποιημάτων με τον Αιμερίκ ντε Πεγκιλιάν, ήταν γελωτοποιός.
Μετά μια περίοδο που πέρασε στη Φεράρα μεταξύ 1220 και 1221 στην αυλή του Άτσο Ζ΄ ντ' Έστε, όπου διδάχθηκε τα πρώτα βασικά στοιχεία της ποιητικής τέχνης, εγκαταστάθηκε στη Βερόνα στην αυλή του κόμη Ρικάρντο ντι Σανμπονιφάτσιο. Ποιήματά του με θέμα τον αυλικό έρωτα χρονολογούνται από αυτή την περίοδο, το 1225.[5]
.jpg)
Το 1226, στη Βερόνα, οι άρχοντες Ετσελίνο Γ΄ και Αλμπέρικο ντα Ρομάνο, οι οποίοι για πολιτικούς λόγους ήταν κατά του γάμου της αδελφής τους Κουνίτσα ντα Ρομάνο με τον Ρικάρντο ντι Σαμπονιφάτσιο, ανέθεσαν στον Σορντέλο, που ήταν γνωστός γυναικοκατακτητής, να την αποπλανήσει, να την απαγάγει και να την επιστρέψει στην αυλή του πατέρα της. Ωστόσο η Κουνίτσα τον ερωτεύθηκε και το ζευγάρι απέδρασε μαζί. Η ερωτική τους ιστορία όμως ήταν βραχύβια, καθώς ακολούθησε νέο σκάνδαλο: φεύγοντας από τη Βερόνα, κατέφυγαν στο κοντινό κάστρο των ντέλι Στράσο, φίλων των ντα Ρομάνο. Εκεί, ο Σορντέλο ερωτεύτηκε την κόρη της οικογένειας Όττα ντέλι Στράσο και την παντρεύτηκε κρυφά. Απειλούμενος από τους Στράσο και τον κόμη ντι Σαμπονιφάτσιο, κατέφυγε στον Ετσελίνο Γ΄ ο οποίος το 1229, ως αποτέλεσμα αυτών και πιθανώς και άλλων σκανδαλωδών ερωτικών σχέσεών του, τον εξόρισε για να σώσει τη φήμη της οικογένειάς του και της αδερφής του, η οποία είχε εκτεθεί από τη σκανδαλώδη απαγωγή.[6]
Έφυγε, συνοδευόμενος από τη φήμη του ως ποιητή αλλά ακόμη περισσότερο ως γυναικοκατακτητή, ταξίδεψε στην Ισπανία, την Πορτογαλία και τελικά εγκαταστάθηκε στην Προβηγκία, όπου του απονεμήθηκε ο τίτλος του ιππότη από τον κόμη Ραϊμόνδο Βερεγγάριο Δ΄ και έλαβε μερικά φέουδα ως δώρο.
Το 1245 ο Ραϊμόνδος Βερεγγάριος Δ΄ πέθανε και ο Σορντέλο παρέμεινε στην αυλή του διαδόχου του Καρόλου Α' του Ανδεγαυού μέχρι το 1265, όταν στην εκστρατεία του Καρόλου στη Νάπολη ήταν στην ακολουθία του και έτσι επέστρεψε στην Ιταλία. Συνελήφθη και φυλακίστηκε στη Νοβάρα, μέχρι που ο Πάπας Κλήμης Δ΄ μεσολάβησε προσωπικά για λογαριασμό του. Το 1269 έλαβε από τον Κάρολο νέα φέουδα στο Αμπρούτσο και πιθανότατα πέθανε εκεί την ίδια χρονιά.[7]
Ποιητικό έργο
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα].JPG)
Σώζονται 42 ποιήματά του με διάφορα θέματα, που περιλαμβάνουν τόσο ερωτικά όσο και πολιτικά θέματα, και ένα διδακτικό ποίημα, το Ensenhamen d'onor (Εντολές τιμής). Το πιο διάσημο κείμενό του είναι ο Θρήνος για τον θάνατο του άρχοντα Μπλακά, ένας επικήδειος λόγος για έναν Προβηγκιανό άρχοντα που ήταν προστάτης των τροβαδούρων, γραμμένο γύρω στο 1237 σε σατιρικό ύφος.[8]
Η φήμη του Σορντέλο οφείλεται κυρίως στο πορτρέτο που σκιαγράφησε ποιητικά ο Ντάντε Αλιγκιέρι στα άσματα VI , VII και VIII του Καθαρτηρίου της Θείας Κωμωδίας. Ο ποιητής συναντά τον Σορντέλο ανάμεσα στις ψυχές που μετανόησαν αργά στη ζωή τους ή δολοφονήθηκαν βίαια και δεν πρόλαβαν να μετανοήσουν, γεγονός που υποδηλώνει ότι ο Δάντης πίστευε ότι ο Σορντέλο δολοφονήθηκε, αν και αυτό μπορεί να είναι μόνο εικασία του ποιητή.[9]
Η πολυτάραχη ζωή και το έργο του αποτέλεσαν πηγή έμπνευσης για σύγχρονους και μεταγενέστερους συγγραφείς και ποιητές: ο Ρόμπερτ Μπράουνινγκ στο Σορντέλο παρουσιάζει μια μυθοπλαστική εκδοχή της ζωής του όπως και ο Όσκαρ Ουάιλντ στο ποίημα Amor Intellectualis. Ο Σάμιουελ Μπέκετ τον αναφέρει τόσο στο Μολλόυ όσο και στο Ο Μαλόν πεθαίνει. Ο Έζρα Πάουντ στον κύκλο των Κάντος, ο Ρομπέρτο Μπολάνιο κάνει πολυάριθμες αναφορές στο Τελευταία νύχτα στη Χιλή του 2000. Τέλος, αναφέρεται μαζί με τον Δάντη από τον Αμερικανό συγγραφέα Ρόμπερτ Σι στο ιστορικό μυθιστόρημα Ο Σαρακηνός του 1989.
Στη Μάντοβα μια πλατεία φέρει το όνομά του και στο Μοντεοντορίζιο, στην περιφέρεια του Αμπρούτσο, μια αίθουσα συναυλιών.
Δείτε επίσης
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 «Dizionario Biografico degli Italiani». (Ιταλικά) Dizionario Biografico degli Italiani. 1960. sordello-da-goito.
- 1 2 3 Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: «BnF catalogue général». (Γαλλικά) general catalog of BnF. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας. Παρίσι. 120594582. Ανακτήθηκε στις 1 Ιουλίου 2023.
- ↑ «Library of the World's Best Literature». Library of the World's Best Literature. 1897.
- ↑ . «frenchofitaly.ace.fordham.edu/sources/occitan-lyric-in-italy/sordello-da-goito/».
- ↑ . «britannica.com/biography/Sordello-Provencal-troubadour».
- ↑ . «studiarapido.it/sordello-da-goito-poeta-trovatore-italiano/».
- ↑ . «sordello.it/sordello/la-vita-di-sordello/».
- ↑ . «treccani.it/enciclopedia/sordello-da-goito_(Dizionario-Biografico)/».
- ↑ . «divinacommedia.weebly.com/sordello».
