Πογκρόμ του Κάμπελ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Για άλλες χρήσεις, δείτε: Κάμπελ (αποσαφήνιση).
Πογκρόμ του Κάμπελ
Pogrom-salonika.jpg
Εβραίοι φυγάδες εγκαταλείπουν τα σπίτια τους φοβούμενοι κι άλλες επιθέσεις, 30 Ιουνίου 1931.
Ημερομηνία29-30 Ιουνίου 1931
ΤοποθεσίαΣυνοικισμός Κάμπελ, Καλαμαριά Θεσσαλονίκης
Συντεταγμένες40.5841501, 22.9676707
ΣτόχοςΟικίες και επιχειρήσεις Εβραίων
Συμμετέχοντες
  • ΕΕΕ
  • Μικρασιάτες Πρόσφυγες
Έκβαση
  • Καταστροφή συνοικισμού
  • Μετανάστευση 10.000 Εβραίων προς την Παλαιστήνη
  • Δίκη των πρωτεργατών του Πογκρόμ και μετέπειτα αθώωση τους

Ο όρος Πογκρόμ του Κάμπελ , αναφέρεται στον εμπρησμό της Εβραϊκής συνοικίας Κάμπελ[1] στη Καλαμαριά, από Έλληνες πρόσφυγες και τη φασιστική οργάνωση Εθνική Ένωσις «Ελλάς».

Η εβραϊκή φτωχογειτονιά Κάμπελ[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στην εβραϊκή φτωχογειτονιά Κάμπελ της Καλαμαριάς διέμεναν περίπου 220 οικογένειες Εβραίων, οι περισσότερες σε παράγκες, που μετακινήθηκαν εκεί μετά την μεγάλη πυρκαγιά της Θεσσαλονίκης το 1917.[2][3]

Απαρχές της σύγκρουσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1930, μέλος της ΕΕΕ παρατήρησε κατά τη διάρκεια μελέτης των πρακτικών συνεδρίου των μακκαβικών συλλόγων, το οποίο είχε λάβει χώρα στη Σόφια, αναφορά από Βούλγαρο Εβραίο στην ανάγκη προσάρτησης από την Βουλγαρία του ελληνικού τμήματος της Μακεδονίας[4]. Η συγκεκριμένη διαπίστωση οδήγησε σε γενικευμένες κατηγορίες εκ μέρους της ΕΕΕ προς την εβραϊκή κοινότητα και τους πολιτικούς εκπροσώπους της για προδοσία και δωσιλογισμό με τους Βουλγάρους για την παράδοση της Μακεδονίας[4]. Από την πλευρά του, ο Τύπος της εποχής συνέβαλε στην καθιέρωση και διάδοση της συγκεκριμένης αντίληψης περί προδοσίας και δωσιλογισμού των Εβραίων, με αποτέλεσμα λαϊκές κινητοποιήσεις από τον ελληνικό πληθυσμό, καθώς και βιαιοπραγίες δημοσίως σε βάρος εβραϊκής καταγωγής πολιτών, οι οποίες, με την σειρά τους, οδήγησαν, τον Ιούνιο του 1931, σε οργανωμένο πογκρόμ[4].

Το πογκρόμ[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κατά τη διάρκεια της νύχτας μεταξύ της 29ης και 30ής Ιουνίου, ένοπλες ομάδες περίπου δύο χιλιάδων Ποντίων προσφύγων, υπό την καθοδήγηση εφέδρων του ελληνικού στρατού, καθώς και μελών της οργάνωσης, επιτέθηκαν στην εβραϊκή συνοικία του Κάμπελ, όπου και πυρπόλησαν τις κατοικίες αριθμού εβραϊκών οικογενειών[5]. Από την πλευρά τους, οι τοπικές αρχές, παρά το γεγονός πως είχαν ενημερωθεί και προειδοποιηθεί εγκαίρως, δεν προέβησαν στην παραμικρή κίνηση προκειμένου να αποτρέψουν την πραγματοποίηση της επίθεσης στην εβραϊκή συνοικία[6].

Επακόλουθα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κατά τη διάρκεια του αμέσως επόμενου χρόνου, έλαβε χώρα δίκη με κατηγορούμενους τον Φαρδή, αρχισυντάκτη της «Μακεδονίας» που είχε υποκινήσει τα επεισόδια, καθώς και μέλη της ΕΕΕ που είχαν συμμετάσχει στην πυρπόληση της εβραϊκής συνοικίας, οι οποίοι αθωώθηκαν[7].Το συγκεκριμένο γεγονός, αποτέλεσε την αιτία για την μετανάστευση 10.000 Εβραίων από τη Θεσσαλονική προς την Παλαιστίνη την περίοδο 1932-1934.[6]

Ερείπια κατεστραμμένου σπιτιού από το πογκρόμ

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. ο συνοικισμός Κάμπελ βρίσκεται στη θέση του σημερινού συνοικισμού Βότση
  2. Μάριος Ορφανός, Η Εθνική Ένωσις Ελλάς και το Πογκρόμ του Καμπέλ μέσα από τον τύπο, Διπλωματική Εργασία,Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας, Πάντειο Πανεπιστήμιο, 2013
  3. Μαρία Βασιλικού, Εθνοτικές αντιθέσεις στην Ελλάδα του Μεσοπολέμου: Η περίπτωση του εμπρησμού του Κάμπελ, 'Ιστωρ 7(1994),σελ.153-174
  4. 4,0 4,1 4,2 Molho 2003, σελ. 44.
  5. Molho 2003, σελ. 44· Mavrogordatos 1983, σελ. 255· Naar 2016, σελ. 30.
  6. 6,0 6,1 Molho 2003, σελ. 45.
  7. Mazower 2004, σελ. 545· Molho 2003, σελ. 45· Naar 2016, σελ. 30.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Περαιτέρω ανάγνωση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Προτεινόμενη βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Μαρία Βασιλικού: «Εθνοτικές αντιθέσεις στην Ελλάδα του Μεσοπολέμου: Η περίπτωση του εμπρησμού του Κάμπελ», Ιστωρ, 7 (1994), σσ. 153-174