Πρώτος Υπουργός της Ουαλίας
| Πρώτος Υπουργός της Ουαλίας First Minister of Wales | |
|---|---|
 Σημαία της Ουαλίας | |
| Προσφώνηση | Πρωθυπουργέ
(ανεπίσημα) Η Αυτής Εξοχότητα (διεθνώς) |
| Έδρα | Κάρντιφ, Ουαλία |
| Προτείνων | Βουλή των Ουαλών |
| Διορισμός από | Μονάρχης του Η.Β. |
| Διάρκεια θητείας | Πέντε χρόνια |
| Αρχικός κάτοχος | Άλουν Μάικλ |
| Δημιουργία | 12 Μαΐου 1999 |
| Μισθός | £147,983 ετησίως |
| Ιστοσελίδα | https://www.gov.wales/vaughan-gething-ms |
Ο Πρώτος Υπουργός της Ουαλίας (ουαλικά: prif weinidog Cymru) - (αγγλ.: First Minister of Wales) είναι ο αρχηγός της κυβέρνησης της Ουαλίας. Ο πρώτος υπουργός προεδρεύει του υπουργικού συμβουλίου της Ουαλίας και είναι κυρίως υπεύθυνος για τη διαμόρφωση, την ανάπτυξη και την παρουσίαση της πολιτικής της κυβέρνησης της Ουαλίας. Οι πρόσθετες αρμοδιότητες του πρώτου υπουργού περιλαμβάνουν την προώθηση και την εκπροσώπηση της Ουαλίας με επίσημη ιδιότητα, στο εσωτερικό και στο εξωτερικό, και την ευθύνη για συνταγματικές υποθέσεις, οι οποίες σχετίζονται με την αποκέντρωση και την κυβέρνηση της Ουαλίας.
Ο Πρώτος Υπουργός είναι μέλος της Βουλής των Ουαλών και διορίζεται από αυτή πριν διοριστεί επίσημα από τον Μονάρχη. Τα μέλη του υπουργικού συμβουλίου της Ουαλίας και οι κατώτεροι υπουργοί της κυβέρνησης της Ουαλίας, καθώς και νομικοί, διορίζονται από τον πρώτο υπουργό. Ως επικεφαλής της κυβέρνησης της Ουαλίας, ο πρώτος υπουργός είναι άμεσα υπόλογος στη βουλή των Ουαλών για τις ενέργειές του και τις ενέργειες της ουαλικής κυβέρνησης. Το κεντρικό γραφείο του πρώτου υπουργού βρίσκεται στο Tŷ Hywel, το οποίο βρίσκεται δίπλα στο κτίριο της βουλής των Ουαλών στον κόλπο του Κάρντιφ. Ένα επιπλέον γραφείο διατηρείται επίσης στο Crown Buildings, στο Cathays Park, στο Κάρντιφ, το οποίο είναι η έδρα της κυβέρνησης της Ουαλίας.
Η Ελίνεντ Μόργκαν του Εργατικού Κόμματος είναι η σημερινή πρώτη υπουργός της Ουαλίας. Ανέλαβε τα καθήκοντά της στις 6 Αυγούστου 2024.
Ορολογία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το αξίωμα αρχικά ιδρύθηκε βάσει του Νόμου για την Κυβέρνηση της Ουαλίας του 1998, Ενότητα 53(1), η θέση ήταν γνωστή ως Πρώτος Γραμματέας της Συνέλευσης (ουαλικά: Prif Ysgrifennydd y Cynulliad), καθώς στην Ουαλία δόθηκε μια λιγότερο ισχυρή συνέλευση και εκτελεστική εξουσία από τη Βόρεια Ιρλανδία ή τη Σκωτία . Η επιλογή του τίτλου αποδόθηκε επίσης στο γεγονός ότι ο ουαλικός όρος για τον πρώτο υπουργό, Prif Weinidog, μπορεί να μεταφραστεί και ως Πρωθυπουργός, επομένως επιλέχθηκε διαφορετικός τίτλος για να αποφευχθεί η σύγχυση με τον πρωθυπουργό του Ηνωμένου Βασιλείου. Η αλλαγή του τίτλου έγινε αφότου οι Φιλελεύθεροι Δημοκράτες σχημάτισαν κυβέρνηση συνασπισμού με τους Εργατικούς στην βουλή των Ουαλών τον Οκτώβριο του 2000. Ο νόμος της κυβέρνησης της Ουαλίας του 2006 επέτρεψε στη θέση να είναι επίσημα γνωστή ως «Πρώτος Υπουργός».
Στις 22 Οκτωβρίου 2021 ο Μαρκ Ντρέικφορντ, Πρώτος Υπουργός, άλλαξε το όνομα του Twitter από @fmwales σε @PrifWeinidog, σε κάτι που έχει περιγραφεί από ορισμένα μέσα ενημέρωσης ως προσπάθεια να αυξηθεί η χρήση του συντομευμένου όρου στην Ουαλική γλώσσα για τον Πρώτο Υπουργό και τον Πρωθυπουργό. Η θέση παραμένει επίσημα και κοινώς γνωστή ως «Πρώτος Υπουργός» στα αγγλικά.
Υποψηφιότητα και διορισμός
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Υποψηφίους για τη θέση του Πρώτου Υπουργού προτείνουν τα μέλη της βουλής των Ουαλών. Τα μέλη εκλέγουν κατά πλειοψηφία τον υποψήφιο για πρώτο υπουργό. Εάν κανείς δεν εκλεγεί με την πλειοψηφία των ψήφων που ψηφίστηκαν με την πρώτη σειρά υποψηφιοτήτων, η διαδικασία συνεχίζεται έως ότου η πλειοψηφία αποφασίσει να ψηφίσει για έναν υποψήφιο. Αυτή η διαδικασία δεν απαιτεί την απόλυτη πλειοψηφία της βουλής (επί του παρόντος 31 από τα 60 μέλη).
Μόλις ολοκληρωθεί αυτή η διαδικασία, ο προεδρεύων αξιωματικός θα στείλει επισήμως μια επιστολή στον μονάρχη, ο οποίος πρέπει στη συνέχεια να διορίσει αυτόν τον υποψήφιο στη θέση του Πρώτου Υπουργού.
Αρμοδιότητες
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Σύμφωνα με τις ρυθμίσεις του Νόμου για την Κυβέρνηση της Ουαλίας του 1998, εκτελεστικά καθήκοντα ανατίθενται στη βουλή των Ουαλών και στη συνέχεια ανατίθενται χωριστά στον πρώτο υπουργό και σε άλλους υπουργούς του Υπουργικού Συμβουλίου και στο προσωπικό, ανάλογα με την περίπτωση.
Μέχρι τον Νόμο για την Κυβέρνηση της Ουαλίας του 2006, αυτές ήταν εξουσίες της κυβέρνησης του Ηνωμένου Βασιλείου. Από τότε που αυτός ο νόμος τέθηκε σε ισχύ τον Μάιο του 2007, ωστόσο, ο πρώτος υπουργός διορίζεται από τον μονάρχη και εκπροσωπεί το Στέμμα στην Ουαλία. Αν και αυτό έχει μικρή πρακτική διαφορά, ήταν μια τεράστια συμβολική αλλαγή καθώς για πρώτη φορά ο επικεφαλής της κυβέρνησης στην Ουαλία διορίζεται από το Στέμμα κατόπιν συμβουλής των εκλεγμένων εκπροσώπων του ουαλικού λαού.
Ο πρώτος υπουργός διορίζει τους Ουαλούς υπουργούς, τους αναπληρωτές υπουργούς της Ουαλίας και τον Γενικό Σύμβουλο για την Ουαλία (συλλογικά γνωστή ως Ουαλική Κυβέρνηση), με την έγκριση της Αυτής Μεγαλειότητας.
Μετά τον διαχωρισμό μεταξύ της νομοθετικής και της εκτελεστικής εξουσίας σχετικά με τη θέσπιση του νόμου για την κυβέρνηση της Ουαλίας του 2006 (μετά το διορισμό του πρώτου υπουργού, στις 25 Μαΐου 2007), οι υπουργοί της Ουαλίας ασκούν από μόνοι τους καθήκοντα. Οποιεσδήποτε περαιτέρω μεταβιβάσεις εκτελεστικών καθηκόντων από την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου θα γίνονται απευθείας στους Ουαλούς υπουργούς (με τη συγκατάθεσή τους) με Διάταγμα του Συμβουλίου που εγκρίνεται από το Κοινοβούλιο.
Ο πρώτος υπουργός είναι υπεύθυνος για την:
- Άσκηση αρμοδιοτήτων από το υπουργικό συμβούλιο της κυβέρνησης της Ουαλίας.
- Ανάπτυξη και συντονισμός πολιτικής.
- Οι σχέσεις με το υπόλοιπο Ηνωμένο Βασίλειο, την Ευρώπη και την Ουαλία στο εξωτερικό.
- Στελέχωση / Δημόσια Υπηρεσία
Κατάλογος πρώτων υπουργών της Ουαλίας
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Αρ. | Πορτρέτο | Όνομα
(Γέννηση–Θάνατος) Εκλογική περιφέρεια/Τίτλος |
Θητεία | Πολιτικό κόμμα | Εκλογή | Κυβέρνηση | Αναπληρωτής | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |  |
Άλουν Μάικλ (1943-) Μέλος της Συνέλευσης για τη Μέση και Δυτική Ουαλία ως Πρώτος Γραμματέας |
12 Μαΐου 1999 |
9 Φεβρουαρίου 2000 |
273 ημέρες | Εργατικό Κόμμα Ουαλίας[α] | 1999 | Κυβέρνηση Μάικλ Εργατικοί (μειοψηφίας) |
κανένας | ||
| 2 | .jpg) |
Ρόντρι Μόργκαν (1939–2017) Μέλος της Συνέλευσης για το Κάρντιφ Δυτικό Το αξίωμα μετονομάστηκε σε Πρωθυπουργός στις 16 Οκτωβρίου 2000 |
9 Φεβρουαρίου
2000 |
10 Δεκεμβρίου
2009 |
9 έτη, 304 ημέρες | Εργατικό Κόμμα Ουαλίας | — | Μεταβατική κυβέρνηση Ρόντρι Μόργκαν Εργατικοί (μειοψηφίας) |
κανένας | ||
| Πρώτη κυβέρνηση Ρόντρι Μόργκαν Εργατικοί – Φιλελεύθεροι Δημοκράτες |
Μάικ Γκέρμαν (ΦΔ) 2000–01 και 2002–03 Τζένι Ράντερσον | ||||||||||
| 2003 | Δεύτερη κυβέρνηση Ρόντρι Μόργκαν Εργατικοί (μειοψηφίας) |
κανένας | |||||||||
| 2007 | Τρίτη κυβέρνηση Ρόντρι Μόργκαν Εργατικοί (μειοψηφίας) | ||||||||||
| — | Τέταρτη κυβέρνηση Ρόντρι Μόργκαν Εργατικοί – Plaid Cymru |
Ιγιούαν Γουίν Τζόουνς(Plaid Cymru) | |||||||||
| 3 | _(cropped).jpg) |
Κάρουιν Τζόουνς αργότερα Βαρόνος Jones του Penybont (1967-) Μέλος της Συνέλευσης για το Bridgend |
10 Δεκεμβρίου
2009 |
12 Δεκεμβρίου
2018[1] |
9 έτη, 2 ημέρες | Εργατικό Κόμμα Ουαλίας | Πρώτη κυβέρνηση Τζόουνς Εργατικοί – Plaid Cymru | ||||
| 2011 | Δεύτερη κυβέρνηση Τζόουνς Εργατικοί (μειοψηφίας) |
κανένας | |||||||||
| 2016 | Τρίτη κυβέρνηση Τζόουνς Εργατικοί – Φιλελεύθεροι Δημοκράτες – Ανεξάρτητος | ||||||||||
| 4 | .jpg) |
Μαρκ Ντρέικφορντ (1954-) Μέλος του Senedd για το Κάρντιφ Δυτικό |
13 Δεκεμβρίου
2018 |
20 Μαρτίου
2024 |
5 έτη, 98 ημέρες | Εργατικό Κόμμα Ουαλίας | — | Πρώτη κυβέρνηση Ντρέικφορντ Εργατικοί – Φιλελεύθεροι Δημοκράτες – Ανεξάρτητος |
κανένας | ||
| 2021 | Δεύτερη κυβέρνηση Ντρέικφορντ Εργατικοί (μειοψηφίας) |
κανένας | |||||||||
| 5 | .jpg) |
Βον Γκέθινγκ (1974-) Μέλος του Senedd για το Κάρντιφ Νότιο και Πενάρθ |
20 Μαρτίου
2024 |
5 Αυγούστου
2024 |
138 ημέρες | Εργατικό Κόμμα Ουαλίας[α] | — | Κυβέρνηση Γκέθινγκ Εργατικοί (μειοψηφίας) |
κανένας | ||
| 6 | _(cropped).jpg) |
Ελίνεντ Μόργκαν, Βαρόνη Μόργκαν του Έλι (1967-) Μέλος του Senedd για τη Μέση και Δυτική Ουαλία |
6 Αυγούστου
2024 |
Σήμερα | 1 έτος, 308 ημέρες | Εργατικό Κόμμα Ουαλίας[α] | Κυβέρνηση E. Μόργκαν Εργατικοί (μειοψηφίας) |
Χου Ιράνκα-Ντέιβις Εργατικό Κόμμα | |||
Σημειώσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 3 Επίσης μέλος του Συνεταιριστικού Κόμματος.
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ David, Hefin. «Είμαστε επισήμως χωρίς Πρωθυπουργό. Diolch yn fawr iawn @AMCarwyn για την ισχυρή ηγεσία σε δύσκολες εποχές». Twitter. Hefin David AM/AC.