Ρατζνίς

Μπαγκουάν Σρι Ρατζνίς
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη μητρική γλώσσα	रजनीश चन्द्र मोहन जैन (Χίντι)
Γέννηση	11  Δεκεμβρίου 1931 Udaipura
Θάνατος	19  Ιανουαρίου 1990 Πούνε
Αιτία θανάτου	καρδιακή ανεπάρκεια
Συνθήκες θανάτου	φυσικά αίτια
Κατοικία	Επαρχία Ρέισεν Γκανταργουάρα Τζάμπαλπούρ Μουμπάι (1970–1974) Κορέγκαον Παρκ (1974–1981) Ρατζνισπουράμ (1981–1985) Κορέγκαον Παρκ (1986–1990)
Ψευδώνυμο	Osho
Χώρα πολιτογράφησης	Ινδία (από 1950) Βρετανικές Ινδίες (έως 1947) Dominion of India
Θρησκεία	Μυστικισμός
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσες	Αγγλικά Χίντι
Σπουδές	Πανεπιστήμιο του Χάρι Σινγκ Γκουρ (έως 1957)
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητα	συγγραφέας αυτοβιογράφος Γκουρού μυστικιστής θρησκευτικός ηγέτης καθηγητής
Εργοδότης	Πανεπιστήμιο Ράνι Ντουργκαβάτι (1958–1966)
Ιστότοπος
www.osho.com
Υπογραφή
Σχετικά πολυμέσα

Ο OSHO (γεννημένος ως Τσάντρα Μοχάν Τζάιν στις 11 Δεκεμβρίου 1931 - 19 Ιανουαρίου 1990), και μετέπειτα γνωστός ως Ατσάρια Ρατζνίς, Μπαγκουάν Σρι Ρατζνίς και τέλος ως Όσσο ήταν Ινδός γκουρού, μυστικιστής, πνευματικός δάσκαλος και ιδρυτής του Κινήματος Ρατζνίς, ο οποίος απέκτησε διεθνή φήμη για τον τρόπο ζωής του, το ρητορικό του στυλ, τις διδασκαλίες του σχετικά με τον διαλογισμό, την πνευματικότητα, την αγάπη, το σεξ, την ανθρώπινη ύπαρξη.

Ξεκίνησε το έργο του στην Ινδία ως καθηγητής φιλοσοφίας και δημόσιος ομιλητής, ταξιδεύοντας σε όλη τη χώρα και σχολιάζοντας τις θρησκευτικές παραδόσεις, την ψυχολογία και τις κοινωνικές εξελίξεις. Ανέπτυξε μια μοναδική προσέγγιση στον διαλογισμό, η οποία περιλάμβανε ενεργές τεχνικές (όπως ο Δυναμικός Διαλογισμός), προκειμένου να βοηθήσει τους σύγχρονους ανθρώπους να αποβάλλουν την καταπίεση και το άγχος.

Οι διδασκαλίες του εστιάζονταν στην ατομική πνευματική ανάπτυξη, την αυτογνωσία και την απελευθέρωση από τα κοινωνικά και θρησκευτικά δόγματα. Επρέσβευε μια φιλοσοφία «ζήσε την κάθε στιγμή», τονίζοντας τη σημασία της χαράς, του γέλιου και του εορτασμού της ζωής. Οι οπαδοί του, γνωστοί ως σάνυασιν, φορούσαν συχνά πορτοκαλί ρούχα και ένα μαλά (κολιέ από χάντρες) με την εικόνα του δασκάλου τους.

Κατά τη διάρκεια της ζωής του θεωρήθηκε ως ένας αμφιλεγόμενος ηγέτης ενός νέου θρησκευτικού κινήματος και μυστικιστής. Στη δεκαετία του 1960 ταξίδεψε σε όλη την Ινδία ως δημόσιος ομιλητής. Ήταν ένας κριτικός του σοσιαλισμού, υποστηρίζοντας ότι η Ινδία δεν ήταν έτοιμη για αυτόν. Πίστευε πως ο σοσιαλισμός, ο κομμουνισμός και ο αναρχισμός μπορούσαν να αναπτυχθούν μόνο αφού ο καπιταλισμός είχε φτάσει στην πλήρη ωριμότητά του. Ο Ρατζνίς επέκρινε επίσης τον Μαχάτμα Γκάντι και την ορθοδοξία των κυρίαρχων θρησκειών. Ο Ρατζνίς υπογράμμισε τη σημασία του διαλογισμού, της συνειδητότητας, της αγάπης, του εορτασμού, του θάρρους, της δημιουργικότητας και των ικανοτήτων του χιούμορ, που θεωρούσε ότι καταστέλλονται από την τήρηση των συστημάτων παραδοσιακών πεποιθήσεων, τη θρησκευτική παράδοση και την κοινωνικοποίηση. Προτρέποντας μια πιο ανοιχτή στάση απέναντι στην ανθρώπινη σεξουαλικότητα, προκάλεσε διαμάχη στην Ινδία κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1960 και έγινε γνωστός ως "γκουρού του σεξ".

Βιογραφία

Πρώτα Χρόνια και Εκπαίδευση

Ο OSHO γεννήθηκε στην Κούτσγουάντα, ένα μικρό χωριό στην πολιτεία Μάντια Πραντές της Ινδίας, από γονείς Τζάιν. Περιέγραψε την παιδική του ηλικία ως ανεξάρτητη και αντισυμβατική. Σπούδασε φιλοσοφία στο Πανεπιστήμιο του Τζάμπαλπουρ, όπου και δίδαξε για αρκετά χρόνια.

Αρχές των Διδασκαλιών

Κατά τη δεκαετία του 1960, ξεκίνησε να ταξιδεύει σε όλη την Ινδία δίνοντας διαλέξεις και κάνοντας κριτική στον σοσιαλισμό, τον Μαχάτμα Γκάντι και τους θεσμούς της θρησκείας. Το 1970, παρουσίασε τον **Δυναμικό Διαλογισμό**, μια ενεργητική μέθοδο διαλογισμού που περιλαμβάνει τέσσερα στάδια κίνησης και ένα στάδιο σιωπής.

Κέντρο Διαλογισμού στην Πούνε (Ινδία)

Το 1974, ο OSHO μετακόμισε στην Πούνε της Ινδίας, όπου ίδρυσε το ashram του, το οποίο γρήγορα εξελίχθηκε σε ένα διεθνές κέντρο διαλογισμού. Το κέντρο προσέλκυσε χιλιάδες δυτικούς αναζητητές, οι οποίοι συμμετείχαν σε θεραπείες, ομάδες διαλογισμού και διαλέξεις του OSHO. Η κοινότητα στην Πούνε γνώρισε μεγάλη ανάπτυξη, αλλά και επικρίσεις για τις πρακτικές της και την ελευθεριότητα που επικρατούσε.

Κοινότητα στην Όρεγκον (ΗΠΑ)

Το 1981, ο OSHO μετακόμισε στις Ηνωμένες Πολιτείες και η κοινότητά του δημιούργησε μια μεγάλη ουτοπική πόλη, τη Ρατζνισπούραμ, στο Όρεγκον. Η κοινότητα απέκτησε χιλιάδες μέλη, δικά της μέσα μεταφοράς, υποδομές και επιχειρήσεις. Η περίοδος αυτή σημαδεύτηκε από έντονες διαμάχες με τους κατοίκους της περιοχής και τις αρχές των ΗΠΑ, οδηγώντας τελικά σε νομικά προβλήματα και την απέλαση του OSHO το 1985. Η Ρατζνισπούραμ κατέρρευσε λίγο μετά την αναχώρησή του.

Τελευταία Χρόνια

Μετά την απέλασή του από τις ΗΠΑ, ο OSHO ταξίδεψε σε πολλές χώρες, οι οποίες όμως του αρνήθηκαν την είσοδο. Επέστρεψε στην Πούνε της Ινδίας, όπου συνέχισε τις διαλέξεις του μέχρι τον θάνατό του στις 19 Ιανουαρίου 1990. Οι αιτίες του θανάτου του παραμένουν αντικείμενο συζήτησης μεταξύ των οπαδών του, με κάποιους να υποστηρίζουν ότι δηλητηριάστηκε όσο βρισκόταν υπό κράτηση στις ΗΠΑ.

Διδασκαλίες και Φιλοσοφία

Οι διδασκαλίες του OSHO είναι εκτενείς και καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα θεμάτων:

• Διαλογισμός: Ο OSHO τόνιζε τη σημασία του διαλογισμού ως μέσου για την αυτογνωσία και την επίγνωση. Ανέπτυξε πολλές ενεργητικές τεχνικές, όπως ο **Δυναμικός Διαλογισμός** και ο **Kundalini Διαλογισμός**, οι οποίες περιλαμβάνουν σωματική κίνηση, αναπνοή και ηχητικές εκφράσεις πριν από την περίοδο της σιωπής.
• Πνευματικότητα χωρίς Δόγματα: Απέρριπτε τις οργανωμένες θρησκείες και τα δόγματα, ενθαρρύνοντας τους ανθρώπους να ανακαλύψουν τη δική τους αλήθεια και πνευματικότητα.
• Συνείδηση και Επίγνωση: Η βασική του διδασκαλία περιστρέφεται γύρω από την επίγνωση του παρόντος, την παρατήρηση των σκέψεων και των συναισθημάτων χωρίς κριτική.
• Αγάπη και Σεξουαλικότητα: Υποστήριζε μια ολιστική προσέγγιση της αγάπης και της σεξουαλικότητας, θεωρώντας τη σεξουαλική ενέργεια ως μια φυσική και δυναμική δύναμη που μπορεί να μεταμορφωθεί σε πνευματική ανάπτυξη. Αυτές οι απόψεις τον έκαναν ιδιαίτερα αμφιλεγόμενο.
• Ο "Νέος Άνθρωπος": Μιλούσε για την ανάγκη δημιουργίας ενός "Νέου Ανθρώπου", ο οποίος θα ενσωματώνει τόσο τον Ζορμπά (χαρά, αισθησιασμό, γήινη ύπαρξη) όσο και τον Βούδα (συνείδηση, διαλογισμό, πνευματική επίγνωση).
• Κριτική στην Κοινωνία: Ασκούσε έντονη κριτική στους κοινωνικούς θεσμούς, την πολιτική και την εκπαίδευση, θεωρώντας ότι καταστέλλουν την ατομικότητα και τη δημιουργικότητα.

Κληρονομιά και Επιρροή

Μετά τον θάνατό του, το κέντρο στην Πούνε μετονομάστηκε σε **Διεθνές Κέντρο Διαλογισμού OSHO** και συνεχίζει να προσελκύει χιλιάδες επισκέπτες από όλο τον κόσμο. Οι διδασκαλίες του OSHO έχουν εκδοθεί σε περισσότερα από 600 βιβλία, τα οποία είναι συλλογές των διαλέξεών του, και έχουν μεταφραστεί σε δεκάδες γλώσσες.

Παρά τις αμφιλεγόμενες πτυχές της ζωής του και τις επικρίσεις που δέχτηκε, ο OSHO συνεχίζει να έχει ένα παγκόσμιο κοινό. Οι ιδέες του έχουν επηρεάσει διάφορους τομείς, όπως η ψυχολογία, η πνευματικότητα, η τέχνη και η προσωπική ανάπτυξη.

Βιβλιογραφία

• Abbott, Carl (1990), «Utopia and Bureaucracy: The Fall of Rajneeshpuram, Oregon», The Pacific Historical Review 59 (1): 77–103, doi:10.2307/3640096, http://pdxscholar.library.pdx.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1039&context=usp_fac .
• Aveling, Harry (1994), The Laughing Swamis, Delhi: Motilal Banarsidass, ISBN 81-208-1118-6 .
• Aveling, Harry (ed.) (1999), Osho Rajneesh and His Disciples: Some Western Perceptions, Delhi: Motilal Banarsidass, ISBN 81-208-1599-8 . (Includes studies by Susan J. Palmer, Lewis F. Carter, Roy Wallis, Carl Latkin, Ronald O. Clarke and others previously published in various academic journals.)
• Bhawuk, Dharm P. S. (2003), «Culture's influence on creativity: the case of Indian spirituality», International Journal of Intercultural Relations 27 (1): 1–22, doi:10.1016/S0147-1767(02)00059-7 .
• Carter, Lewis F. (1987), «The 'New Renunciates' of Bhagwan Shree Rajneesh: Observations and Identification of Problems of Interpreting New Religious Movements», Journal for the Scientific Study of Religion 26 (2): 148–172, doi:10.2307/1385791 , reprinted in Aveling 1999, σελίδες 175–218.
• Belfrage, Sally (1981), Flowers of Emptiness: Reflections on an Ashram, New York, NY: Doubleday, ISBN 0-385-27162-X .
• Carrette, Jeremy; King, Richard (2004), Selling Spirituality: The Silent Takeover of Religion, New York: Routledge, ISBN 0-415-30209-9 .
• Carter, Lewis F. (1990), Charisma and Control in Rajneeshpuram: A Community without Shared Values, Cambridge: Cambridge University Press, ISBN 0-521-38554-7 .
• Carus, W. Seth (2002), Bioterrorism and Biocrimes, The Minerva Group, Inc., ISBN 1-4101-0023-5, http://www.fas.org/irp/threat/cbw/carus.pdf .
• Chryssides, George D. (1999), Exploring New Religions, Continuum International Publishing Group, ISBN 978-0-8264-5959-6 .
• Clarke, Peter B. (2006), Encyclopedia of New Religious Movements, Routledge, ISBN 978-0-415-45383-7 .
• Clarke, Ronald O. (1988), «The Narcissistic Guru: A Profile of Bhagwan Shree Rajneesh», Free Inquiry (Spring 1988): 33–35, 38–45 , reprinted in Aveling 1999, σελίδες 55–89.
• Urban, Hugh B. (2005), «Osho, From Sex Guru to Guru of the Rich: The Spiritual Logic of Late Capitalism», στο: Forsthoefel, Thomas A., επιμ., Gurus in America, SUNY Press, ISBN 978-0-7914-6573-8 .
• FitzGerald, Frances (22 September 1986), «Rajneeshpuram», The New Yorker, http://www.newyorker.com/archive/1986/09/22/1986_09_22_046_TNY_CARDS_000347358, ανακτήθηκε στις 12 July 2011 .
• FitzGerald, Frances (29 September 1986), «Rajneeshpuram», The New Yorker, http://www.newyorker.com/archive/1986/09/29/1986_09_29_083_TNY_CARDS_000345867, ανακτήθηκε στις 12 July 2011 .
• Forsthoefel, Thomas A.; Humes, Cynthia Ann (eds.) (2005), Gurus in America, Albany, NY: State University of New York Press, ISBN 0-7914-6574-8 .
• Fox, Judith M. (2002), Osho Rajneesh – Studies in Contemporary Religion Series, No. 4, Salt Lake City: Signature Books, ISBN 1-56085-156-2 .
• Galanter, Marc (ed.) (1989), Cults and New Religious Movements: A Report of the American Psychiatric Association, American Psychiatric Publishers, ISBN 0-89042-212-5 .
• Goldman, Marion S. (1991), «Reviewed Work(s): Charisma and Control in Rajneeshpuram: The Role of Shared Values in the Creation of a Community by Lewis F. Carter», Journal for the Scientific Study of Religion 30 (4): 557–558, doi:10.2307/1387299 .
• Gordon, James S. (1987), The Golden Guru, Lexington, MA: The Stephen Greene Press, ISBN 0-8289-0630-0, https://archive.org/details/goldengurustrang0000gord .
• Heelas, Paul (1996), The New Age Movement: Religion, Culture and Society in the Age of Postmodernity, Oxford: Wiley-Blackwell, ISBN 0-631-19332-4 .
• Huth, Fritz-Reinhold (1993), Das Selbstverständnis des Bhagwan Shree Rajneesh in seinen Reden über Jesus, Frankfurt am Main: Verlag Peter Lang GmbH (Studia Irenica, vol. 36), ISBN 3-631-45987-4 .
• Joshi, Vasant (1982), The Awakened One, San Francisco, CA: Harper and Row, ISBN 0-06-064205-X .
• Latkin, Carl A. (1992), «Seeing Red: A Social-Psychological Analysis», Sociological Analysis 53 (3): 257–271, doi:10.2307/3711703 , reprinted in Aveling 1999, σελίδες 337–361.
• Lewis, James R.; Petersen, Jesper Aagaard (eds.) (2005), Controversial New Religions, New York: Oxford University Press, ISBN 0-19-515682-X .
• Mangalwadi, Vishal (1992), The World of Gurus, Chicago: Cornerstone Press, ISBN 0-940895-03-X .
• Maslin, Janet (13 November 1981), «Ashram (1981) Life at an Ashram, Search for Inner Peace (movie review)», The New York Times, https://www.nytimes.com/1981/11/13/movies/life-at-an-ashram-search-for-inner-peace.html, ανακτήθηκε στις 12 July 2011 .
• Mehta, Gita (1994), Karma Cola: Marketing the Mystic East, New York: Vintage, ISBN 0-679-75433-4 .
• Mehta, Uday (1993), Modern Godmen in India: A Sociological Appraisal, Mumbai: Popular Prakashan, ISBN 81-7154-708-7 .
• Meredith, George (1988), Bhagwan: The Most Godless Yet the Most Godly Man, Pune: Rebel Publishing House .
• Milne, Hugh (1986), Bhagwan: The God That Failed, London: Caliban Books, ISBN 1-85066-006-9 .
• Mistlberger, P.T. (2010), The Three Dangerous Magi: Osho, Gurdjieff, Crowley, O Books, σελ. 713, ISBN 978-1-84694-435-2, https://books.google.com/?id=C6nUWy4UYocC&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false, ανακτήθηκε στις 12 July 2011 .
• Mullan, Bob (1983), Life as Laughter: Following Bhagwan Shree Rajneesh, London, Boston, Melbourne and Henley: Routledge & Kegan Paul Books Ltd, ISBN 0-7102-0043-9 .
• Osho (2000), Autobiography of a Spiritually Incorrect Mystic, New York, NY: St. Martin's Griffin, ISBN 0-312-25457-1 .
• Bhagwan Shree Rajneesh (1985), Glimpses of a Golden Childhood, Rajneeshpuram: Rajneesh Foundation International, ISBN 0-88050-715-2 .
• Osho (2004), Meditation: the first and last freedom, St. Martin's Griffin, ISBN 978-0-312-33663-9 .
• Palmer, Susan J. (1988), «Charisma and Abdication: A Study of the Leadership of Bhagwan Shree Rajneesh», Sociological Analysis 49 (2): 119–135, doi:10.2307/3711009, https://semanticscholar.org/paper/9bd7f23a7df6eab01adac25e0e1609e6eb9c0150 , reprinted in Aveling 1999, σελίδες 363–394.
• Palmer, Susan J.; Sharma, Arvind (eds.) (1993), The Rajneesh Papers: Studies in a New Religious Movement, Delhi: Motilal Banarsidass, ISBN 81-208-1080-5 .
• Prasad, Ram Chandra (1978), Rajneesh: The Mystic of Feeling, Delhi: Motilal Banarsidass, ISBN 0-89684-023-9 .
• Sam (1997), Life of Osho, London: Sannyas, http://www.enlightenedbeings.com/pdf/life_of_osho.pdf, ανακτήθηκε στις 12 July 2011 .
• Shunyo, Ma Prem (1993), My Diamond Days with Osho: The New Diamond Sutra, Delhi: Motilal Banarsidass, ISBN 81-208-1111-9 .
• Sloterdijk, Peter (1996), Selbstversuch: Ein Gespräch mit Carlos Oliveira, München, Wien: Carl Hanser Verlag, ISBN 3-446-18769-3 .
• Storr, Anthony (1996), Feet of Clay – A Study of Gurus, London: Harper Collins, ISBN 0-00-255563-8 .
• Süss, Joachim (1996), Bhagwans Erbe: Die Osho-Bewegung heute, Munich: Claudius Verlag, ISBN 3-532-64010-4 .
• Urban, Hugh B. (1996), «Zorba The Buddha: Capitalism, Charisma and the Cult of Bhagwan Shree Rajneesh», Religion 26 (2): 161–182, doi:10.1006/reli.1996.0013 .
• Urban, Hugh B. (2003), Tantra: Sex, Secrecy, Politics, and Power in the Study of Religion, Berkeley, CA: University of California Press, ISBN 0-520-23656-4 .
• Wallis, Roy (1986), «Religion as Fun? The Rajneesh Movement», Sociological Theory, Religion and Collective Action (Queen's University, Belfast): 191–224 , reprinted in Aveling 1999, σελίδες 129–161.

Περαιτέρω ανάγνωση

• Appleton, Sue (1987), Bhagwan Shree Rajneesh: The Most Dangerous Man Since Jesus Christ, Cologne: Rebel Publishing House, ISBN 3-89338-001-9 .
• Bharti, Ma Satya (1981), Death Comes Dancing: Celebrating Life With Bhagwan Shree Rajneesh, London, Boston, MA and Henley: Routledge, ISBN 0-7100-0705-1, https://archive.org/details/deathcomesdancin00saty .
• Bharti Franklin, Satya (1992), The Promise of Paradise: A Woman's Intimate Story of the Perils of Life With Rajneesh, Barrytown, NY: Station Hill Press, ISBN 0-88268-136-2, https://archive.org/details/promiseofparadis00saty .
• Braun, Kirk (1984), Rajneeshpuram: The Unwelcome Society, West Linn, OR: Scout Creek Press, ISBN 0-930219-00-7 .
• Brecher, Max (1993), A Passage to America, Mumbai, India: Book Quest Publishers .
• FitzGerald, Frances (1986), Cities on a Hill: A Journey Through Contemporary American Cultures, New York, NY: Simon & Schuster, ISBN 0-671-55209-0 . (Includes a 135-page section on Rajneeshpuram previously published in two parts in The New Yorker magazine, 22 September, and 29 September 1986 editions.)
• Forman, Juliet (2002), Bhagwan: One Man Against the Whole Ugly Past of Humanity, Cologne: Rebel Publishing House, ISBN 3-89338-103-1 .
• Goldman, Marion S. (1999), Passionate Journeys – Why Successful Women Joined a Cult, The University of Michigan Press, ISBN 0-472-11101-9 
• Guest, Tim (2005), My Life in Orange: Growing up with the Guru, London: Granta Books, ISBN 1-86207-720-7 .
• Gunther, Bernard (Swami Deva Amit Prem) (1979), Dying for Enlightenment: Living with Bhagwan Shree Rajneesh, New York, NY: Harper & Row, ISBN 0-06-063527-4 .
• Hamilton, Rosemary (1998), Hellbent for Enlightenment: Unmasking Sex, Power, and Death With a Notorious Master, Ashland, OR: White Cloud Press, ISBN 1-883991-15-3 .
• Latkin, Carl A.; Sundberg, Norman D.; Littman, Richard A.; Katsikis, Melissa G.; Hagan, Richard A. (1994), «Feelings after the fall: former Rajneeshpuram Commune members' perceptions of and affiliation with the Rajneeshee movement», Sociology of Religion 55 (1): 65–74, doi:10.2307/3712176, http://findarticles.com/p/articles/mi_m0SOR/is_n1_v55/ai_15383493/, ανακτήθηκε στις 4 May 2008 .
• McCormack, Win (1985), Oregon Magazine: The Rajneesh Files 1981–86, Portland, OR: New Oregon Publishers, Inc. 
• Palmer, Susan Jean (1994), Moon Sisters, Krishna Mother, Rajneesh Lovers: Women's Roles in New Religions, Syracuse University Press, ISBN 978-0-8156-0297-2, https://archive.org/details/moonsisterskrish0000palm 
• Quick, Donna (1995), A Place Called Antelope: The Rajneesh Story, Ryderwood, WA: August Press, ISBN 0-9643118-0-1 .
• Shay, Theodore L. (1985), Rajneeshpuram and the Abuse of Power, West Linn, OR: Scout Creek Press .
• Thompson, Judith; Heelas, Paul (1986), The Way of the Heart: The Rajneesh Movement, Wellingborough, UK: The Aquarian Press (New Religious Movements Series), ISBN 0-85030-434-2 .
• Zaitz, Les. 25 years after Rajneeshee commune collapsed, truth spills out. The Oregonian. 2011.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

• Επίσημη Ιστοσελίδα του OSHO
• Message to Seekers(Disclaimer!!) Αρχειοθετήθηκε 2020-02-07 στο Wayback Machine.
• rajneesh on archive.org
• rajneesh archive collection Αρχειοθετήθηκε 2020-03-30 στο Wayback Machine.
• rajneesh on github
• Zaitz, Les (14 Απριλίου 2011). «Rajneeshees in Oregon: The Untold History». The Oregonian. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 13 Ιουνίου 2018. Ανακτήθηκε στις 25 Απριλίου 2018.  (updated 12 July 2017).
• Turnquist, Kristi (19 Μαρτίου 2018). «Netflix documentary on Rajneeshees in Oregon revisits an amazing, enraging true story». The Oregonian. Ανακτήθηκε στις 25 Απριλίου 2018. 
• Osho bibliography – On Sannyas Wiki site, a site devoted to Osho's work, his discourses, his books, and the music made around him
• rajneesh was once attacked with a knife discourse * Vilas Tupe Throws Knife Towards Osho In A Discourse... * Date – 22 May 1980 Day – Thursday Time & Venue – Morning, Buddha Hall, Rajneesh Ashram, Pune, India In the above photo video you will hear the voice of Vilas Tupe shouting: from at around 23 Minutes: 14 Seconds