Οκταθείο

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Οκταθείο
Molecular Sulfur (S8) V.1.svg
Cyclooctasulfur-above-3D-vdW.png
Cyclooctasulfur-above-3D-balls.png
Sulfur2.jpg
Γενικά
Όνομα IUPAC Οκταθειοκάνιο
Άλλες ονομασίες Οκταθείο
Κυκλοοκταθείο
Χημικά αναγνωριστικά
Χημικός τύπος S8
Μοριακή μάζα 256,52 ± 0,04 amu
Αριθμός CAS 10544-50-0
SMILES S1SSSSSSS1
InChI 1S/S8/c1-2-4-6-8-7-5-3-1
PubChem CID 66348
ChemSpider ID 59726
Δομή
Ισομέρεια
Φυσικές ιδιότητες
Σημείο τήξης 119°C
Σημείο βρασμού 159°C
Πυκνότητα 2.070 Kg/m³
Χημικές ιδιότητες
Επικινδυνότητα
Εκτός αν σημειώνεται διαφορετικά, τα δεδομένα αφορούν υλικά υπό κανονικές συνθήκες περιβάλλοντος (25°C, 100 kPa).

Το οκταθείο (αγγλικά ΗΠΑ: octasulfur, αγγλικά ΗΒ octasulphur) ή οκταθειοκάνιο (αγγλικά: octathiocane) ή κυκλοοκταθείο (αγγλικά ΗΠΑ: cyclooctasulfur, αγγλικά ΗΒ: cyclooctasulphur), με μοριακό τύπο S8, είναι η πιο συνηθισμένη αλλομορφή του στοιχειακού θείου. Αποτελεί ένα από τα κυριότερα βιομηχανικά χημικά που υπάρχει ευρύτατα και στη φύση. Το χημικά καθαρό οκταθείο, στις κανονικές συνθήκες περιβάλλοντος, δηλαδή σε θερμοκρασία 20 °C και υπό πίεση 1 atm, είναι κίτρινο στερεό.[1]

Ονοματολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η ονομασία «οκταθείο» η πιο χρησιμοποιούμενη, αν και οι προτεινόμενες ονομασίες από την IUPAC είναι οι «συστηματικές» «κυκλοοκταθείο» και «οκταθειοκένιο». Η τελευταία ονομασία προκύπτει από το σύστημα ονοματολογίας Hantzsch-Widman για τις ετεροκυκλικές ενώσεις, αν και στην πραγματικότητα το οκταθείο είναι ισοκυκλική αλλομορφή. Σημειώνεται ότι ονομασία «οκταθείο» τυπικά συμπεριλαμβάνει και κάθε άλλη ισομερή οκταατομική αλλομορφή του θείου.

Δομή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η αλλομορφή αυτή υιοθετεί διαμόρφωση στέμματος με συμμετρία σημειομάδας D4d. Οι δεσμοί S-S έχουν ίσα μήκη δεσμών, περίπου 205 pm. Το οκταθείο κρυσταλλώνεται σε τρία (3) διακριτά πολύμορφα: μια ρομβορδρική και δύο (2) μονοκλινείς μορφές, από τις οποίες μόνο δύο (2) είναι σταθερές στις κανονικές συνθήκες.Η ρομβοεδρική κρυσταλλομορφή είναι η βασική αποδεκτή μορφή, Οι υπόλοιπες μονοκλινείς πολυμορφές είναι σταθερές σε θερμοκρασίες 96-115 °C, υπό πίεση 100 kPa. Το οκταθείο σχηματίζει με τη σειρά του αρκετές άλλες αλλομορφές: α-θείο, β-θείο, γ-θείο, λ-θείο.

Η αλλομορφή λ-θείο είναι η υγρή μορφή του οκταθείου, από την οποία μπορεί να κρυσταλλωθεί με απόθεση η αλλομορφή γ-θείο. Αν το λ-θείο κρυσταλλωθεί με αργό ρυθμό, τότε λαμβάνεται η αλλομρφή β-θείο. Εφόσον για την τήξη του οκταθείου απαιτείται θέρμανση πάνω από τους 115 °C, ούτε το β-θείο ούτε το γ-θείο λαμβάνεται σε καθαρή μορφή, παρά μόνο σε μείγμα και των δύο αλλομορφών. Ο μόνος γνωστός τρόπος για λήψη καθαρού γ-θείου είναι με κρυστάλλωση θείου από διάλυμά του.

Το οκταθείο σχηματίζει εύκολα μεγάλους κρυστάλλους, που τυπικά είναι κίτρινοι και κάπως ημιδιαφανείς.

Παραπομπές και σημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Steudel, R., "Homocyclic Sulfur Molecules", Topics Curr. Chem. 1982, 102, 149.
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Octasulfur της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Cyclooctasoufre της Γαλλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).