Προνομιούχα νησιά του Αρχιπελάγους

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Με τον όρο Προνομιούχα νησιά του Αρχιπελάγους αποκαλούνταν κατά την Τουρκοκρατία έως το 1912 ομάδα νησιών στο Αιγαίο πέλαγος. Με τον όρο αυτόν που επικράτησε μετά το 1523 (ή "Νότιες Σποράδες" και σπανίως "Νησιά του Αρχιπελάγους" ή "Αρχιπέλαγος") τα ονόμαζαν οι Έλληνες και με τον όρο "Ισποράτ Αδασί" τα αποκαλούσαν οι Οθωμανοί. Τα μεγαλύτερα από αυτά τα νησιά ήταν : Κάρπαθος, Κάλυμνος, Κάσος, Τήλος, Σύμη, Λέρος, Νίσυρος, Πάτμος, Λειψοί, Ψέριμος, Καστελόριζο, Ικαρία και άλλα μικρότερα. Η περιοχή γεωγραφικά συμπίπτει με τα σημερινά Δωδεκάνησα αλλά χωρίς την Κω και την Ρόδο που βρίσκονταν υπό άμεση οθωμανική διοίκηση.

Η ονομασία οφειλόταν στα προνόμια που είχαν παραχωρηθεί σε αυτά τα νησιά από τους Οθωμανούς Σουλτάνους. Το 1523 ο Σουλεϊμάν Α΄ ο Μεγαλοπρεπής με φιρμάνι παραχώρησε πλήρη αυτονομία και αυτοδιοίκηση με δικαίωμα ο λαός να εκλέγει δικούς του άρχοντες.

Τα φιρμάνια αυτά επικυρώθηκαν αργότερα και από άλλους σουλτάνους. Το 1912 όταν τα νησιά παραχωρήθηκαν στην Ιταλία επικράτησε η ονομασία Δωδεκάνησα.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Ρόδου [1]
  • Η ιστορία της Λέρου [2]