Σαρακήνα Τρικάλων

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Συντεταγμένες: 39°39′44″N 21°38′15″E / 39.66222°N 21.63750°E / 39.66222; 21.63750

Σαρακήνα
Τοποθεσία στον χάρτη
Τοποθεσία στον χάρτη
Σαρακήνα
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα[1]
ΠεριφέρειαΘεσσαλίας
Περιφερειακή ΕνότηταΤρικάλων
ΔήμοςΜετεώρων
Δημοτική ΕνότηταΚαλαμπάκας
Γεωγραφία και στατιστική
Υψόμετρο180
Πληθυσμός373 (2011)
Άλλα
Ταχ. κωδ.422 00
Τηλ. κωδ.24320

Η Σαρακήνα[2][3] ή Σαρακίνα[4] είναι οικισμός της Θεσσαλίας στην Περιφερειακή Ενότητα Τρικάλων.

Γεωγραφικά στοιχεία - αξιοθέατα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Σαρακήνα βρίσκεται στή βορειοδυτική άκρη του κάμπου των Τρικάλων και τις ανατολικές όχθες του Πηνειού, σε υψόμετρο 180 μέτρα.[2] Απέχει περίπου 7 χλμ. Ν. από την Καλαμπάκα (έδρα του δήμου) και 19 χλμ. ΒΔ. από τα Τρίκαλα. Ανατολικά περνάει η ΕΟ Τρικάλων - Ιωαννίνων, που την διαχωρίζει από τον οικισμό Θεόπετρα, νότια είναι η Περιστερά ενώ στην απέναντι πλευρά του ποταμού, δυτικά και νοτιοδυτικά η Αγία Παρασκευή και ο Βιτουμάς αντίστοιχα. Στα βορειοδυτικά και σε απόσταση 1 χιλιομέτρου περίπου βρίσκεται η ομώνυμη γέφυρα η οποία θεμελιώθηκε τον 15ο αιώνα από τον μητροπολίτη Λαρίσης Βησσαρίων Β’ και εξυπηρετούσε τη συγκοινωνία μεταξύ των χωριών της Πίνδου και του Ασπροποτάμου. Ενδιαφέρον αξιοθέατο είναι και το πηγάδι οθωμανικής περιόδου για την κατασκευή του οποίου χρησιμοποιήθηκαν σκαλιστοί ογκόλιθοι, πιθανόν κομμάτια αρχαιότερου οικοδομήματος.[4][5]

Η Γέφυρα της Σαρακίνας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Γέφυρα της Σαρακίνας έχει χαρακτηριστεί ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο. "Γεφυρώνει τον ποταμό Πηνειό και είναι γνωστή ως γέφυρα της Σαλαμπριάς. Σώζονται τέσσερα πλήρως ημικυκλικά τόξα. Το πλάτος του φορέα και του καταστρώματος της γέφυρας είναι 3,20 μ., ενώ με την διαπλάτυνση φθάνει τα 5,20 μ. Σε κάθε μεσοβάθρο υπάρχει μια μικρή κόγχη πλάτους 2,50 μ., που πλαισιώνεται από δύο μικρότερα ανοίγματα. Το παλιό τμήμα της γέφυρας είναι κατασκευασμένο από μαργαϊκό ψαμμίτη λαξευτό, ενώ στις προσθήκες έχει χρησιμοποιηθεί κυρίως ασβεστόλιθος λαξευτός".[6]

Θρησκευτικά μνημεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μέσα στο χωριό θρησκευτικό ενδιαφέρον παρουσιάζει ο ναός του Αγίου Αθανασίου που οικοδομήθηκε στα 1872 και "αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα της αρχιτεκτονικής και ζωγραφικής των μέσων του 18ου αιώνος αλλά και της Ιστορικής συνέχειας και παραδόσεως στην περιοχή".[7] Στα βόρεια, δίπλα στον βράχο "Πέτρα", βρίσκεται το εξωκλήσι των Αγίων Αποστόλων. "Πρόκειται για μονόχωρο δρομικό ναό με στοά προσηρτημένη στην νότια πλευρά, άλλοτε κεραμοσκεπής, σήμερα καλυμένος με λαμαρίνα. Εσωτερικά ο ναός είναι κατάγραφος με τοιχογραφίες, που ιστόρησε το 1615 ο ζωγράφος Γεώργιος εκ χώρας Σταγών, σύμφωνα με επιγραφή στον Α τοίχο. Τοιχογραφίες υφίσταται και η στοά, που χρονολογούνται κατά τον 18ο αιώνα".[8]

Διοικητικά - πληθυσμιακά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μετά την ενσωμάτωση της Θεσσαλίας, αναφέρεται γραμμένη ως Σαρακίνα το 1883 στο ΦΕΚ 126Α - 02/04/1883 να προσαρτάται στον τότε δήμο Αιγινίου. Το 1913 με το ΦΕΚ 260Α - 20/12/1913 ορίστηκε έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας κοινότητας και το 1924 το όνομά της διορθώθηκε σε Σαρακήνα. Σύμφωνα με το πρόγραμμα Καλλικράτης και την τροποποίησή του Κλεισθένης Ι αποτελεί κοινότητα[9] που υπάγεται στη Δημοτική Ενότητα Καλαμπάκας του Δήμου Μετεώρων και σύμφωνα με την απογραφή 2011 έχει 373 κατοίκους.[10] Η πορεία του πληθυσμού, μετά τον Β' Παγκόσμιο πόλεμο σύμφωνα με τις απογραφές είναι:

Απογραφή Πληθυσμός
1951 527[11]
1961 625[12]
1971 519[13]
1981 479[14]
1991 460[15]
2001 437[16]
2011 373

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. GEOnet Names Server. 11  Ιουνίου 2018. -827786.
  2. 2,0 2,1 Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα. 53. Εκδοτικός Οργανισμός Πάπυρος. 1996. σελ. 183. 
  3. Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή. 30. Αθήνα: Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 239. 
  4. 4,0 4,1 «Δήμος Μετεώρων / infotouristmeteora.gr - Σαρακίνα». 
  5. «Γέφυρα Σαρακίνας - Αξιοθέατα & Μνημεία στην Καλαμπάκα». Madeintrikala. Ανακτήθηκε στις 16 Μαΐου 2023. 
  6. «ΔΙΑΡΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΚΗΡΥΓΜΕΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΙ ΜΝΗΜΕΙΩΝ / Γέφυρα Σαρακήνας». listedmonuments.culture.gr. Ανακτήθηκε στις 15 Μαΐου 2023. 
  7. «ΔΙΑΡΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΚΗΡΥΓΜΕΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΙ ΜΝΗΜΕΙΩΝ / Ι.Ν. Αγίου Αθανασίου». listedmonuments.culture.gr. Ανακτήθηκε στις 15 Μαΐου 2023. 
  8. «ΔΙΑΡΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΚΗΡΥΓΜΕΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΙ ΜΝΗΜΕΙΩΝ / I.N. Aγίων Αποστόλων». listedmonuments.culture.gr. Ανακτήθηκε στις 16 Μαΐου 2023. 
  9. «e-nomothesia.gr / Τράπεζα Πληροφοριών Νομαθεσίας». 
  10. ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2011», σελ. 10625 (σελ. 151 του pdf)
  11. Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 7ης Μαρτίου 1951, σελ. 171 του pdf. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2013-05-14. https://web.archive.org/web/20130514080510/http://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1951_1.pdf. 
  12. Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 19ης Μαρτίου 1961, σελ. 164 του pdf. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1961_1.pdf. 
  13. Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 14ης Μαρτίου 1971, σελ. 161 του pdf. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1971_1.pdf. 
  14. Πραγματικός πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφή της 5 Απριλίου 1981, σελ. 172 του pdf. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1981_1.pdf. 
  15. Πραγματικός πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφή της 17 Μαρτίου 1991, σελ. 214 του pdf. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1991_1.pdf. 
  16. Πραγματικός πληθυσμός της Ελλάδος - Απογραφή 2001, σελ. 212 του pdf. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2001_1.pdf.